Ang 884

ਭਾਤਿ ਭਾਤਿ ਪਕਵਾਨ ਪਕਾਯੋ ॥

bhaat bhaat pakavaan pakaayo ||

She called in Raja along with the ministers and prepared various types of food.

ਤਾ ਮੈ ਜਹਰ ਘੋਰਿ ਕੈ ਡਾਰਿਯੋ ॥

taa mai jahar ghor kai ddaariyo ||

ਰਾਜਾ ਜੂ ਕੋ ਮਾਰ ਹੀ ਡਾਰਿਯੋ ॥੫॥

raajaa joo ko maar hee ddaariyo ||5||

By stirring, she put poison in the food and all of them were killed.

ਜਬ ਰਾਜਾ ਜੂ ਮ੍ਰਿਤ ਬਸਿ ਭਏ ॥

jab raajaa joo mirat bas bhe ||

ਤਬ ਹੀ ਪਕਰ ਰਸੋਯਾ ਲਏ ॥

tab hee pakar rasoyaa le ||

When Raja had died, she called in the cook.

ਵਾਹੈ ਤਾਮ ਲੈ ਤਾਹਿ ਖੁਆਰਿਯੋ ॥

vaahai taam lai taeh khuaariyo ||

ਤਾਹੂ ਕੌ ਤਬ ਹੀ ਹਨਿ ਡਾਰਿਯੋ ॥੬॥

taahoo kau tab hee han ddaariyo ||6||

She forced him to eat and he was killed too.(6)(1)

ਇਤਿ ਸ੍ਰੀ ਚਰਿਤ੍ਰ ਪਖ੍ਯਾਨੇ ਤ੍ਰਿਯਾ ਚਰਿਤ੍ਰੇ ਮੰਤ੍ਰੀ ਭੂਪ ਸੰਬਾਦੇ ਅਠਾਵਨੋ ਚਰਿਤ੍ਰ ਸਮਾਪਤਮ ਸਤੁ ਸੁਭਮ ਸਤੁ ॥੫੮॥੧੦੭੭॥ਅਫਜੂੰ॥

eit sree charitr pakhayaane tirayaa charitre ma(n)tree bhoop sa(n)baadhe aThaavano charitr samaapatam sat subham sat ||58||1077||afajoo(n)||

Fifty-eight Parable of Auspicious Chritars Conversation of the Raja and the Minister, Completed with Benediction. (58)(1074)

ਚੌਪਈ ॥

chauapiee ||

Chaupaee

ਸਹਰ ਨਿਕੋਦਰ ਬਨਯੋ ਰਹੈ ॥

sahar nikodhar banayo rahai ||

In the city of Nikodar, one Shah used to live there.

ਦ੍ਵੈ ਇਸਤ੍ਰੀ ਜਗ ਤਾ ਕੇ ਕਹੈ ॥

dhavai isatree jag taa ke kahai ||

Every body knew that he had two wives.

ਲਾਡਮ ਕੁਅਰਿ ਸੁਹਾਗਮ ਦੇਈ ॥

laaddam kuar suhaagam dheiee ||

Their names were Laadam Kunwar and Suhaag Devi and many other

ਜਿਨ ਤੇ ਬਹੁ ਸਿਛ੍ਯਾ ਤ੍ਰਿਯ ਲੇਈ ॥੧॥

jin te bahu sichhayaa tiray leiee ||1||

ladies used to come to them to take lessons from them.(1)

ਬਨਯੋ ਅਨਤ ਦੇਸ ਕਹ ਗਯੋ ॥

banayo anat dhes keh gayo ||

ਅਧਿਕ ਸੋਕ ਦੁਹੂੰਅਨ ਕੋ ਭਯੋ ॥

adhik sok dhuhoo(n)an ko bhayo ||

When the Shah went abroad, they were very much afflicted.

ਬਹੁਤ ਕਾਲ ਪਰਦੇਸ ਬਿਤਾਯੋ ॥

bahut kaal paradhes bitaayo ||

ਖਾਟਿ ਕਮਾਇ ਦੇਸ ਕਹ ਆਯੋ ॥੨॥

khaaT kamai dhes keh aayo ||2||

He remained abroad long time and then came back after earning lot of wealth.(2)

ਕਿਤਕ ਦਿਨਨ ਬਨਿਯਾ ਘਰ ਆਯੋ ॥

kitak dhinan baniyaa ghar aayo ||

ਦੁਹੂੰ ਤ੍ਰਿਯਨ ਪਕਵਾਨ ਪਕਾਯੋ ॥

dhuhoo(n) tirayan pakavaan pakaayo ||

When the Shah was to arrive back, both of them prepared dainty foods.

ਵਹੁ ਜਾਨੈ ਮੇਰੇ ਘਰ ਐਹੈ ॥

vahu jaanai mere ghar aaihai ||

ਵਹ ਜਾਨੈ ਮੇਰੇ ਹੀ ਜੈਹੈ ॥੩॥

veh jaanai mere hee jaihai ||3||

One thought he would come to her and other thought he would come to her.(3)

ਏਕ ਗਾਵ ਬਨਿਯਾ ਰਹਿ ਗਯੋ ॥

ek gaav baniyaa reh gayo ||

ਆਵਤ ਚੋਰ ਤ੍ਰਿਯਨ ਕੇ ਭਯੋ ॥

aavat chor tirayan ke bhayo ||

The Shah was detained in a village on his way and, here, in the house of one lady, the thieves broke in.

ਜਾਗਤ ਹੇਰਿ ਤ੍ਰਿਯਹਿ ਨਹਿ ਆਯੋ ॥

jaagat her tirayeh neh aayo ||

ਦੁਤਿਯ ਤ੍ਰਿਯਾ ਕੇ ਘਰ ਕੌ ਧਾਯੋ ॥੪॥

dhutiy tirayaa ke ghar kau dhaayo ||4||

When he found the lady still awake, he went to the house of the other.(4)

ਤ੍ਰਿਯ ਜਾਨ੍ਯੋ ਮੇਰੇ ਪਤਿ ਆਏ ॥

tiray jaanayo mere pat aae ||

ਮਮ ਘਰ ਤੇ ਹਟਿ ਯਾ ਕੇ ਧਾਏ ॥

mam ghar te haT yaa ke dhaae ||

The first woman thought her husband had come back but, now, had gone to the other.

ਦੋਊ ਚਲੀ ਹਮ ਪਤਿਹਿ ਹਟੈ ਹੈ ॥

dhouoo chalee ham pateh haTai hai ||

ਮੋਰਿ ਆਪਨੇ ਧਾਮ ਲਯੈ ਹੈ ॥੫॥

mor aapane dhaam layai hai ||5||

Both walked out to go and get the husband back to their own house.(5)

ਦੋਹਰਾ ॥

dhoharaa ||

Dohira

ਦੋਊ ਤ੍ਰਿਯ ਧਾਵਤ ਭਈ ਅਧਿਕ ਕੋਪ ਮਨ ਕੀਨ ॥

dhouoo tiray dhaavat bhiee adhik kop man keen ||

They both had gone out duly broiling in rage.

ਤਸਕਰ ਕੋ ਪਤਿ ਜਾਨਿ ਕੈ ਦੁਹੂ ਤ੍ਰਿਯਨ ਗਹਿ ਲੀਨ ॥੬॥

tasakar ko pat jaan kai dhuhoo tirayan geh leen ||6||

And, mistaking the thief as their husband, they apprehended him.( 6)

ਤਸਕਰ ਕੋ ਪਤਿ ਭਾਵ ਤੇ ਦੇਖਿਯੋ ਦਿਯਾ ਜਰਾਇ ॥

tasakar ko pat bhaav te dhekhiyo dhiyaa jarai ||

They both lit the lamp and looked at him with the intention of recognising the husband.

ਚੋਰ ਜਾਨਿ ਕੁਟਵਾਰ ਕੇ ਦੀਨੋ ਧਾਮ ਪਠਾਇ ॥੭॥

chor jaan kuTavaar ke dheeno dhaam paThai ||7||

But, realising him to be a thief, they handed him over to the chief of the city police and got him imprisoned.(7)(l)

ਇਤਿ ਸ੍ਰੀ ਚਰਿਤ੍ਰ ਪਖ੍ਯਾਨੇ ਤ੍ਰਿਯਾ ਚਰਿਤ੍ਰੇ ਮੰਤ੍ਰੀ ਭੂਪ ਸੰਬਾਦੇ ਉਨਸਠਵੋ ਚਰਿਤ੍ਰ ਸਮਾਪਤਮ ਸਤੁ ਸੁਭਮ ਸਤੁ ॥੫੯॥੧੦੮੪॥ਅਫਜੂੰ॥

eit sree charitr pakhayaane tirayaa charitre ma(n)tree bhoop sa(n)baadhe unasaThavo charitr samaapatam sat subham sat ||59||1084||afajoo(n)||

Fifty-ninth Parable of Auspicious Chritars Conversation of the Raja and the Minister, Completed with Benediction. (59)(1084)

ਦੋਹਰਾ ॥

dhoharaa ||

Dohira

ਰਾਜਾ ਰਨਥੰਭੌਰ ਕੋ ਜਾ ਕੋ ਪ੍ਰਬਲ ਪ੍ਰਤਾਪ ॥

raajaa ranatha(n)bhauar ko jaa ko prabal prataap ||

Raja Ranthambhaur was very auspicious ruler.

ਰਾਵ ਰੰਕ ਜਾ ਕੋ ਸਦਾ ਨਿਸ ਦਿਨ ਜਾਪਹਿ ਜਾਪ ॥੧॥

raav ra(n)k jaa ko sadhaa nis dhin jaapeh jaap ||1||

All, the rich and the poor, revered him.(1)

ਰੰਗ ਰਾਇ ਤਾ ਕੀ ਤ੍ਰਿਯਾ ਅਤਿ ਜੋਬਨ ਤਿਹ ਅੰਗ ॥

ra(n)g rai taa kee tirayaa at joban teh a(n)g ||

Rang Raae was his wife, who was at the prime of her youth.

ਰਾਜਾ ਕੌ ਪ੍ਯਾਰੀ ਰਹੈ ਜਿਹ ਲਖਿ ਲਜੈ ਅਨੰਗ ॥੨॥

raajaa kau payaaree rahai jeh lakh lajai ana(n)g ||2||

Raja loved her exceptionally as, even, the Cupid was ashamed of facing her.(2)

ਏਕ ਦਿਵਸ ਤਿਹ ਰਾਵ ਨੈ ਸੁਭ ਉਪਬਨ ਮੈ ਜਾਇ ॥

ek dhivas teh raav nai subh upaban mai jai ||

One day Raja went to the jungle,

ਰੰਗ ਰਾਇ ਸੁਤ ਮਾਨਿ ਕੈ ਲੀਨੀ ਕੰਠ ਲਗਾਇ ॥੩॥

ra(n)g rai sut maan kai leenee ka(n)Th lagai ||3||

And embraced Rang Raae and hugged her lovingly.(3)

ਰੰਗ ਰਾਇ ਸੌ ਰਾਇ ਤਬ ਐਸੇ ਕਹੀ ਬਨਾਇ ॥

ra(n)g rai sau rai tab aaise kahee banai ||

Raja said to Rang Raae like this,

ਜ੍ਯੋ ਇਸਤ੍ਰੀ ਦ੍ਵੈ ਮੈ ਗਹੀ ਤੋਹਿ ਨ ਨਰ ਗਹਿ ਜਾਇ ॥੪॥

jayo isatree dhavai mai gahee toh na nar geh jai ||4||

‘The way I have subdued two women, you could not overpower two men.(4)

ਚੌਪਈ ॥

chauapiee ||

Chaupaee

ਕੇਤਕ ਦਿਵਸ ਬੀਤ ਜਬ ਗਏ ॥

ketak dhivas beet jab ge ||

ਰੰਗ ਰਾਇ ਸਿਮਰਨ ਬਚ ਭਏ ॥

ra(n)g rai simaran bach bhe ||

A number of days passed by and the Raja forgot about his conversation.

ਏਕ ਪੁਰਖ ਸੌ ਨੇਹ ਲਗਾਯੋ ॥

ek purakh sau neh lagaayo ||

ਬਿਨਾ ਸਮਸ ਜਾ ਕੌ ਲਖਿ ਪਾਯੋ ॥੫॥

binaa samas jaa kau lakh paayo ||5||

She fell in love with a man who had no beard and moustache.(5)

ਨਾਰੀ ਕੋ ਤਿਹ ਭੇਸ ਬਨਾਯੋ ॥

naaree ko teh bhes banaayo ||

ਰਾਜਾ ਸੌ ਇਹ ਭਾਤਿ ਜਤਾਯੋ ॥

raajaa sau ieh bhaat jataayo ||

She disguised him as woman and told the Raja like this,

ਗ੍ਰਿਹ ਤੇ ਬਹਿਨਿ ਹਮਾਰੀ ਆਈ ॥

gireh te bahin hamaaree aaiee ||

ਹਮ ਤੁਮ ਚਲਿ ਤਿਹ ਕਰੈ ਬਡਾਈ ॥੬॥

ham tum chal teh karai baddaiee ||6||

‘My sister has come, let us go and felicitate her.(6)

ਦੋਹਰਾ ॥

dhoharaa ||

Dohira

ਟਰਿ ਆਗੇ ਤਿਹ ਲੀਜਿਐ ਬਹੁ ਕੀਜੈ ਸਨਮਾਨ ॥

Tar aage teh leejiaai bahu keejai sanamaan ||

‘We go to see her and give her warm welcome.

ਮੋਰੇ ਢਿਗ ਬੈਠਾਰਿਯੈ ਅਮਿਤ ਦਰਬੁ ਦੈ ਦਾਨ ॥੭॥

more ddig baiThaariyai amit dharab dhai dhaan ||7||

‘Then making her to sit near me, give her lot of wealth.’(7)

ਤਿਹ ਨ੍ਰਿਪ ਟਰਿ ਆਗੈ ਲਿਯੋ ਬੈਠਾਰਿਯੋ ਤ੍ਰਿਯ ਤੀਰ ॥

teh nirap Tar aagai liyo baiThaariyo tiray teer ||

Raja came forward and let his woman take seat near her (sister).

ਅਤਿ ਧਨੁ ਦੈ ਆਦਰੁ ਕਰਿਯੋ ਭਏ ਤ੍ਰਿਯਨ ਕੀ ਭੀਰ ॥੮॥

at dhan dhai aadhar kariyo bhe tirayan kee bheer ||8||

With respect, he gave her lot of riches, and many other ladies gathered there, too.(8)

ਜਬ ਰਾਜਾ ਢਿਗ ਬੈਠ੍ਯੋ ਤਬ ਦੁਹੂੰਅਨ ਲਪਟਾਇ ॥

jab raajaa ddig baiThayo tab dhuhoo(n)an lapaTai ||

When Raja took seat among them, both grasped each other.

ਕੂਕਿ ਕੂਕਿ ਰੋਵਤ ਭਈ ਅਧਿਕ ਸਨੇਹ ਬਢਾਇ ॥੯॥

kook kook rovat bhiee adhik saneh baddai ||9||

They started to cry loudly and showed great affection for each other.(9)

ਰੰਗ ਰਾਇ ਤਿਹ ਪੁਰਖ ਕੋ ਤ੍ਰਿਯ ਕੋ ਭੇਸ ਸੁਧਾਰਿ ॥

ra(n)g rai teh purakh ko tiray ko bhes sudhaar ||

Rang Raae had disguised the man as a woman,

ਦਛਿਨੰਗ ਰਾਜਾ ਲਯੋ ਬਾਮੈ ਅੰਗ ਸੁ ਯਾਰ ॥੧੦॥

dhachhina(n)g raajaa layo baamai a(n)g su yaar ||10||

And made Raja to sit on her right and the lover on the left.(10)

ਯਹ ਭਗਨੀ ਤੋ ਪ੍ਰਾਨ ਪਤਿ ਯਾ ਤੇ ਪ੍ਰੀਤਮ ਕੌਨ ॥

yeh bhaganee to praan pat yaa te preetam kauan ||

‘She is my sister and you are my revered husband, and there is none other as much pleasing to me.’

ਦਿਨ ਦੇਖਤ ਤ੍ਰਿਯ ਛਲਿ ਗਈ ਜਿਹ ਲਖਿ ਭਜਿਯੈ ਮੌਨ ॥੧੧॥

dhin dhekhat tiray chhal giee jeh lakh bhajiyai mauan ||11||

In broad day light the women deceive and we had to keep shut.(11)

ਅਤਿਭੁਤ ਗਤਿ ਬਨਿਤਾਨ ਕੀ ਜਿਨੈ ਨ ਪਾਵੈ ਕੋਇ ॥

atibhut gat banitaan kee jinai na paavai koi ||

Because the Chritars are unique, and no one can perceive.

ਭੇਦ ਸੁਰਾਸੁਰ ਨ ਲਹੈ ਜੋ ਚਾਹੈ ਸੋ ਹੋਇ ॥੧੨॥

bhedh suraasur na lahai jo chaahai so hoi ||12||

Her mysteries no one can grasp, not even the gods and the demons.(12)(1)

ਇਤਿ ਸ੍ਰੀ ਚਰਿਤ੍ਰ ਪਖ੍ਯਾਨੇ ਤ੍ਰਿਯਾ ਚਰਿਤ੍ਰੇ ਮੰਤ੍ਰੀ ਭੂਪ ਸੰਬਾਦੇ ਸਾਠਵੋ ਚਰਿਤ੍ਰ ਸਮਾਪਤਮ ਸਤੁ ਸੁਭਮ ਸਤੁ ॥੬੦॥੧੦੯੬॥ਅਫਜੂੰ॥

eit sree charitr pakhayaane tirayaa charitre ma(n)tree bhoop sa(n)baadhe saaThavo charitr samaapatam sat subham sat ||60||1096||afajoo(n)||

Sixtieth Parable of Auspicious Chritars Conversation of the Raja and the Minister, Completed with Benediction. (60)(1066)

ਚੌਪਈ ॥

chauapiee ||

Chaupaee

ਬਨਿਯੋ ਗ੍ਵਾਰਿਏਰ ਕੇ ਮਾਹੀ ॥

baniyo gavaiaarier ke maahee ||

ਘਰ ਧਨ ਬਹੁ ਖਰਚਤ ਕਛੁ ਨਾਹੀ ॥

ghar dhan bahu kharachat kachh naahee ||

A Shah used to live in Gwalior and he had lot of wealth in his house.

ਤਾ ਕੋ ਘਰ ਤਸਕਰ ਇਕ ਆਯੋ ॥

taa ko ghar tasakar ik aayo ||

ਤਿਨ ਸਾਹੁਨਿ ਸੋ ਬਚਨ ਸੁਨਾਯੋ ॥੧॥

tin saahun so bachan sunaayo ||1||

Once, when a thief came to his house and he discussed with his wife.(1)