Ang 526

ਠਾਢੈ ਰਹੈ ਦੋਊ ਸੈਨ ਦੋਊ ਹਮ ਮਾਡਿ ਹੈ ਯਾ ਭੂਅ ਬੀਚ ਲਰਾਈ ॥੨੨੬੫॥

Thaaddai rahai dhouoo sain dhouoo ham maadd hai yaa bhooa beech laraiee ||2265||

Krishna going away form both the forces said in a loud voice, “Let both the armies stay at their places and now we both i.e. I and Pundrik shall fight in this battlefield.”2265.

ਯਾ ਘਨਿ ਸ੍ਯਾਮ ਕਹਾਯੋ ਸੁਨੋ ਸਭ ਮੈਹੋ ਤੇ ਤੈ ਘਨਿ ਸ੍ਯਾਮ ਕਹਾਯੋ ॥

yaa ghan sayaam kahaayo suno sabh maiho te tai ghan sayaam kahaayo ||

ਯਾ ਤੇ ਸੈਨ ਸ੍ਰਿਗਾਲ ਲੈ ਆਯੋ ਹੈ ਹਉ ਹੂ ਤਬੈ ਦਲੁ ਲੈ ਸੰਗਿ ਧਾਯੋ ॥

yaa te sain siragaal lai aayo hai hau hoo tabai dhal lai sa(n)g dhaayo ||

Krishna said this, “I call myself Ghanshyam, that is the reason why Shragaal has come to attack with his forces

ਕਾਹੇ ਕਉ ਸੈਨ ਲਰੈ ਦੋਊ ਆਪ ਮੈ ਕਉਤੁਕ ਦੇਖਹੁ ਠਾਢਿ ਸੁਨਾਯੋ ॥

kaahe kau sain larai dhouoo aap mai kautuk dhekhahu Thaadd sunaayo ||

“Why should both the forces fight with each other? Let them stand and watch

ਸ੍ਯਾਮ ਭਨੈ ਲਰਬੋ ਰਨ ਮੈ ਹਮਰੋ ਅਰੁ ਯਾਹੀ ਹੀ ਕੋ ਬਨਿ ਆਯੋ ॥੨੨੬੬॥

sayaam bhanai larabo ran mai hamaro ar yaahee hee ko ban aayo ||2266||

It will be appropriate for me and Pundrik to fight.”2266.

ਦੋਹਰਾ ॥

dhoharaa ||

DOHRA

ਮਾਨਿ ਬਾਤ ਠਾਢੇ ਰਹੇ ਸੈਨ ਦੋਊ ਤਜਿ ਕ੍ਰੁਧ ॥

maan baat Thaadde rahe sain dhouoo taj krudh ||

ਦੋਊ ਹਰਿ ਆਵਤ ਭਏ ਹਰਿ ਸਮਾਨ ਹਿਤ ਜੁਧ ॥੨੨੬੭॥

dhouoo har aavat bhe har samaan hit judh ||2267||

Agreeing to this proposal, both the forces abandoning their anger stood there and both the Vasudevs advanced forward to fight.2267.

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਆਏ ਹੈ ਮਤਿ ਕਰੀ ਜਨੁ ਦੁਇ ਲਰਬੇ ਕਹੁ ਸਿੰਘ ਦੋਊ ਜਨੁ ਆਏ ॥

aae hai mat karee jan dhui larabe kahu si(n)gh dhouoo jan aae ||

It seemed that two intoxicated elephants or two lions had come to fight with each other

ਅੰਤਕਿ ਅੰਤ ਸਮੈ ਜਨੁ ਈਸ ਸਪਛ ਮਨੋ ਗਿਰਿ ਜੂਝਨ ਧਾਏ ॥

a(n)tak a(n)t samai jan iees sapachh mano gir joojhan dhaae ||

It seemed that two winged mountains were flying on doomsday to fight with each other,

ਕੈ ਦੋਊ ਮੇਘ ਪ੍ਰਲੈ ਦਿਨ ਕੇ ਨਿਧਿ ਨੀਰ ਦੋਊ ਕਿਧੋ ਕ੍ਰੋਧ ਬਢਾਏ ॥

kai dhouoo megh pralai dhin ke nidh neer dhouoo kidho krodh baddaae ||

ਮਾਨਹੁ ਰੁਦ੍ਰ ਹੀ ਕ੍ਰੋਧ ਭਰੇ ਦੋਊ ਹੈ ਮਨ ਮੈ ਲਖਿ ਯੌ ਕਬਿ ਪਾਏ ॥੨੨੬੮॥

maanahu rudhr hee krodh bhare dhouoo hai man mai lakh yau kab paae ||2268||

Or the clouds were thundering and raining in fury on the doomsday, they appeared to be the infuriated Rudras.2268.

ਕਬਿਤੁ ॥

kabit ||

KABIT

ਜੈਸੇ ਝੂਠ ਸਾਚ ਸੋ ਪਖਾਨ ਜੈਸੇ ਕਾਚ ਸੋ ਅਉ ਪਾਰਾ ਜੈਸੇ ਆਂਚ ਸੋ ਪਤਊਆ ਜਿਉ ਲਹਿਰ ਸੋ ॥

jaise jhooTh saach so pakhaan jaise kaach so aau paaraa jaise aa(n)ch so patuooaa jiau lahir so ||

Just as falsehood cannot stay against truth, the glass against the stone, the mercury against the fire and the leaf against the wave

ਜੈਸੇ ਗਿਆਨ ਮੋਹ ਸੋ ਬਿਬੇਕ ਜੈਸੇ ਦ੍ਰੋਹ ਸੋ ਤਪਸੀ ਦਿਜ ਧ੍ਰੋਹਿ ਸੋ ਅਨਰ ਜੈਸੇ ਨਰ ਸੋ ॥

jaise giaan moh so bibek jaise dhroh so tapasee dhij dhroh so anar jaise nar so ||

Just as attachment cannot stay against knowledge, malice against wisdom, pride against the ascetic Brahmin and the animal against the human being

ਲਾਜ ਜੈਸੇ ਕਾਮ ਸੋ ਸੁ ਸੀਤ ਜੈਸੇ ਘਾਮੁ ਸੋ ਅਉ ਪਾਪ ਰਾਮ ਨਾਮ ਸੋ ਅਛਰ ਜੈਸੇ ਛਰ ਸੋ ॥

laaj jaise kaam so su seet jaise ghaam so aau paap raam naam so achhar jaise chhar so ||

Just as the shame cannot stand against the lust, the cold against the heat, the sin against the Name of the Lord, temporary object before the permanent object, miserliness against the charity and the anger against the respect

ਸੂਮਤਾ ਜਿਉ ਦਾਨ ਸੋ ਜਿਉ ਕ੍ਰੋਧ ਸਨਮਾਨ ਸੋ ਸੁ ਸ੍ਯਾਮ ਕਬਿ ਐਸੇ ਆਇ ਭਿਰਯੋ ਹਰਿ ਹਰਿ ਸੋ ॥੨੨੬੯॥

soomataa jiau dhaan so jiau krodh sanamaan so su sayaam kab aaise aai bhirayo har har so ||2269||

In the same way these two Vasudevas consisting of opposite qualities fought against each other.2269.

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਜੁਧੁ ਭਯੋ ਅਤਿ ਹੀ ਸੁ ਤਹਾ ਤਬ ਸ੍ਰੀ ਬ੍ਰਿਜ ਨਾਇਕ ਚਕ੍ਰ ਸੰਭਾਰਿਯੋ ॥

judh bhayo at hee su tahaa tab sree biraj naik chakr sa(n)bhaariyo ||

ਮਾਰਤ ਹਉ ਤੁਹਿ ਏ ਰੇ ਸ੍ਰਿਗਾਲ ਮੈ ਸ੍ਯਾਮ ਭਨੈ ਇਮ ਸ੍ਯਾਮ ਪਚਾਰਿਯੋ ॥

maarat hau tuh e re siragaal mai sayaam bhanai im sayaam pachaariyo ||

When the dreadful war was fought there, then ultimately Krishna holding his discus challenged Shragaal and said, “I am killing you

ਛੋਰਿ ਸੁਦਰਸਨ ਦੇਤ ਭਯੋ ਸਿਰੁ ਸਤ੍ਰੁ ਕੋ ਮਾਰਿ ਜੁਦਾ ਕਰ ਡਾਰਿਯੋ ॥

chhor sudharasan dhet bhayo sir satr ko maar judhaa kar ddaariyo ||

ਮਾਨਹੁ ਕੁਮ੍ਰਹਾਰ ਲੈ ਤਾਗਹਿ ਕੋ ਚਕ ਤੇ ਫੁਨਿ ਬਾਸਨ ਕਾਟਿ ਉਤਾਰਿਯੋ ॥੨੨੭੦॥

maanahu kumrahaar lai taageh ko chak te fun baasan kaaT utaariyo ||2270||

He discharged his discuss (Sudarshan Chakra), which chopped the head of the enemy like the potter with the aid of the thread has separated the vessel from the revolving wheel.2270.

ਦੇਖਿ ਸ੍ਰਿਗਾਲ ਹਨਿਯੋ ਰਨ ਮੈ ਇਕ ਕਾਸੀ ਕੋ ਭੂਪ ਹੁਤੋ ਸੋਊ ਧਾਯੋ ॥

dhekh siragaal haniyo ran mai ik kaasee ko bhoop huto souoo dhaayo ||

ਸ੍ਰੀ ਬ੍ਰਿਜਨਾਥ ਸੋ ਸ੍ਯਾਮ ਭਨੈ ਅਤਿ ਹੀ ਤਿਹ ਆਇ ਕੈ ਜੁਧ ਮਚਾਯੋ ॥

sree birajanaath so sayaam bhanai at hee teh aai kai judh machaayo ||

Seeing the dead Shragaal, a king of Kashi advanced forward and he waged a dreadful war with Krishna

ਮਾਰਿ ਮਚੀ ਅਤਿ ਜੋ ਤਿਹ ਠਾ ਸੁ ਤਬੈ ਤਿਹ ਸ੍ਯਾਮ ਜੂ ਚਕ੍ਰ ਚਲਾਯੋ ॥

maar machee at jo teh Thaa su tabai teh sayaam joo chakr chalaayo ||

ਜਿਉ ਅਰਿ ਆਗਲਿ ਕੋ ਕਟਿਯੋ ਸੀਸੁ ਤਿਹੀ ਬਿਧਿ ਯਾਹੀ ਕੋ ਕਾਟਿ ਗਿਰਾਯੋ ॥੨੨੭੧॥

jiau ar aagal ko kaTiyo sees tihee bidh yaahee ko kaaT giraayo ||2271||

There was a great destruction there and hero also Krishna discharged his discus and chopped the head of the king like the earlier king.2271.

ਸ੍ਰੀ ਬ੍ਰਿਜ ਨਾਇਕ ਜੂ ਜਬ ਏ ਦੋਊ ਸੈਨ ਕੇ ਦੇਖਤ ਕੋਪਿ ਸੰਘਾਰੇ ॥

sree biraj naik joo jab e dhouoo sain ke dhekhat kop sa(n)ghaare ||

Both these forces saw Krishna destroying the warrior in anger

ਫੂਲ ਭਈ ਮਨ ਸਬਨਨ ਕੇ ਤਬ ਬਾਜ ਉਠੀ ਸਹਨਾਇ ਨਗਾਰੇ ॥

fool bhiee man sabanan ke tab baaj uThee sahanai nagaare ||

All were plesed and the clarionets and drums were played

ਅਉਰ ਜਿਤੇ ਅਰਿ ਬੀਰ ਹੁਤੇ ਸਭ ਆਪਨੇ ਆਪਨੇ ਧਾਮਿ ਸਿਧਾਰੇ ॥

aaur jite ar beer hute sabh aapane aapane dhaam sidhaare ||

ਫੂਲ ਪਰੇ ਨਭ ਮੰਡਲ ਤੇ ਘਨ ਜਿਉ ਘਨਿ ਸ੍ਯਾਮ ਪੈ ਸ੍ਯਾਮ ਉਚਾਰੇ ॥੨੨੭੨॥

fool pare nabh ma(n)ddal te ghan jiau ghan sayaam pai sayaam uchaare ||2272||

The warriors of the enemy’s army left for their homes and there was a shower of flowers from the sky on Krishna like the rain coming from clouds.2272.

ਇਤਿ ਸ੍ਰੀ ਬਚਿਤ੍ਰ ਨਾਟਕ ਗ੍ਰੰਥੇ ਕ੍ਰਿਸਨਾਵਤਾਰੇ ਸ੍ਰਿਗਾਲ ਕਾਸੀ ਕੇ ਭੂਪ ਸਹਤ ਬਧਹ ਧਿਆਇ ਸੰਪੂਰਨੰ ॥

eit sree bachitr naaTak gra(n)the kirasanaavataare siragaal kaasee ke bhoop sahat badheh dhiaai sa(n)poorana(n) ||

End of the chapter entitled, "Killing of Shragaal alongwith the king of Kashi" in Krishnavatara in Bachittar Natak.

ਅਥ ਸੁਦਛਨ ਜੁਧੁ ਕਥਨੰ ॥

ath sudhachhan judh kathana(n) ||

Now begins the description of the Battle with Sudaksha

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਸੈਨ ਭਜਿਯੋ ਜਬ ਸਤ੍ਰਨ ਕੋ ਤਬ ਆਪਨੇ ਸੈਨ ਮੈ ਸ੍ਯਾਮ ਜੂ ਆਏ ॥

sain bhajiyo jab satran ko tab aapane sain mai sayaam joo aae ||

When the enemy’s forces ran away, Krishna cam to his army

ਆਵਤ ਦੇਵ ਹੁਤੇ ਜਿਤਨੇ ਤਿਤਨੇ ਹਰਿ ਪਾਇਨ ਸੋ ਲਪਟਾਏ ॥

aavat dhev hute jitane titane har pain so lapaTaae ||

Those gods who were there, clung to his feet

ਦੈ ਕੈ ਪ੍ਰਦਛਨ ਸ੍ਯਾਮ ਸਭੋ ਤਿਨ ਸੰਖ ਬਜਾਇ ਕੈ ਧੂਪ ਜਗਾਏ ॥

dhai kai pradhachhan sayaam sabho tin sa(n)kh bajai kai dhoop jagaae ||

ਸ੍ਯਾਮ ਭਨੈ ਸਭ ਹੂ ਮਨ ਮੈ ਬ੍ਰਿਜ ਨਾਇਕ ਬੀਰ ਸਹੀ ਕਰਿ ਪਾਏ ॥੨੨੭੩॥

sayaam bhanai sabh hoo man mai biraj naik beer sahee kar paae ||2273||

They circumambulated around Krishna, blew there conches, burnt the incences and recognized Krishna as the real hero.2273.

ਉਤ ਕੈ ਉਪਮਾ ਗ੍ਰਿਹਿ ਦਛ ਗਏ ਇਤਿ ਦ੍ਵਾਰਵਤੀ ਬ੍ਰਿਜ ਨਾਇਕ ਆਯੋ ॥

aut kai upamaa gireh dhachh ge it dhavaiaaravatee biraj naik aayo ||

On that side Daksha, eulogsising Krishna, went to his home and on this side Krishna came to Dwarka

ਜਾਇ ਉਤੈ ਸਿਰੁ ਭੂਪ ਕੋ ਕਾਸੀ ਕੇ ਬੀਚ ਪਰਿਯੋ ਪੁਰਿ ਸੋਕ ਜਨਾਯੋ ॥

jai utai sir bhoop ko kaasee ke beech pariyo pur sok janaayo ||

On that side in Kashi, the people aggrieved on displaying the chopped head of the king

ਭਾਖਤ ਭੇ ਸਭ ਯੌ ਬਤੀਯਾ ਸੋਈ ਯੌ ਕਹਿ ਕੈ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਸੁਨਾਯੋ ॥

bhaakhat bhe sabh yau bateeyaa soiee yau keh kai kab sayaam sunaayo ||

ਸ੍ਯਾਮ ਜੂ ਸੋ ਹਮਰੇ ਜੈਸੇ ਭੂਪਤਿ ਕਾਜ ਕੀਯੋ ਫਲੁ ਤੈਸੋ ਈ ਪਾਯੋ ॥੨੨੭੪॥

sayaam joo so hamare jaise bhoopat kaaj keeyo fal taiso iee paayo ||2274||

They talked like this that was the reward of the behaviour that the king had adopted towards Krishna.2274.

ਜਾ ਚਤੁਰਾਨਨ ਨਾਰਦ ਕੋ ਸਿਵ ਕੋ ਉਠ ਕੈ ਜਗ ਲੋਕ ਧਿਆਵੈ ॥

jaa chaturaanan naaradh ko siv ko uTh kai jag lok dhiaavai ||

ਨਾਰ ਨਿਵਾਇ ਭਲੇ ਤਿਨ ਕੋ ਫੁਨਿ ਸੰਖ ਬਜਾਇ ਕੈ ਧੂਪ ਜਗਾਵੈ ॥

naar nivai bhale tin ko fun sa(n)kh bajai kai dhoop jagaavai ||

Brahma, Narada and Shiva, on whom the people meditate and by burning incense and blowing the conch, they worship them on bowing their heads,

ਡਾਰ ਕੈ ਫੂਲ ਭਲੀ ਬਿਧਿ ਸੋ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਭਨੈ ਤਿਹ ਸੋ ਸਿਰ ਨਾਵੈ ॥

ddaar kai fool bhalee bidh so kab sayaam bhanai teh so sir naavai ||

ਤੇ ਬ੍ਰਿਜਨਾਥ ਕੇ ਸਾਧਨ ਕੋ ਗੁਨ ਗਾਵਤ ਗਾਵਤ ਪਾਰ ਨ ਪਾਵੈ ॥੨੨੭੫॥

te birajanaath ke saadhan ko gun gaavat gaavat paar na paavai ||2275||

They offer leaves and flowers with bowed heads, these Brahmas, Narada and Shiva etc, have not been able to comprehend the mystery of Krishna.2275.

ਕਾਸੀ ਕੇ ਭੂਪ ਕੋ ਪੂਤ ਸੁਦਛਨ ਤਾ ਮਨ ਮੈ ਅਤਿ ਕ੍ਰੋਧ ਬਢਾਯੋ ॥

kaasee ke bhoop ko poot sudhachhan taa man mai at krodh baddaayo ||

ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਕੋ ਕੀਯੋ ਬਧੁ ਜਾਇ ਹਉ ਤਾਹਿ ਹਨੋ ਚਿਤ ਬੀਚ ਬਸਾਯੋ ॥

mere pitaa ko keeyo badh jai hau taeh hano chit beech basaayo ||

Sudaksha, the son of the king of Kashi, getting enraged, thought, “He who has killed my father, I shall also kill him