Ang 452

ਕਿਨਹੂੰ ਨ ਤਿਹ ਸੋ ਜੁਧੁ ਮਚਾਯੋ ॥

kinahoo(n) na teh so judh machaayo ||

None of them went forward to fight with the king

ਚਿਤਿ ਸਬ ਹੂੰ ਇਹ ਭਾਤਿ ਬਿਚਾਰਿਓ ॥

chit sab hoo(n) ieh bhaat bichaario ||

ਇਹ ਨਹੀ ਮਰੈ ਕਿਸੀ ਤੇ ਮਾਰਿਓ ॥੧੫੪੯॥

eeh nahee marai kisee te maario ||1549||

All of them thought that this king would not be killed by anyone.1549.

ਤਬ ਬ੍ਰਹਮੇ ਹਰਿ ਨਿਕਟ ਉਚਾਰਿਓ ॥

tab brahame har nikaT uchaario ||

Then Brahma seeing all the army of Krishna having died,

ਜਬ ਸਗਲੋ ਦਲ ਨ੍ਰਿਪਤਿ ਸੰਘਾਰਿਓ ॥

jab sagalo dhal nirapat sa(n)ghaario ||

He said to Krishna having died, he said to Krishna,

ਜਬ ਲਗਿ ਇਹ ਤੇਤਾ ਕਰਿ ਮੋ ਹੈ ॥

jab lag ieh tetaa kar mo hai ||

“Till the time, he has the charmed amulet in his hand,

ਤਬ ਲਗੁ ਬਜ੍ਰ ਸੂਲ ਧਰਿ ਕੋ ਹੈ ॥੧੫੫੦॥

tab lag bajr sool dhar ko hai ||1550||

The vajra and trident are insignificant before him.1550.

ਤਾ ਤੇ ਇਹੈ ਕਾਜ ਅਬ ਕੀਜੈ ॥

taa te ihai kaaj ab keejai ||

ਭਿਛਕਿ ਹੋਇ ਮਾਗਿ ਸੋ ਲੀਜੈ ॥

bhichhak hoi maag so leejai ||

“Therefore now becoming a beggar, beg this from him

ਮੁਕਟ ਰਾਮ ਤੇ ਜੋ ਇਹ ਪਾਯੋ ॥

mukaT raam te jo ieh paayo ||

ਸੋ ਇੰਦ੍ਰਾਦਿਕ ਹਾਥਿ ਨ ਆਯੋ ॥੧੫੫੧॥

so i(n)dhraadhik haath na aayo ||1551||

The crown that he has obtained from Ram, it could not be obtained by Indra etc.1551.

ਜਬ ਤੇਤਾ ਇਹ ਕਰ ਤੇ ਲੀਜੈ ॥

jab tetaa ieh kar te leejai ||

ਤਬ ਯਾ ਕੋ ਬਧ ਛਿਨ ਮਹਿ ਕੀਜੈ ॥

tab yaa ko badh chhin meh keejai ||

“When you will take away the amulet from his hand, you will then be able to kill him in an instant

ਜਿਹ ਉਪਾਇ ਕਰਿ ਤੇ ਪਰਹਰੈ ॥

jeh upai kar te paraharai ||

ਤਉ ਕਦਾਚ ਨ੍ਰਿਪ ਮਰੈ ਤੋ ਮਰੈ ॥੧੫੫੨॥

tau kadhaach nirap marai to marai ||1552||

If he abandons it from his hand through any method, then he can be killed at any time.”1552.

ਯੋ ਸੁਨਿ ਹਰਿ ਦਿਜ ਬੇਖ ਬਨਾਯੋ ॥

yo sun har dhij bekh banaayo ||

ਮਾਗਨ ਤਿਹ ਪੈ ਹਰਿ ਬਿਧਿ ਆਯੋ ॥

maagan teh pai har bidh aayo ||

Hearing this, Krishna and Brahma put on the garb of a Brahmin and went to beg the amulet from him

ਤਬ ਇਹ ਸ੍ਯਾਮ ਬ੍ਰਹਮ ਲਖਿ ਲੀਨੋ ॥

tab ieh sayaam braham lakh leeno ||

ਸ੍ਯਾਮ ਕਹੈ ਇਮ ਉਤਰ ਦੀਨੋ ॥੧੫੫੩॥

sayaam kahai im utar dheeno ||1553||

Then on begging, he recognised Krishna and Brahma and according to the poet he said,1553

ਖੜਗੇਸ ਬਾਚ ॥

khaRages baach ||

Speech of Kharag Singh:

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਬੇਖੁ ਕੀਓ ਹਰਿ ਬਾਮਨ ਕੋ ਬਲਿ ਬਾਵਨ ਜਿਉ ਛਲਬੇ ਕਹੁ ਆਯੋ ॥

bekh keeo har baaman ko bal baavan jiau chhalabe kahu aayo ||

ਰੇ ਚਤੁਰਾਨਨ ਤੂ ਬਸਿ ਕਾਨਨ ਕਾ ਕੇ ਕਹੇ ਤਪਿਸਾ ਤਜ ਧਾਯੋ ॥

re chaturaanan too bas kaanan kaa ke kahe tapisaa taj dhaayo ||

“O Krishna (Vishnu)! you have put on the garb of a Brahmin and have come to deceive me like the king Bali

ਧੂਮ ਤੇ ਆਗ ਰਹੈ ਨ ਦੁਰੀ ਜਿਮ ਤਿਉ ਛਲ ਤੇ ਤੁਮ ਕੇ ਲਖਿ ਪਾਯੋ ॥

dhoom te aag rahai na dhuree jim tiau chhal te tum ke lakh paayo ||

“Just as the fire cannot be concealed by smoke, in the same manner, seeing you, I have understood your act of deceit

ਮਾਗਹੁ ਜੋ ਤੁਮਰੇ ਮਨ ਮੈ ਅਬ ਮਾਗਨਹਾਰੇ ਕੋ ਰੂਪ ਬਨਾਯੋ ॥੧੫੫੪॥

maagahu jo tumare man mai ab maaganahaare ko roop banaayo ||1554||

When you people have come in the garb of a beggar, then beg from me according to you heart’s desire.1554.

ਦੋਹਰਾ ॥

dhoharaa ||

DOHRA

ਜਬ ਇਹ ਬਿਧਿ ਸੋ ਨ੍ਰਿਪ ਕਹਿਯੋ ਕਹੀ ਬ੍ਰਹਮ ਜਸ ਲੇਹੁ ॥

jab ieh bidh so nirap kahiyo kahee braham jas leh ||

ਜਗ ਅਨਲ ਤੇ ਜੋ ਮੁਕਟਿ ਉਪਜਿਓ ਸੋ ਮੁਹਿ ਦੇਹੁ ॥੧੫੫੫॥

jag anal te jo mukaT upajio so muh dheh ||1555||

When the king said like this to Brahma, then Brahma said, “O king! Become praiseworthy and give me the crown that had come out of the fire of Yajna.”1555.

ਜਬ ਚਤੁਰਾਨਨਿ ਯੌ ਕਹੀ ਪੁਨਿ ਬੋਲਿਓ ਜਦੁਬੀਰ ॥

jab chaturaanan yau kahee pun bolio jadhubeer ||

ਗਉਰਾ ਤੇਤਾ ਤੁਹਿ ਦਯੋ ਸੋ ਮੁਹਿ ਦੇ ਨ੍ਰਿਪ ਧੀਰ ॥੧੫੫੬॥

gauraa tetaa tuh dhayo so muh dhe nirap dheer ||1556||

When Brahma had begged it, then Krishna spoke, “Give me the amulet that had been given to you by the goddess Chandi.”1556.

ਚੌਪਈ ॥

chauapiee ||

CHAUPAI

ਤਬ ਨ੍ਰਿਪ ਮਨ ਕੋ ਇਹ ਬਿਧਿ ਕਹੈ ॥

tab nirap man ko ieh bidh kahai ||

ਰੇ ਜੀਅ ਜੀਯਤ ਨ ਚਹੁੰ ਜੁਗ ਰਹੈ ॥

re jeea jeeyat na chahu(n) jug rahai ||

Then the king thought in his mind that he had not to live for four ages, therefore he should not delay in this task of Dharma and

ਤਾ ਤੇ ਸੁ ਧਰਮ ਢੀਲ ਨਹਿ ਕੀਜੈ ॥

taa te su dharam ddeel neh keejai ||

ਜੋ ਹਰਿ ਮਾਗਤ ਸੋ ਇਹ ਦੀਜੈ ॥੧੫੫੭॥

jo har maagat so ieh dheejai ||1557||

The things that Brhma and Krishna are begging, he should give them.1557.

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਕਿਉ ਤਨ ਕੀ ਮਨਿ ਸੰਕ ਕਰੈ ਥਿਰ ਤੋ ਜਗ ਮੈ ਅਬ ਤੂ ਨ ਰਹੈ ਹੈ ॥

kiau tan kee man sa(n)k karai thir to jag mai ab too na rahai hai ||

‘O mind! why are you in doubt about the body, you have not to remain stable in the world for ever

ਯਾ ਤੇ ਭਲੋ ਨ ਕਛੂ ਇਹ ਤੇ ਜਸੁ ਲੈ ਰਨ ਅੰਤਹਿ ਮੋ ਤਜਿ ਜੈ ਹੈ ॥

yaa te bhalo na kachhoo ieh te jas lai ran a(n)teh mo taj jai hai ||

What more virtuous act you can perform? Therefore do this praiseworthy task in the war, because ultimately once, the body is to be abandoned

ਰੇ ਮਨ ਢੀਲ ਰਹਿਯੋ ਗਹਿ ਕਾਹੇ ਤੇ ਅਉਸਰ ਬੀਤ ਗਏ ਪਛੁਤੈ ਹੈ ॥

re man ddeel rahiyo geh kaahe te aausar beet ge pachhutai hai ||

‘O mind! do not delay, because you will avail nothing except repentance, when the opportunity is lost

ਸੋਕ ਨਿਵਾਰਿ ਨਿਸੰਕ ਹੁਇ ਦੈ ਭਗਵਾਨ ਸੋ ਭਿਛਕ ਹਾਥਿ ਨ ਐ ਹੈ ॥੧੫੫੮॥

sok nivaar nisa(n)k hui dhai bhagavaan so bhichhak haath na aai hai ||1558||

Therefore forsaking anxiety, give away the begged articles without any hesitation, because you will never again get such beggar like the Lord himself .

ਮਾਗਤ ਜੋ ਬਿਧਿ ਸ੍ਯਾਮ ਅਰੇ ਮਨ ਸੋ ਤਜਿ ਸੰਕ ਨਿਸੰਕ ਹੁਇ ਦੀਜੈ ॥

maagat jo bidh sayaam are man so taj sa(n)k nisa(n)k hui dheejai ||

‘Whatever Krishna is asking for, O my mind! give it without any hesitation

ਜਾਚਤ ਹੈ ਜਿਹ ਤੇ ਸਗਰੋ ਜਗ ਸੋ ਤੁਹਿ ਮਾਗਤ ਢੀਲ ਨ ਕੀਜੈ ॥

jaachat hai jeh te sagaro jag so tuh maagat ddeel na keejai ||

He, from whom all the world begs, he is standing before you as a beggar, therefore do not delay further

ਅਉਰ ਬਿਚਾਰ ਕਰੋ ਨ ਕਛੂ ਅਬ ਯਾ ਮਹਿ ਤੋ ਨ ਰਤੀ ਸੁਖ ਛੀਜੈ ॥

aaur bichaar karo na kachhoo ab yaa meh to na ratee sukh chheejai ||

‘Leave all other ideas, there will remain no shortage in your comfort

ਦਾਨਨ ਦੇਤ ਨ ਮਾਨ ਕਰੋ ਬਸੁ ਦੈ ਅਸੁ ਦੈ ਜਗ ਮੈ ਜਸੁ ਲੀਜੈ ॥੧੫੫੯॥

dhaanan dhet na maan karo bas dhai as dhai jag mai jas leejai ||1559||

On giving charity, one should not be proud and thoughtful: therefore get the profit of approbation after surrendering everything.”1559.

ਬਾਮਨ ਬੇਖ ਕੈ ਸ੍ਯਾਮ ਜੁ ਚਾਹਤ ਸ੍ਰੀ ਹਰਿ ਕੋ ਤਿਹ ਭੂਪਤਿ ਦੀਨੋ ॥

baaman bekh kai sayaam ju chaahat sree har ko teh bhoopat dheeno ||

Whatever Krishna had begged in the garb of a Brahmin, the king have the same to him

ਜੋ ਚਤੁਰਾਨਨ ਕੇ ਚਿਤ ਮੈ ਕਬਿ ਰਾਮ ਕਹੈ ਸੁ ਵਹੈ ਨ੍ਰਿਪ ਕੀਨੋ ॥

jo chaturaanan ke chit mai kab raam kahai su vahai nirap keeno ||

Alongwith this, whatever was in the mind of Brahma the king also did that

ਜੋ ਵਹ ਮਾਗਤਿ ਸੋਊ ਦਯੋ ਤਬ ਦੇਤ ਸਮੈ ਰਸ ਮੈ ਮਨ ਭੀਨੋ ॥

jo veh maagat souoo dhayo tab dhet samai ras mai man bheeno ||

Whatever they had asked for, the king handed it over affectionately

ਦਾਨ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਦੁਹੂੰ ਬਿਧਿ ਕੈ ਤਿਹੁ ਲੋਕਨ ਮੈ ਅਤਿ ਹੀ ਜਸੁ ਲੀਨੋ ॥੧੫੬੦॥

dhaan kirapaan dhuhoo(n) bidh kai tih lokan mai at hee jas leeno ||1560||

In this way with charity and with sword, in the bravery of both kinds, the king earned great praise.1560.