Ang 448

ਇਹ ਰੁਦ੍ਰ ਦਸਾ ਸਬ ਸੈਨ ਨਿਹਾਰੀ ॥

eeh rudhr dhasaa sab sain nihaaree ||

ਬਰਛੀ ਤਬ ਹੀ ਸਿਵ ਪੂਤ ਸੰਭਾਰੀ ॥੧੫੧੦॥

barachhee tab hee siv poot sa(n)bhaaree ||1510||

When the army saw this condition of Shiva, then Ganesh, the son of Shiva, took the lance in his hand.1510.

ਜਬ ਕਰ ਬੀਚ ਸਕਤਿ ਕੋ ਲਇਓ ॥

jab kar beech sakat ko lio ||

ਤਬ ਆਇ ਨ੍ਰਿਪਤਿ ਕੇ ਸਾਮੁਹਿ ਭਇਓ ॥

tab aai nirapat ke saamuh bhio ||

ਕਰ ਕੇ ਬਲ ਕੈ ਨ੍ਰਿਪ ਓਰ ਚਲਾਈ ॥

kar ke bal kai nirap or chalaiee ||

ਬਰਛੀ ਨਹੀ ਮਾਨੋ ਮ੍ਰਿਤ ਪਠਾਈ ॥੧੫੧੧॥

barachhee nahee maano mirat paThaiee ||1511||

Taking the Shakti (lance) in his hand he came in front of the king and with the full force of his hand, he threw it towards the king in such a way that it was not a lance, but death itself.1511.

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਨ੍ਰਿਪ ਆਵਤ ਕਾਟਿ ਦਈ ਬਰਛੀ ਸਰ ਤੀਛਨ ਸੋ ਅਰਿ ਕੇ ਉਰਿ ਮਾਰਿਓ ॥

nirap aavat kaaT dhiee barachhee sar teechhan so ar ke ur maario ||

On coming, the king intercepted the lance and inflicted a sharp arrow in the heart of the enemy

ਸੋ ਸਰ ਸੋ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਕਹੈ ਤਿਹ ਬਾਹਨ ਕਉ ਪ੍ਰਤਿਅੰਗ ਪ੍ਰਹਾਰਿਓ ॥

so sar so kab sayaam kahai teh baahan kau pratia(n)g prahaario ||

That arrow attacked the vehicle of Ganesh

ਏਕ ਗਨੇਸ ਲਿਲਾਟ ਬਿਖੈ ਸਰ ਲਾਗ ਰਹਿਓ ਤਿਰਛੋ ਛਬਿ ਧਾਰਿਓ ॥

ek ganes lilaaT bikhai sar laag rahio tirachho chhab dhaario ||

ਮਾਨ ਬਢਿਯੋ ਗਜਆਨਨ ਦੀਹ ਮਨੋ ਸਰ ਅੰਕੁਸ ਸਾਥਿ ਉਤਾਰਿਓ ॥੧੫੧੨॥

maan baddiyo gajaanan dheeh mano sar a(n)kus saath utaario ||1512||

The second arrow his slantingly on the forehead of Ganesh and it appeared like the arrow-like goad stuck in the forehead of an elephant.1512.

ਚੇਤ ਭਯੋ ਚਢਿ ਬਾਹਨ ਪੈ ਸਿਵ ਲੈ ਧਨੁ ਬਾਨ ਚਲਾਇ ਦਯੋ ਹੈ ॥

chet bhayo chadd baahan pai siv lai dhan baan chalai dhayo hai ||

ਸੋ ਸਰ ਤੀਛਨ ਹੈ ਅਤਿ ਹੀ ਇਹ ਭੂਪਤਿ ਕੇ ਉਰਿ ਲਾਗ ਗਯੋ ਹੈ ॥

so sar teechhan hai at hee ieh bhoopat ke ur laag gayo hai ||

On this side, regaining consciousness, mounting on his vehicle Shiva discharged the arrow from his bow and he inflicted an extremely sharp arrow in the heart of the king

ਫੂਲ ਗਯੋ ਜੀਅ ਜਾਨ ਨਰੇਸ ਹਨਿਯੋ ਨਹੀ ਰੰਚਕ ਤ੍ਰਾਸ ਭਯੋ ਹੈ ॥

fool gayo jeea jaan nares haniyo nahee ra(n)chak traas bhayo hai ||

Shiva was pleased to think that the king had been killed, but the king was not even slightly frightened by the impact of this arrow

ਚਾਪ ਤਨਾਇ ਲੀਯੋ ਕਰ ਮੈ ਸੁ ਨਿਖੰਗ ਤੇ ਬਾਨ ਨਿਕਾਸ ਲਯੋ ਹੈ ॥੧੫੧੩॥

chaap tanai leeyo kar mai su nikha(n)g te baan nikaas layo hai ||1513||

The king took out an arrow from his quiver and pulled his bow.1513.

ਦੋਹਰਾ ॥

dhoharaa ||

DOHRA

ਤਬ ਤਿਨ ਭੂਪਤਿ ਬਾਨ ਇਕ ਕਾਨ ਪ੍ਰਮਾਨ ਸੁ ਤਾਨਿ ॥

tab tin bhoopat baan ik kaan pramaan su taan ||

ਲਖਿ ਮਾਰਿਓ ਸਿਵ ਉਰ ਬਿਖੈ ਅਰਿ ਬਧ ਹਿਤ ਹੀਯ ਜਾਨਿ ॥੧੫੧੪॥

lakh maario siv ur bikhai ar badh hit heey jaan ||1514||

The king, making Shiva his target, pulled his bow upto his ear, discharged an arrow towards his heart in order to kill him certainly.1514.

ਚੌਪਈ ॥

chauapiee ||

CHAUPAI

ਜਬ ਹਰ ਕੇ ਉਰਿ ਤਿਨਿ ਸਰ ਮਾਰਿਓ ॥

jab har ke ur tin sar maario ||

ਇਹ ਬਿਕ੍ਰਮ ਸਿਵ ਸੈਨ ਨਿਹਾਰਿਓ ॥

eeh bikram siv sain nihaario ||

When he discharged his arrow towards the heart of Shiva and at the same time, that mighty one looked towards the army of Shiva

ਕਾਰਤਕੇਯ ਨਿਜ ਦਲੁ ਲੈ ਧਾਇਓ ॥

kaaratakey nij dhal lai dhaio ||

ਪੁਨਿ ਗਨੇਸ ਮਨ ਕੋਪ ਬਢਾਇਓ ॥੧੫੧੫॥

pun ganes man kop baddaio ||1515||

Kartikeya was coming speedily alongwith his army and the ganas of Ganesh were getting extremely infuriated.1515.

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਆਵਤ ਹੀ ਦੁਹ ਕੋ ਲਖਿ ਭੂਪਤਿ ਜੀ ਅਪੁਨੇ ਅਤਿ ਕ੍ਰੋਧ ਬਢਾਇਓ ॥

aavat hee dhuh ko lakh bhoopat jee apune at krodh baddaio ||

ਪਉਰਖ ਕੈ ਭੁਜਦੰਡਨ ਕੋ ਸਿਖਿ ਬਾਹਨ ਕੋ ਇਕੁ ਬਾਨ ਲਗਾਇਓ ॥

paurakh kai bhujadha(n)ddan ko sikh baahan ko ik baan lagaio ||

Seeing both of them coming, the king was extremely enraged in his mind and with the strength of his arms, he struck an arrow on their vehicle

ਅਉਰ ਜਿਤੋ ਗਨ ਕੋ ਦਲੁ ਆਵਤ ਸੋ ਛਿਨ ਮੈ ਜਮ ਧਾਮਿ ਪਠਾਇਓ ॥

aaur jito gan ko dhal aavat so chhin mai jam dhaam paThaio ||

He despatched in an instant the army of ganas to the abode of Yama

ਆਇ ਖੜਾਨਨ ਕੋ ਜਬ ਹੀ ਗਜ ਆਨਨ ਛਾਡਿ ਕੈ ਖੇਤ ਪਰਾਇਓ ॥੧੫੧੬॥

aai khaRaanan ko jab hee gaj aanan chhaadd kai khet paraio ||1516||

Seeing the king advancing towards Kartikeya, Ganesha also abandoned the battlefield and fled away.1516.

ਮੋਦ ਭਯੋ ਨ੍ਰਿਪ ਕੇ ਮਨ ਮੈ ਜਬ ਹੀ ਸਿਵ ਕੋ ਦਲੁ ਮਾਰਿ ਭਜਾਯੋ ॥

modh bhayo nirap ke man mai jab hee siv ko dhal maar bhajaayo ||

ਕਾਹੇ ਕਉ ਭਾਜਤ ਰੇ ਡਰ ਕੈ ਜਿਨਿ ਭਾਜਹੁ ਇਉ ਤਿਹ ਟੇਰਿ ਸੁਨਾਯੋ ॥

kaahe kau bhaajat re ddar kai jin bhaajahu iau teh Ter sunaayo ||

Destroying and forcing the army of Shiva to run away, the king was pleased in his mind and said loudly, “Why all of you are running away in fear?”

ਸ੍ਯਾਮ ਭਨੇ ਖੜਗੇਸ ਤਬੈ ਅਪੁਨੇ ਕਰਿ ਲੈ ਬਰ ਸੰਖ ਬਜਾਯੋ ॥

sayaam bhane khaRages tabai apune kar lai bar sa(n)kh bajaayo ||

ਸਸਤ੍ਰ ਸੰਭਾਰਿ ਸਬੈ ਤਬ ਹੀ ਮਨੋ ਅੰਤਕ ਰੂਪ ਕੀਏ ਰਨਿ ਆਯੋ ॥੧੫੧੭॥

sasatr sa(n)bhaar sabai tab hee mano a(n)tak roop ke'ee ran aayo ||1517||

Kharag Singh then took his conch in his hand and blew it and he appeared as Yama, carrying his weapons in the battlefied.1517.

ਟੇਰ ਸੁਨੇ ਸਬ ਫੇਰਿ ਫਿਰੇ ਕਰਿ ਲੈ ਕਰਵਾਰਨ ਕੋਪ ਹੁਇ ਧਾਏ ॥

Ter sune sab fer fire kar lai karavaaran kop hui dhaae ||

When his challenge was heard, then carrying their swords in their hands, the warriors came back to fight

ਲਾਜ ਭਰੇ ਸੁ ਟਰੇ ਨ ਡਰੇ ਤਿਨ ਹੂੰ ਮਿਲਿ ਕੈ ਸਬ ਸੰਖ ਬਜਾਏ ॥

laaj bhare su Tare na ddare tin hoo(n) mil kai sab sa(n)kh bajaae ||

Though they were definitely feeling ashamed, but now they stood firmly and fearlessly and they all blew their conches together

ਮਾਰ ਹੀ ਮਾਰ ਪੁਕਾਰਿ ਪਰੇ ਲਲਕਾਰਿ ਕਹੈ ਅਰੇ ਤੈ ਬਹੁ ਘਾਏ ॥

maar hee maar pukaar pare lalakaar kahai are tai bahu ghaae ||

With the shouts of “kill, kill” they challenged and said, “O king! you have killed many people

ਮਾਰਤ ਹੈ ਅਬ ਤੋਹਿ ਨ ਛਾਡ ਯੌ ਕਹਿ ਕੈ ਸਰ ਓਘ ਚਲਾਏ ॥੧੫੧੮॥

maarat hai ab toh na chhaadd yau keh kai sar ogh chalaae ||1518||

Now we shall not leave you, we shall kill you,” saying this, they discharged volleys of arrows.1518.

ਜਬ ਆਨਿ ਨਿਦਾਨ ਕੀ ਮਾਰੁ ਮਚੀ ਤਬ ਹੀ ਨ੍ਰਿਪ ਆਪਨੇ ਸਸਤ੍ਰ ਸੰਭਾਰੇ ॥

jab aan nidhaan kee maar machee tab hee nirap aapane sasatr sa(n)bhaare ||

ਖਗ ਗਦਾ ਬਰਛੀ ਜਮਧਾਰ ਸੁ ਲੈ ਕਰਵਾਰ ਹੀ ਸਤ੍ਰੁ ਪਚਾਰੇ ॥

khag gadhaa barachhee jamadhaar su lai karavaar hee satr pachaare ||

When there was dreadful destruction, the king held up his weapons and carrying the dagger, mace, lance, axe and sword in his hands, he challenged the enemy

ਪਾਨਿ ਲੀਓ ਧਨੁ ਬਾਨ ਸੰਭਾਰਿ ਨਿਹਾਰਿ ਕਈ ਅਰਿ ਕੋਟਿ ਸੰਘਾਰੇ ॥

paan leeo dhan baan sa(n)bhaar nihaar kiee ar koT sa(n)ghaare ||

Taking his bow and arrows in his hands and looking here and there, he killed many enemies

ਭੂਪ ਨ ਮੋਰਤਿ ਸੰਘਰ ਤੇ ਮੁਖ ਅੰਤ ਕੋ ਅੰਤਕ ਸੇ ਭਟ ਹਾਰੇ ॥੧੫੧੯॥

bhoop na morat sa(n)ghar te mukh a(n)t ko a(n)tak se bhaT haare ||1519||

The faces of the warriors fighting with the king became red and ultimately they were all defeated.1519.

ਲੈ ਅਪੁਨੇ ਸਿਵ ਪਾਨਿ ਸਰਾਸਨ ਜੀ ਅਪੁਨੇ ਅਤਿ ਕੋਪ ਬਢਾਯੋ ॥

lai apune siv paan saraasan jee apune at kop baddaayo ||

Taking his bow and arrows in his hands, Shiva was extremely enraged

ਭੂਪਤਿ ਕੋ ਚਿਤਿਯੋ ਚਿਤ ਮੈ ਬਧ ਬਾਹਨ ਆਪੁਨ ਕੋ ਸੁ ਧਵਾਯੋ ॥

bhoopat ko chitiyo chit mai badh baahan aapun ko su dhavaayo ||

He got his vehicle driven towards the king with the motive of killing him, he shouted loudly to the king

ਮਾਰਤ ਹੋ ਅਬ ਯਾ ਰਨ ਮੈ ਕਹਿ ਕੈ ਨ੍ਰਿਪ ਕਉ ਇਹ ਭਾਤਿ ਸੁਨਾਯੋ ॥

maarat ho ab yaa ran mai keh kai nirap kau ieh bhaat sunaayo ||

“I am just now going to kill you” and saying thus, he raised the dreadful sound of his conch

ਯੌ ਕਹਿ ਨਾਦ ਬਜਾਵਤ ਭਯੋ ਮਨੋ ਅੰਤ ਭਯੋ ਪਰਲੈ ਘਨ ਆਯੋ ॥੧੫੨੦॥

yau keh naadh bajaavat bhayo mano a(n)t bhayo paralai ghan aayo ||1520||

It appeared that the clouds were thundering on the doomsday.1520.

ਨਾਦ ਸੁ ਨਾਦ ਰਹਿਓ ਭਰਪੂਰ ਸੁਨਿਯੋ ਪੁਰਹੂਤ ਮਹਾ ਬਿਸਮਾਯੋ ॥

naadh su naadh rahio bharapoor suniyo purahoot mahaa bisamaayo ||

That terrible sound pervaded the whole universe and even Indra was wonder-struck on listening to it

ਸਾਤ ਸਮੁਦ੍ਰ ਨਦੀ ਨਦ ਅਉ ਸਰ ਬਿੰਧ ਸੁਮੇਰ ਮਹਾ ਗਰਜਾਯੋ ॥

saat samudhr nadhee nadh aau sar bi(n)dh sumer mahaa garajaayo ||

The echo of this sound thundered in the seven oceans, streams, tanks and Sumeru mountain etc.

ਕਾਪ ਉਠਿਓ ਸੁਨਿ ਯੌ ਸਹਸਾਨਨ ਚਉਦਹ ਲੋਕਨ ਚਾਲ ਜਨਾਯੋ ॥

kaap uThio sun yau sahasaanan chaudheh lokan chaal janaayo ||

Sheshnaga listening to this sound also trembled, he thought that all the fourteen worlds had trembled, the beings of all the worlds,

ਸੰਕਤ ਹ੍ਵੈ ਸੁਨ ਕੈ ਜਗ ਕੇ ਜਨ ਭੂਪ ਨਹੀ ਮਨ ਮੈ ਡਰ ਪਾਯੋ ॥੧੫੨੧॥

sa(n)kat havai sun kai jag ke jan bhoop nahee man mai ddar paayo ||1521||

Listening to this sound, were bewildered, but the king Kharag Singh was not frightened.1521.