Ang 449

ਖੜਗੇਸ ਬਾਚ ਸਿਵ ਸੋ ॥

khaRages baach siv so ||

Speech of Kharag Singh addressed to Shiva:

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਰੁਦ੍ਰ ਕੇ ਆਨਨ ਕੋ ਅਵਿਲੋਕ ਕੈ ਯੌ ਕਹਿ ਕੈ ਨ੍ਰਿਪ ਬਾਤ ਸੁਨਾਈ ॥

rudhr ke aanan ko avilok kai yau keh kai nirap baat sunaiee ||

ਕਾ ਭਯੋ ਜੋ ਜੁਗੀਯਾ ਕਰਿ ਲੈ ਕਰ ਡਿੰਭ ਕੇ ਕਾਰਨ ਨਾਦ ਬਜਾਈ ॥

kaa bhayo jo jugeeyaa kar lai kar ddi(n)bh ke kaaran naadh bajaiee ||

Seeing towards Rudra, the king said within his hearing, “O Yogi! what difference your deceit of raising the sound will make?

ਤੰਦੁਲ ਮਾਗਨ ਹੈ ਤੁਯ ਕਾਰਜ ਮੈ ਨ ਡਰੋ ਤੁਹਿ ਚਾਪ ਚਢਾਈ ॥

ta(n)dhul maagan hai tuy kaaraj mai na ddaro tuh chaap chaddaiee ||

“You engage yourself in begging for the alms of rice, I do not fear your archery

ਜੂਝਬੋ ਕਾਮ ਹੈ ਛਤ੍ਰਿਨ ਕੋ ਕਛੁ ਜੋਗਿਨ ਕੋ ਨਹੀ ਕਾਮ ਲਰਾਈ ॥੧੫੨੨॥

joojhabo kaam hai chhatiran ko kachh jogin ko nahee kaam laraiee ||1522||

Only the Kshatrieas are meant to fight, this is not task of Yogis.”1522.

ਯੌ ਕਹਿ ਕੈ ਬਤੀਯਾ ਸਿਵ ਸੋਂ ਨ੍ਰਿਪ ਪਾਨ ਬਿਖੈ ਰਿਸਿ ਖੜਗ ਬਡੋ ਲੈ ॥

yau keh kai bateeyaa siv so(n) nirap paan bikhai ris khaRag baddo lai ||

Saying this, the king took out his large dagger and in anger hurled it on the body of Shiva

ਮਾਰਤ ਭੇ ਹਰ ਕੇ ਤਨ ਮੈ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਕਹੈ ਜੀਯ ਕੋਪ ਮਹਾ ਕੈ ॥

maarat bhe har ke tan mai kab sayaam kahai jeey kop mahaa kai ||

After striking the blow of the dagger on the body of Shiva, the king roaring like the sea challenged him

ਘਾਉ ਕੈ ਸੁੰਭ ਕੈ ਗਾਤ ਬਿਖੈ ਇਮ ਬੋਲਿ ਉਠਿਓ ਹਸਿ ਸਿੰਧ ਜਰਾ ਜੈ ॥

ghaau kai su(n)bh kai gaat bikhai im bol uThio has si(n)dh jaraa jai ||

Shiva fell down with the blow of the dagger

ਰੁਦ੍ਰ ਗਿਰਿਓ ਸਿਰ ਮਾਲ ਕਹੂੰ ਕਹੂੰ ਬੈਲ ਗਿਰਿਓ ਗਿਰਿਯੋ ਸੂਲ ਕਹੂੰ ਹ੍ਵੈ ॥੧੫੨੩॥

rudhr girio sir maal kahoo(n) kahoo(n) bail girio giriyo sool kahoo(n) havai ||1523||

His necklace of skulls slipped and fell down, somewhere his bull fell down and somewhere his trident fell down.1523.

ਘੇਰ ਲੀਯੋ ਮਿਲ ਕੈ ਨ੍ਰਿਪ ਕਉ ਜਬ ਹੀ ਸਿਵ ਕੇ ਦਲ ਕੋਪ ਕਰਿਓ ਹੈ ॥

gher leeyo mil kai nirap kau jab hee siv ke dhal kop kario hai ||

ਆਗੇ ਹ੍ਵੈ ਭੂਪ ਅਯੋਧਨ ਮੈ ਦਿਢ ਠਾਢੋ ਰਹਿਓ ਨਹੀ ਪੈਗ ਟਰਿਓ ਹੈ ॥

aage havai bhoop ayodhan mai dhidd Thaaddo rahio nahee paig Tario hai ||

Now the army of Shiva, in fury, surrounded the king, but the king also remained stable in the battlefield and did not retrace even one step

ਤਾਲ ਜਹਾ ਰਥ ਰੂਖ ਧੁਜਾ ਭਟ ਪੰਛਨ ਸਿਉ ਰਨ ਬਾਗ ਭਰਿਓ ਹੈ ॥

taal jahaa rath rookh dhujaa bhaT pa(n)chhan siau ran baag bhario hai ||

In that garden of the battlefield, the chariots look small tanks, the banners like trees and the warriors like birds

ਭਾਗ ਗਏ ਗਨ ਜੈਸੇ ਬਿਹੰਗ ਮਨੋ ਨ੍ਰਿਪ ਟੂਟ ਕੈ ਬਾਜ ਪਰਿਓ ਹੈ ॥੧੫੨੪॥

bhaag ge gan jaise biha(n)g mano nirap TooT kai baaj pario hai ||1524||

The ganas of Shiva as birds appears to fly away when the king as falcon pounces upon them.1524.

ਦੋਹਰਾ ॥

dhoharaa ||

DOHRA

ਏ ਸਿਵ ਕੇ ਗਨ ਥਿਰੁ ਰਹੇ ਅਤਿ ਮਨ ਕੋਪ ਬਢਾਇ ॥

e siv ke gan thir rahe at man kop baddai ||

Some ganas of Shiva remained stable

ਗਨ ਛਉਨਾ ਗਨ ਰਾਜ ਸ੍ਰੀ ਮਹਾਬੀਰ ਮਨ ਰਾਇ ॥੧੫੨੫॥

gan chhaunaa gan raaj sree mahaabeer man rai ||1525||

These ganas were Ganchhabi, Ganraj, Mahavir and Monroy.1525.

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਬੀਰਨ ਕੀ ਮਨਿ ਸ੍ਰੀ ਗਨਰਾਇ ਮਹਾ ਬਰਬੀਰ ਫਿਰਿਓ ਗਨ ਛਉਨਾ ॥

beeran kee man sree ganarai mahaa barabeer firio gan chhaunaa ||

From the warriors came back Ganraj, Mahavir and Ganchhabi

ਲੋਹਤ ਨੈਨ ਚਲਿਓ ਸਿਸ ਹੋਤ ਕੀਓ ਗਹਿ ਜਾ ਜਮਰਾਜ ਖਿਲਉਨਾ ॥

lohat nain chalio sis hot keeo geh jaa jamaraaj khilaunaa ||

They returned with red eyes because they were so powerful that they had made Yama only a toy

ਆਵਤ ਭੂਪ ਬਿਲੋਕ ਕੈ ਸਤ੍ਰਨ ਆਪ ਕੀਯੋ ਮਨ ਰੰਚਕ ਭਉ ਨਾ ॥

aavat bhoop bilok kai satran aap keeyo man ra(n)chak bhau naa ||

The king seeing the enemies coming did not become fearful even slightly

ਮਾਰਿ ਲਏ ਛਿਨ ਮੈ ਗਨ ਕੋ ਗਨ ਜੁਧ ਕੀਓ ਕਿ ਕੀਓ ਕਛੁ ਟਉਨਾ ॥੧੫੨੬॥

maar le chhin mai gan ko gan judh keeo k keeo kachh Taunaa ||1526||

While killing the ganas in the battlefield he felt these ganas were not actually fighting and instead they were casting spells.1526.

ਚੌਪਈ ॥

chauapiee ||

CHAUPAI

ਤਬ ਅਰਿ ਲਖਿ ਕੈ ਸਰ ਸੋ ਮਾਰਿਓ ॥

tab ar lakh kai sar so maario ||