Ang 369

ਨਾਹਕ ਹੀ ਤੂ ਰਿਸੀ ਮਨ ਮੈ ਨਹੀ ਆਨ ਤ੍ਰੀਯਾ ਮਨ ਬਾਤ ਹਮਾਰੈ ॥

naahak hee too risee man mai nahee aan treeyaa man baat hamaarai ||

You are angry in your mind uselessly, because there is not other woman in my mind

ਤਾ ਤੇ ਅਸੋਕ ਕੇ ਸਾਥ ਸੁਨੋ ਬਲਿ ਤੀਰ ਨਦੀ ਸਭ ਸੋਕਹਿ ਡਾਰੈ ॥

taa te asok ke saath suno bal teer nadhee sabh sokeh ddaarai ||

“Therefore listen to me with delight and go with me

ਯਾ ਤੇ ਨ ਅਉਰ ਭਲੀ ਕਛੁ ਹੈ ਮਿਲਿ ਕੈ ਹਮ ਮੈਨ ਕੋ ਮਾਨ ਨਿਵਾਰੈ ॥੭੩੬॥

yaa te na aaur bhalee kachh hai mil kai ham main ko maan nivaarai ||736||

On the bank of the river I shall say this that there is no other gopi so nice as you, after that let us both in unison shatter the pride of the god of love.736.

ਕਾਨ੍ਰਹ ਰਸਾਤਰ ਹ੍ਵੈ ਅਤਿ ਹੀ ਬ੍ਰਿਖਭਾਨ ਸੁਤਾ ਢਿਗ ਬਾਤ ਉਚਾਰੀ ॥

kaanreh rasaatar havai at hee birakhabhaan sutaa ddig baat uchaaree ||

ਤਾਹਿ ਮਨੀ ਹਰਿ ਬਾਤ ਸੋਊ ਤਿਨ ਮਾਨ ਕੀ ਬਾਤ ਬਿਦਾ ਕਰਿ ਡਾਰੀ ॥

taeh manee har baat souoo tin maan kee baat bidhaa kar ddaaree ||

When Krishna talked to Radha in extreme perturbance, she submitted to Krishna and abandoned her pride

ਹਾਥਹਿ ਸੋ ਬਹੀਆ ਗਹਿ ਸ੍ਯਾਮ ਸੁ ਐਸੇ ਕਹਿਯੋ ਅਬ ਖੇਲਹਿ ਯਾਰੀ ॥

haatheh so baheeaa geh sayaam su aaise kahiyo ab kheleh yaaree ||

ਕਾਨ੍ਰਹ ਕਹਿਯੋ ਤਬ ਰਾਧਕਾ ਸੋ ਹਮਰੇ ਸੰਗ ਕੇਲ ਕਰੋ ਮੋਰੀ ਪਿਆਰੀ ॥੭੩੭॥

kaanreh kahiyo tab raadhakaa so hamare sa(n)g kel karo moree piaaree ||737||

Holding her hand, Krishna said, “Come my friend and most dear Radha! you absorb yourself in passionate play with me.”737.

ਰਾਧੇ ਬਾਚ ਕਾਨ੍ਰਹ ਸੋ ॥

raadhe baach kaanreh so ||

Speech of Radha address to Krishna:

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਯੌ ਸੁਨਿ ਕੈ ਬ੍ਰਿਖਭਾਨ ਸੁਤਾ ਨੰਦ ਲਾਲ ਲਲਾ ਕਹੁ ਉਤਰ ਦੀਨੋ ॥

yau sun kai birakhabhaan sutaa na(n)dh laal lalaa kahu utar dheeno ||

ਤਾਹੀ ਸੋ ਬਾਤ ਕਰੋ ਹਰਿ ਜੂ ਜਿਹ ਕੇ ਸੰਗ ਨੇਹੁ ਘਨੋ ਤੁਮ ਕੀਨੋ ॥

taahee so baat karo har joo jeh ke sa(n)g neh ghano tum keeno ||

Hearing the words of Krishna, Radha replied, “O Krishna! you talk with her, with whom you have been in love

ਕਾਹੇ ਕਉ ਮੋਰੀ ਗਹੀ ਬਹੀਆ ਸੁ ਦੁਖਾਵਤ ਕਾਹੇ ਕਉ ਹੋ ਮੁਹਿ ਜੀ ਨੋ ॥

kaahe kau moree gahee baheeaa su dhukhaavat kaahe kau ho muh jee no ||

ਯੌ ਕਹਿ ਬਾਤ ਭਰੀ ਅਖੀਆ ਕਰਿ ਕੈ ਦੁਖ ਸਾਸ ਉਸਾਸ ਸੁ ਲੀਨੋ ॥੭੩੮॥

yau keh baat bharee akheeaa kar kai dhukh saas usaas su leeno ||738||

“Why have you caught hold of my arm and why are you causing anguish to my heart?” Saying this, Radha”s eyes were filled with tears and she heaved a long sigh.738.

ਕੇਲ ਕਰੋ ਉਠਿ ਗ੍ਵਾਰਨਿ ਸੋ ਜਿਨਿ ਸੰਗ ਰਚਿਯੋ ਮਨ ਹੈ ਸੁ ਤੁਮਾਰੋ ॥

kel karo uTh gavaiaaran so jin sa(n)g rachiyo man hai su tumaaro ||

ਸ੍ਵਾਸਨ ਲੈ ਅਖੀਆ ਭਰ ਕੈ ਬ੍ਰਿਖਭਾਨ ਸੁਤਾ ਇਹ ਭਾਤਿ ਉਚਾਰੋ ॥

savaiaasan lai akheeaa bhar kai birakhabhaan sutaa ieh bhaat uchaaro ||

Heaving a long sigh and filling her eyes with tears, Radha said, “O Krishna! you roam with those gopis, with whom you have been fondly attached

ਸੰਗ ਚਲੋ ਨਹਿ ਹਉ ਤੁਮਰੇ ਕਰਿ ਆਯੁਧ ਲੈ ਕਹਿਓ ਕਿਉ ਨਹੀ ਮਾਰੋ ॥

sa(n)g chalo neh hau tumare kar aayudh lai kahio kiau nahee maaro ||

“You may even kill me taking the weapons in your hands, but I shall not go with you

ਸਾਚ ਕਹੋ ਤੁਮ ਸੋ ਬਤੀਯਾ ਤਜਿ ਕੈ ਹਮ ਕੋ ਜਦੁਬੀਰ ਪਧਾਰੋ ॥੭੩੯॥

saach kaho tum so bateeyaa taj kai ham ko jadhubeer padhaaro ||739||

O Krishna! I am telling you the truth that you may go away, leaving me here.”739.

ਕਾਨ੍ਰਹ ਜੂ ਬਾਚ ਰਾਧੇ ਸੋ ॥

kaanreh joo baach raadhe so ||

Speech of Krishna addressed to Radha:

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਸੰਗ ਚਲੋ ਹਮਰੇ ਉਠ ਕੈ ਸਖੀ ਮਾਨ ਕਛੁ ਮਨ ਮੈ ਨਹੀ ਆਨੋ ॥

sa(n)g chalo hamare uTh kai sakhee maan kachh man mai nahee aano ||

“O dear! you accompany me, forsaking your pride, I have come to you, abandoning all my doubts

ਆਇ ਹੋ ਹਉ ਤਜਿ ਸੰਕਿ ਨਿਸੰਕ ਕਛੂ ਤਿਹ ਤੇ ਰਸ ਰੀਤਿ ਪਛਾਨੋ ॥

aai ho hau taj sa(n)k nisa(n)k kachhoo teh te ras reet pachhaano ||

Please recognise somewhat the mode of love

ਮਿਤ੍ਰ ਕੇ ਬੇਚੇ ਕਿਧੌ ਬਿਕੀਯੈ ਇਹ ਸ੍ਰਉਨ ਸੁਨੋ ਸਖੀ ਪ੍ਰੀਤਿ ਕਹਾਨੋ ॥

mitr ke beche kidhau bikeeyai ieh sraun suno sakhee preet kahaano ||

“A friend on being sold is ever ready to be sold, you might have heard this sort of love definitely with your ears

ਤਾ ਤੇ ਹਉ ਤੇਰੀ ਕਰੋ ਬਿਨਤੀ ਕਹਿਬੋ ਮੁਹਿ ਮਾਨਿ ਸਖੀ ਅਬ ਮਾਨੋ ॥੭੪੦॥

taa te hau teree karo binatee kahibo muh maan sakhee ab maano ||740||

Therefore, O dear! I am requesting you to agree to my saying.”740.

ਰਾਧੇ ਬਾਚ ॥

raadhe baach ||

Speech of Radha:

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਯੌ ਸੁਨਿ ਕੈ ਹਰਿ ਕੀ ਬਤੀਯਾ ਹਰਿ ਕੋ ਤਿਨ ਯਾ ਬਿਧਿ ਉਤਰ ਦੀਨੋ ॥

yau sun kai har kee bateeyaa har ko tin yaa bidh utar dheeno ||

Hearing the words of Krishna, Radha replied thus, “Krishna! when did the love persist between you and me?

ਪ੍ਰੀਤਿ ਰਹੀ ਹਮ ਸੋ ਤੁਮਰੀ ਕਹਾ ਯੌ ਕਹਿ ਕੈ ਦ੍ਰਿਗਿ ਬਾਰਿ ਭਰੀਨੋ ॥

preet rahee ham so tumaree kahaa yau keh kai dhirag baar bhareeno ||

” Saying this, the eyes of Radha were filled with tears, she said again,

ਪ੍ਰੀਤਿ ਕਰੀ ਸੰਗ ਚੰਦ੍ਰਭਗਾ ਅਤਿ ਕੋਪ ਬਢਿਯੋ ਤਿਹ ਤੇ ਮੁਹਿ ਜੀ ਨੋ ॥

preet karee sa(n)g cha(n)dhrabhagaa at kop baddiyo teh te muh jee no ||

“You are in love with Chandarbhaga and you had compelled me in anger to leave the arena of amorous play

ਯੌ ਕਹਿ ਕੈ ਭਰਿ ਸ੍ਵਾਸ ਲਯੌ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਕਹੈ ਅਤਿ ਹੀ ਕਪਟੀਨੋ ॥੭੪੧॥

yau keh kai bhar savaiaas layau kab sayaam kahai at hee kapaTeeno ||741||

” The poet Shyam says that on saying this much, that deceitful one heaved a long sigh.741.

ਕ੍ਰੋਧ ਭਰੀ ਫਿਰਿ ਬੋਲਿ ਉਠੀ ਬ੍ਰਿਖਭਾਨੁ ਸੁਤਾ ਮੁਖ ਸੁੰਦਰ ਸਿਉ ॥

krodh bharee fir bol uThee birakhabhaan sutaa mukh su(n)dhar siau ||

ਤੁਮ ਸੋ ਹਮ ਸੋ ਰਸ ਕਉਨ ਰਹਿਯੋ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਕਹੈ ਬਿਧਿ ਕੋ ਪਹਿ ਜਿਉ ॥

tum so ham so ras kaun rahiyo kab sayaam kahai bidh ko peh jiau ||

Filled with fury, Radha spoke out from her beautiful mouth, “O Krishna! there is no love now between you and me, perhaps the Providence wanted that.”

ਹਰਿ ਯੌ ਕਹੀ ਮੋ ਹਿਤ ਹੈ ਤੁਹਿ ਸੋ ਉਨਿ ਕੋਪਿ ਕਹਿਯੋ ਹਮ ਸੋ ਕਹੁ ਕਿਉ ॥

har yau kahee mo hit hai tuh so un kop kahiyo ham so kahu kiau ||

Krishna says that he is enamoured of her, but she retorts in rage why was he enchanted of her?

ਤੁਮਰੇ ਸੰਗਿ ਕੇਲ ਕਰੇ ਬਨ ਮੈ ਸੁਨੀਯੈ ਬਤੀਯਾ ਹਮਰੀ ਬਲਿ ਇਉ ॥੭੪੨॥

tumare sa(n)g kel kare ban mai suneeyai bateeyaa hamaree bal iau ||742||

She (Chandarbhaga) is absorbed in amorous play with you in the forest.742.

ਕਾਨ੍ਰਹ ਜੂ ਬਾਚ ਰਾਧੇ ਸੋ ॥

kaanreh joo baach raadhe so ||

Speech of Krishna addressed to Radha:

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਮੋਹਿਯੋ ਹਉ ਤੇਰੋ ਸਖੀ ਚਲਿਬੋ ਪਿਖਿ ਮੋਹਿਯੋ ਸੁ ਹਉ ਦ੍ਰਿਗ ਪੇਖਤ ਤੇਰੇ ॥

mohiyo hau tero sakhee chalibo pikh mohiyo su hau dhirag pekhat tere ||

“O dear! I am madly in love with you because of your gait and eyes

ਮੋਹਿ ਰਹਿਯੋ ਅਲਕੈ ਤੁਮਰੀ ਪਿਖਿ ਜਾਤ ਗਯੋ ਤਜਿ ਯਾ ਨਹੀ ਡੇਰੇ ॥

moh rahiyo alakai tumaree pikh jaat gayo taj yaa nahee ddere ||

I am enamoured of you by seeing your hair, therefore, I could not go to my home, abandoning it

ਮੋਹਿ ਰਹਿਯੋ ਤੁਹਿ ਅੰਗ ਨਿਹਾਰਤ ਪ੍ਰੀਤਿ ਬਢੀ ਤਿਹ ਤੇ ਮਨ ਮੇਰੇ ॥

moh rahiyo tuh a(n)g nihaarat preet baddee teh te man mere ||

“I am allured on even seeing your limbs, therefore my love for you has increased in my mind

ਮੋਹਿ ਰਹਿਯੋ ਮੁਖ ਤੇਰੋ ਨਿਹਾਰਤ ਜਿਉ ਗਨ ਚੰਦ ਚਕੋਰਨ ਹੇਰੇ ॥੭੪੩॥

moh rahiyo mukh tero nihaarat jiau gan cha(n)dh chakoran here ||743||

I have been enchanted on seeing your face like the partridge looking at the moon.743.

ਤਾ ਤੇ ਨ ਮਾਨ ਕਰੋ ਸਜਨੀ ਮੁਹਿ ਸੰਗ ਚਲੋ ਉਠ ਕੈ ਅਬ ਹੀ ॥

taa te na maan karo sajanee muh sa(n)g chalo uTh kai ab hee ||

“Therefore, O dear! do not remain engrossed in pride now, get up and go with me just now

ਹਮਰੀ ਤੁਮ ਸੋ ਸਖੀ ਪ੍ਰੀਤਿ ਘਨੀ ਕੁਪਿ ਬਾਤ ਕਹੋ ਤਜਿ ਕੈ ਸਬ ਹੀ ॥

hamaree tum so sakhee preet ghanee kup baat kaho taj kai sab hee ||

I have profound love for you, forsake your ire and talk to me

ਤਿਹ ਤੇ ਇਹ ਛੁਦ੍ਰਨ ਬਾਤ ਕੀ ਰੀਤਿ ਕਹਿਯੋ ਨ ਅਰੀ ਤੁਮ ਕੋ ਫਬਹੀ ॥

teh te ieh chhudhran baat kee reet kahiyo na aree tum ko fabahee ||

“It does not behove you to talk in such an uncivilised way

ਤਿਹ ਤੇ ਸੁਨ ਮੋ ਬਿਨਤੀ ਚਲੀਯੈ ਇਹ ਕਾਜ ਕੀਏ ਨ ਕਛੂ ਲਭ ਹੀ ॥੭੪੪॥

teh te sun mo binatee chaleeyai ieh kaaj ke'ee na kachhoo labh hee ||744||

Listen to my request and go, because no gain will accrue to you in this way.”744.

ਅਤਿ ਹੀ ਜਬ ਕਾਨ੍ਰਹ ਕਰੀ ਬਿਨਤੀ ਤਬ ਹੀ ਮਨ ਰੰਚ ਤ੍ਰੀਯਾ ਸੋਊ ਮਾਨੀ ॥

at hee jab kaanreh karee binatee tab hee man ra(n)ch treeyaa souoo maanee ||

When Krishna requested many times, then that gopi (Radha) slightly agreed

ਦੂਰ ਕਰੀ ਮਨ ਕੀ ਗਨਤੀ ਜਬ ਹੀ ਹਰਿ ਕੀ ਤਿਨ ਪ੍ਰੀਤਿ ਪਛਾਨੀ ॥

dhoor karee man kee ganatee jab hee har kee tin preet pachhaanee ||

She removed the illusion of her mind and recognised the love of Krishna:

ਤਉ ਇਮ ਉਤਰ ਦੇਤ ਭਈ ਜੋਊ ਸੁੰਦਰਤਾ ਮਹਿ ਤ੍ਰੀਯਨ ਰਾਨੀ ॥

tau im utar dhet bhiee jouoo su(n)dharataa meh treeyan raanee ||

Radha, the queen of women in beauty replied to Krishna

ਤ੍ਯਾਗ ਦਈ ਦੁਚਿਤਈ ਮਨ ਕੀ ਹਰਿ ਸੋ ਰਸ ਬਾਤਨ ਸੋ ਨਿਜ ਕਾਨੀ ॥੭੪੫॥

tayaag dhiee dhuchitiee man kee har so ras baatan so nij kaanee ||745||

She abandoned the duality of her mind and began to talk about the passionate love with Krishna.745.

ਮੋਹਿ ਕਹੋ ਚਲੀਯੈ ਹਮਰੇ ਸੰਗ ਜਾਨਤ ਹੋ ਰਸ ਸਾਥ ਛਰੋਗੇ ॥

moh kaho chaleeyai hamare sa(n)g jaanat ho ras saath chharoge ||

Radha said, “Being allured you have asked me to go with you, but I know that through the passionate love, you will deceive me