Ang 155

ਇਤਿ ਪੰਚਮੋ ਰਾਜ ਸਮਾਪਤਮ ਸਤੁ ਸੁਭਮ ਸਤੁ ॥

eit pa(n)chamo raaj samaapatam sat subham sat ||

Here ends the Description of the Benign Rule of the Fifth King.

ਤੋਮਰ ਛੰਦ ॥ ਤ੍ਵਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥

tomar chha(n)dh || tavaiprasaadh ||

TOMAR STANZA BY THY GRACE

ਪੁਨ ਭਏ ਮੁਨੀ ਛਿਤ ਰਾਇ ॥

pun bhe munee chhit rai ||

Then Muni became the king of the earth

ਇਹ ਲੋਕ ਕੇਹਰਿ ਰਾਇ ॥

eeh lok kehar rai ||

The Lion-King of this world.

ਅਰਿ ਜੀਤਿ ਜੀਤਿ ਅਖੰਡ ॥

ar jeet jeet akha(n)dd ||

By conquering the unbreakable enemies,

ਮਹਿ ਕੀਨ ਰਾਜੁ ਪ੍ਰਚੰਡ ॥੧॥੩੨੦॥

meh keen raaj pracha(n)dd ||1||320||

He ruled gloriously over the earth.1.320.

ਅਰਿ ਘਾਇ ਘਾਇ ਅਨੇਕ ॥

ar ghai ghai anek ||

He killed many enemies,

ਰਿਪੁ ਛਾਡੀਯੋ ਨਹੀਂ ਏਕ ॥

rip chhaaddeeyo nahee(n) ek ||

And did not leave even one of them alive.

ਅਨਖੰਡ ਰਾਜੁ ਕਮਾਇ ॥

anakha(n)dd raaj kamai ||

He then ruled uninterrupted.

ਛਿਤ ਛੀਨ ਛਤ੍ਰ ਫਿਰਾਇ ॥੨॥੩੨੧॥

chhit chheen chhatr firai ||2||321||

He sized other lands and held the canopy over his head.2.321.

ਅਨਖੰਡ ਰੂਪ ਅਪਾਰ ॥

anakha(n)dd roop apaar ||

He was person of superb and perfect beauty

ਅਨਮੰਡ ਰਾਜ ਜੁਝਾਰ ॥

anama(n)dd raaj jujhaar ||

An impetuous warrior-king

ਅਬਿਕਾਰ ਰੂਪ ਪ੍ਰਚੰਡ ॥

abikaar roop pracha(n)dd ||

Glory-incarnate and devoid-king

ਅਨਖੰਡ ਰਾਜ ਅਮੰਡ ॥੩॥੩੨੨॥

anakha(n)dd raaj ama(n)dd ||3||322||

The Sovereign of undivided and imperishable kingdom.3.322.

ਬਹੁ ਜੀਤਿ ਜੀਤਿ ਨ੍ਰਿਪਾਲ ॥

bahu jeet jeet nirapaal ||

Conquering many kings,

ਬਹੁ ਛਾਡਿ ਕੈ ਸਰ ਜਾਲ ॥

bahu chhaadd kai sar jaal ||

And shooting many arrows,

ਅਰਿ ਮਾਰਿ ਮਾਰਿ ਅਨੰਤ ॥

ar maar maar ana(n)t ||

Killing innumerable enemies,

ਛਿਤ ਕੀਨ ਰਾਜ ਦੁਰੰਤ ॥੪॥੩੨੩॥

chhit keen raaj dhura(n)t ||4||323||

He established immeasurable kingdom on the earth.4.323.

ਬਹੁ ਰਾਜ ਭਾਗ ਕਮਾਇ ॥

bahu raaj bhaag kamai ||

Ruling the prosperous kingdom for a long time,

ਇਮ ਬੋਲੀਓ ਨ੍ਰਿਪਰਾਇ ॥

eim boleeo niraparai ||

The king of kings said thus

ਇਕ ਕੀਜੀਐ ਮਖਸਾਲ ॥

eik keejeeaai makhasaal ||

“Prepare and altar for sacrifice,

ਦਿਜ ਬੋਲਿ ਲੇਹੁ ਉਤਾਲ ॥੫॥੩੨੪॥

dhij bol leh utaal ||5||324||

“And call the Brahmins quickly.”5.324.

ਦਿਜ ਬੋਲਿ ਲੀਨ ਅਨੇਕ ॥

dhij bol leen anek ||

Many Brahmins were then invited.

ਗ੍ਰਿਹ ਛਾਡੀਓ ਨਹੀ ਏਕ ॥

gireh chhaaddeeo nahee ek ||

None of them was left at his home.

ਮਿਲਿ ਮੰਤ੍ਰ ਕੀਨ ਬਿਚਾਰ ॥

mil ma(n)tr keen bichaar ||

The consulation with ministers and Brahmins began.

ਮਤਿ ਮਿਤ੍ਰ ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰ ॥੬॥੩੨੫॥

mat mitr ma(n)tr uchaar ||6||325||

The sagacious friend and ministers began to recite mantras.6.325.

ਤਬ ਬੋਲਿਓ ਨ੍ਰਿਪ ਰਾਇ ॥

tab bolio nirap rai ||

Then the king of king said,

ਕਰਿ ਜਗ ਕੋ ਚਿਤ ਚਾਇ ॥

kar jag ko chit chai ||

“There is incentive in my mind for a sacrifice

ਕਿਵ ਕੀਜੀਐ ਮਖਸਾਲ ॥

kiv keejeeaai makhasaal ||

“What type of sacrificial altar be prepared?

ਕਹੁ ਮੰਤ੍ਰ ਮਿਤ੍ਰ ਉਤਾਲ ॥੭॥੩੨੬॥

kahu ma(n)tr mitr utaal ||7||326||

“O my friends, tell me quickly.”7.326.

ਤਬ ਮੰਤ੍ਰ ਮਿਤ੍ਰਨ ਕੀਨ ॥

tab ma(n)tr mitran keen ||

Then the friends consulted one another.

ਨ੍ਰਿਪ ਸੰਗ ਯਉ ਕਹਿ ਦੀਨ ॥

nirap sa(n)g yau keh dheen ||

They told the king like this:

ਸੁਨਿ ਰਾਜ ਰਾਜ ਉਦਾਰ ॥

sun raaj raaj udhaar ||

O generous monarch, listen,

ਦਸ ਚਾਰਿ ਚਾਰਿ ਅਪਾਰ ॥੮॥੩੨੭॥

dhas chaar chaar apaar ||8||327||

“Thou art very sagacious in all the fourteen worlds.8.327.

ਸਤਿਜੁਗ ਮੈ ਸੁਨਿ ਰਾਇ ॥

satijug mai sun rai ||

“Listen, O king, in Satyuga,

ਮਖ ਕੀਨ ਚੰਡ ਬਨਾਇ ॥

makh keen cha(n)dd banai ||

“The goddess Chandi had performed the sacrifice

ਅਰਿ ਮਾਰ ਕੈ ਮਹਿਖੇਸ ॥

ar maar kai mahikhes ||

“By killing the enemy, the demon Mahishasura,

ਬਹੁ ਤੋਖ ਕੀਨ ਪਸੇਸ ॥੯॥੩੨੮॥

bahu tokh keen pases ||9||328||

“She had pleased Shiva greatly”9.328.

ਮਹਿਖੇਸ ਕਉ ਰਣ ਘਾਇ ॥

mahikhes kau ran ghai ||

After killing Mahishasura in the battlefield,

ਸਿਰਿ ਇੰਦ੍ਰ ਛਤ੍ਰ ਫਿਰਾਇ ॥

sir i(n)dhr chhatr firai ||

The canopy was held over the head of Indra.

ਕਰਿ ਤੋਖ ਜੋਗਨਿ ਸਰਬ ॥

kar tokh jogan sarab ||

She had pleased all the vamps,

ਕਰਿ ਦੂਰ ਦਾਨਵ ਗਰਬ ॥੧੦॥੩੨੯॥

kar dhoor dhaanav garab ||10||329||

And effaced the pride of the demons.10.329.

ਮਹਿਖੇਸ ਕਉ ਰਣਿ ਜੀਤਿ ॥

mahikhes kau ran jeet ||

After conquering Mahishasura in the battlefield.

ਦਿਜ ਦੇਵ ਕੀਨ ਅਭੀਤ ॥

dhij dhev keen abheet ||

She had made the Brahmins and gods fearless

ਤ੍ਰਿਦਸੇਸ ਲੀਨ ਬੁਲਾਇ ॥

tiradhases leen bulai ||

She called the god Indra,

ਛਿਤ ਛੀਨ ਛਤ੍ਰ ਫਿਰਾਇ ॥੧੧॥੩੩੦॥

chhit chheen chhatr firai ||11||330||

And seizing the earth from Mahishasura, she held the canopy over his head.11.330.

ਮੁਖਚਾਰ ਲੀਨ ਬੁਲਾਇ ॥

mukhachaar leen bulai ||

She called the four-headed Brahma,

ਚਿਤ ਚਉਪ ਸਿਉ ਜਗ ਮਾਇ ॥

chit chaup siau jag mai ||

With her heart’s desire, she (the mother of the world),

ਕਰਿ ਜਗ ਕੋ ਆਰੰਭ ॥

kar jag ko aara(n)bh ||

Began the performance of the sacrifice

ਅਨਖੰਡ ਤੇਜ ਪ੍ਰਚੰਡ ॥੧੨॥੩੩੧॥

anakha(n)dd tej pracha(n)dd ||12||331||

She had indivisible and powerful glory.12.331.

ਤਬ ਬੋਲੀਯੋ ਮੁਖ ਚਾਰ ॥

tab boleeyo mukh chaar ||

Then the four-headed Brahma spoke,

ਸੁਨਿ ਚੰਡਿ ਚੰਡ ਜੁਹਾਰ ॥

sun cha(n)dd cha(n)dd juhaar ||

“Listen, O Chandi, I bow in obeisance to thee,

ਜਿਮ ਹੋਇ ਆਇਸ ਮੋਹਿ ॥

jim hoi aais moh ||

“Just as thou hast asked me,

ਤਿਮ ਭਾਖਊ ਮਤ ਤੋਹਿ ॥੧੩॥੩੩੨॥

tim bhaakhuoo mat toh ||13||332||

“In the same way, I advise thee.”13.322.

ਜਗ ਜੀਅ ਜੰਤ ਅਪਾਰ ॥

jag jeea ja(n)t apaar ||

The innumerable beings and creatures of the world,

ਨਿਜ ਲੀਨ ਦੇਵ ਹਕਾਰ ॥

nij leen dhev hakaar ||

The goddess herself called them to come,

ਅਰਿ ਕਾਟਿ ਕੈ ਪਲ ਖੰਡ ॥

ar kaaT kai pal kha(n)dd ||

And within her enemies she cut them in an instant.

ਪੜਿ ਬੇਦ ਮੰਤ੍ਰ ਉਦੰਡ ॥੧੪॥੩੩੩॥

paR bedh ma(n)tr udha(n)dd ||14||333||

With her loud voice she recited the Vedic mantras and performed the sacrifice.14.333.

ਰੂਆਲ ਛੰਦ ॥ ਤ੍ਵਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥

rooaal chha(n)dh || tavaiprasaadh ||

ROOAAL STANZA BY THE GRACE

ਬੋਲਿ ਬਿਪਨ ਮੰਤ੍ਰ ਮਿਤ੍ਰਨ ਜਗ ਕੀਨ ਅਪਾਰ ॥

bol bipan ma(n)tr mitran jag keen apaar ||

The Brahmins began the performance of the sacrifice by the recitation of auspicious mantras

ਇੰਦ੍ਰ ਅਉਰ ਉਪਿੰਦ੍ਰ ਲੈ ਕੈ ਬੋਲਿ ਕੈ ਮੁਖ ਚਾਰ ॥

ei(n)dhr aaur upi(n)dhr lai kai bol kai mukh chaar ||

Brahma, Indra and other gods were also invited.

ਕਉਨ ਭਾਤਨ ਕੀਜੀਐ ਅਬ ਜਗ ਕੋ ਆਰੰਭ ॥

kaun bhaatan keejeeaai ab jag ko aara(n)bh ||

“In what way, the sacrifice be began now?” the king asked again,

ਆਜ ਮੋਹਿ ਉਚਾਰੀਐ ਸੁਨਿ ਮਿਤ੍ਰ ਮੰਤ੍ਰ ਅਸੰਭ ॥੧॥੩੩੪॥

aaj moh uchaareeaai sun mitr ma(n)tr asa(n)bh ||1||334||

“O friends, give me to-day, thy advice in this impossible errand.”1.334.

ਮਾਸ ਕੇ ਪਲ ਕਾਟਿ ਕੈ ਪੜਿ ਬੇਦ ਮੰਤ੍ਰ ਅਪਾਰ ॥

maas ke pal kaaT kai paR bedh ma(n)tr apaar ||

The friend advised that the flesh chopped into bits alongwith the recitation of mantras,

ਅਗਨਿ ਭੀਤਰ ਹੋਮੀਐ ਸੁਨਿ ਰਾਜ ਰਾਜ ਅਬਿਚਾਰ ॥

agan bheetar homeeaai sun raaj raaj abichaar ||

Be burnt in the sacrificial fire the king was asked to listen and act without any other thoughts

ਛੇਦਿ ਚਿਛੁਰ ਬਿੜਾਰਾਸੁਰ ਧੂਲਿ ਕਰਣਿ ਖਪਾਇ ॥

chhedh chichhur biRaaraasur dhool karan khapai ||

The goddess had killed the demons named Chithar and Biraal and destroyed Dhoolkaran

ਮਾਰ ਦਾਨਵ ਕਉ ਕਰਿਓ ਮਖ ਦੈਤ ਮੇਧ ਬਨਾਇ ॥੨॥੩੩੫॥

maar dhaanav kau kario makh dhait medh banai ||2||335||

After killing the demons she performed the demon-sacrifice.2.335.

ਤੈਸ ਹੀ ਮਖ ਕੀਜੀਐ ਸੁਨਿ ਰਾਜ ਰਾਜ ਪ੍ਰਚੰਡ ॥

tais hee makh keejeeaai sun raaj raaj pracha(n)dd ||

“Listen, O most Glorious Sovereign, thou shouldst perform the sacrifice in that way

ਜੀਤਿ ਦਾਨਵ ਦੇਸ ਕੇ ਬਲਵਾਨ ਪੁਰਖ ਅਖੰਡ ॥

jeet dhaanav dhes ke balavaan purakh akha(n)dd ||

“O mighty and perfect Lord, therefore conquer all the demons of the country

ਤੈਸ ਹੀ ਮਖ ਮਾਰ ਕੈ ਸਿਰਿ ਇੰਦ੍ਰ ਛਤ੍ਰ ਫਿਰਾਇ ॥

tais hee makh maar kai sir i(n)dhr chhatr firai ||

“Just as the goddess having killed the demons, held the canopy over the head of Indra,

ਜੈਸ ਸੁਰ ਸੁਖੁ ਪਾਇਓ ਤਿਵ ਸੰਤ ਹੋਹੁ ਸਹਾਇ ॥੩॥੩੩੬॥

jais sur sukh paio tiv sa(n)t hoh sahai ||3||336||

“And made all the gods happy, similarly Thou mayst help the saints.”3.336.

ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਬੋਧ ਸੰਪੂਰਨ ॥

giaan prabodh sa(n)pooran ||

ਚੌਬੀਸ ਅਵਤਾਰ ॥

chauabees avataar ||

(VISNU’S TWENTY-FOUR INCARNATIONS.

ੴ ਸਤਿਗੁਰਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥

ikOankaar satiguraprasaadh ||

The Lord One and the Victory is of the Lord.

ਸ੍ਰੀ ਭਗਉਤੀ ਜੀ ਸਹਾਇ ॥

sree bhagautee jee sahai ||

ਅਥ ਚਉਬੀਸ ਅਉਤਾਰ ਕਥਨੰ ॥

ath chaubees aautaar kathana(n) ||

(VISNU’S TWENTY-FOUR INCARNATIONS.

ਪਾਤਿਸਾਹੀ ੧੦ ॥

paatisaahee 10 ||

By the Tenth King (Guru).

ਤ੍ਵਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥ ਚੌਪਈ ॥

tavaiprasaadh || chauapiee ||

BY THY GRACE CHAUPAI

ਅਬ ਚਉਬੀਸ ਉਚਰੌ ਅਵਤਾਰਾ ॥

ab chaubees ucharau avataaraa ||

Now I describe the wonderful performance of twenty-four incarnations.

ਜਿਹ ਬਿਧਿ ਤਿਨ ਕਾ ਲਖਾ ਅਖਾਰਾ ॥

jeh bidh tin kaa lakhaa akhaaraa ||

In the way I visualized the same

ਸੁਨੀਅਹੁ ਸੰਤ ਸਬੈ ਚਿਤ ਲਾਈ ॥

suneeahu sa(n)t sabai chit laiee ||

O saints listen to it attentively.

ਬਰਨਤ ਸ੍ਯਾਮ ਜਥਾਮਤਿ ਭਾਈ ॥੧॥

baranat sayaam jathaamat bhaiee ||1||

The poet Shyam is narrating it according or his own under-standing.1.

ਜਬ ਜਬ ਹੋਤਿ ਅਰਿਸਟਿ ਅਪਾਰਾ ॥

jab jab hot arisaT apaaraa ||

Whenever numerous tyrants take birth,

ਤਬ ਤਬ ਦੇਹ ਧਰਤ ਅਵਤਾਰਾ ॥

tab tab dheh dharat avataaraa ||

Then the Lord manifests himself in physical form

ਕਾਲ ਸਬਨ ਕੋ ਪੇਖਿ ਤਮਾਸਾ ॥

kaal saban ko pekh tamaasaa ||

The KAL (Destroyer Lord) scans the play of all,

ਅੰਤਹਕਾਲ ਕਰਤ ਹੈ ਨਾਸਾ ॥੨॥

a(n)tahakaal karat hai naasaa ||2||

And ultimately destroys all.2.

ਕਾਲ ਸਭਨ ਕਾ ਕਰਤ ਪਸਾਰਾ ॥

kaal sabhan kaa karat pasaaraa ||

The KAL (Destroyer Lord) causes the expansion of all

ਅੰਤ ਕਾਲਿ ਸੋਈ ਖਾਪਨਿਹਾਰਾ ॥

a(n)t kaal soiee khaapanihaaraa ||

The same Temporal Lord ultimately destroys all

ਆਪਨ ਰੂਪ ਅਨੰਤਨ ਧਰਹੀ ॥

aapan roop ana(n)tan dharahee ||

He manifests Himself in innumerable forms,

ਆਪਹਿ ਮਧਿ ਲੀਨ ਪੁਨਿ ਕਰਹੀ ॥੩॥

aapeh madh leen pun karahee ||3||

And Himself merges all within Hmself.3.

ਇਨ ਮਹਿ ਸ੍ਰਿਸਟਿ ਸੁ ਦਸ ਅਵਤਾਰਾ ॥

ein meh sirasaT su dhas avataaraa ||

In this creation is included the world and the ten incarnations

ਜਿਨ ਮਹਿ ਰਮਿਆ ਰਾਮੁ ਹਮਾਰਾ ॥

jin meh ramiaa raam hamaaraa ||

Within them pervades our Lord

ਅਨਤ ਚਤੁਰਦਸ ਗਨਿ ਅਵਤਾਰੁ ॥

anat chaturadhas gan avataar ||

Besides ten, other fourteen incarnations are also reckoned

ਕਹੋ ਜੁ ਤਿਨ ਤਿਨ ਕੀਏ ਅਖਾਰੁ ॥੪॥

kaho ju tin tin ke'ee akhaar ||4||

And I describe the performance of all them.4.

ਕਾਲ ਆਪਨੋ ਨਾਮ ਛਪਾਈ ॥

kaal aapano naam chhapaiee ||

The KAL (Temporal Lord) conceals his name,

ਅਵਰਨ ਕੇ ਸਿਰਿ ਦੇ ਬੁਰਿਆਈ ॥

avaran ke sir dhe buriaaiee ||

And imposes the villainy over the head of others