Ang 1014

ਫਟਕਾਚਲ ਸਿਵ ਕੇ ਸਹਿਤ ਬਹੁਰਿ ਬਿਰਾਜੀ ਜਾਇ ॥੧੧॥

faTakaachal siv ke sahit bahur biraajee jai ||11||

And taking Shiva with her, she went back and ensconced in the (legendary) mountains of Kailasha.(11)(1)

ਇਤਿ ਸ੍ਰੀ ਚਰਿਤ੍ਰ ਪਖ੍ਯਾਨੇ ਤ੍ਰਿਯਾ ਚਰਿਤ੍ਰੇ ਮੰਤ੍ਰੀ ਭੂਪ ਸੰਬਾਦੇ ਇਕ ਸੌ ਇਕਤਾਲੀਸਵੋ ਚਰਿਤ੍ਰ ਸਮਾਪਤਮ ਸਤੁ ਸੁਭਮ ਸਤੁ ॥੧੪੧॥੨੭੯੯॥ਅਫਜੂੰ॥

eit sree charitr pakhayaane tirayaa charitre ma(n)tree bhoop sa(n)baadhe ik sau ikataaleesavo charitr samaapatam sat subham sat ||141||2799||afajoo(n)||

141st Parable of Auspicious Chritars Conversation of the Raja and the Minister, Completed With Benediction.(14136)(2797)

ਦੋਹਰਾ ॥

dhoharaa ||

Dohira

ਸਹਿਰ ਬੇਸਹਰ ਕੇ ਬਿਖੈ ਬਾਣਾਸੁਰ ਨਰੇਸ ॥

sahir besahar ke bikhai baanaasur nares ||

Bana Soor was the Raja of the city of Bushehar,

ਦੇਸ ਦੇਸ ਏਸ੍ਵਰ ਝੁਕੇ ਜਨੁਕ ਦੁਤਿਯ ਅਲਿਕੇਸ ॥੧॥

dhes dhes esavair jhuke januk dhutiy alikes ||1||

And the rulers of all the other countries, revered him as Almighty, and bowed to him.(1)

ਚੌਪਈ ॥

chauapiee ||

Chaupaee

ਜੋਗ ਮਤੀ ਤਾ ਕੀ ਪਟਰਾਨੀ ॥

jog matee taa kee paTaraanee ||

ਸੁੰਦਰ ਭਵਨ ਤੀਨ ਹੂੰ ਜਾਨੀ ॥

su(n)dhar bhavan teen hoo(n) jaanee ||

His principal Rani followed the theology of yoga; she was exceptionally beautiful.

ਜੋਬਨ ਜੇਬ ਅਧਿਕ ਤਿਸ ਸੋਹੈ ॥

joban jeb adhik tis sohai ||

ਸੁਰ ਨਰ ਜਛ ਭੁਜੰਗਨ ਮੋਹੈ ॥੨॥

sur nar jachh bhuja(n)gan mohai ||2||

Her youthfulness was very much savoured by all; the gods, the devils, Jachh and Bhujangs. (2)

ਦੋਹਰਾ ॥

dhoharaa ||

Dohira

ਊਖਾ ਨਾਮਾ ਕੰਨਿਕਾ ਉਪਜਤ ਭਈ ਅਪਾਰ ॥

uookhaa naamaa ka(n)nikaa upajat bhiee apaar ||

She gave birth to a girl named Ukha,

ਲਾਜ ਸੀਲ ਸੁਭ ਸਕੁਚ ਬ੍ਰਤ ਨਿਜੁ ਕਰਿ ਕਿਯ ਕਰਤਾਰ ॥੩॥

laaj seel subh sakuch brat nij kar kiy karataar ||3||

Who was serene and was endowed with charm.(3)

ਅੜਿਲ ॥

aRil ||

Arril

ਤਾ ਕੋ ਰੂਪ ਅਨੂਪ ਸਰੂਪ ਬਿਰਾਜਈ ॥

taa ko roop anoop saroop biraajiee ||

She was bestowed with pleasant features.

ਸੁਰ ਨਰ ਜਛ ਭੁਜੰਗਨ ਕੋ ਮਨੁ ਲਾਜਈ ॥

sur nar jachh bhuja(n)gan ko man laajiee ||

The devils, the gods, Jachh, and Bhujang, all felt modest before her.

ਤਾ ਕੋ ਕੋਰ ਕਟਾਛ ਬਿਲੋਕਨ ਪਾਇਯੈ ॥

taa ko kor kaTaachh bilokan paiyai ||

If some one saw her with his own eyes,

ਹੋ ਬਿਨ ਦੀਨੋ ਹੀ ਦਾਮਨ ਸਦਾ ਬਿਕਾਇਯੈ ॥੪॥

ho bin dheeno hee dhaaman sadhaa bikaiyai ||4||

He would feel sold to her without any monetary gain (an unpaid slave).(4)

ਨੈਨ ਹਰਨ ਸੇ ਸ੍ਯਾਮ ਬਿਸਿਖ ਜਾਨੁਕ ਬਢਿਯਾਰੇ ॥

nain haran se sayaam bisikh jaanuk baddiyaare ||

Her black eyes were epitome of the eyes of the deer,

ਸੁਭ ਸੁਹਾਗ ਤਨ ਭਰੇ ਚਾਰੁ ਸੋਭਿਤ ਕਜਰਾਰੇ ॥

subh suhaag tan bhare chaar sobhit kajaraare ||

And they looked more attractive with eye-lasher in them.

ਕਮਲ ਹੇਰਿ ਛਬਿ ਲਜੈ ਦਿਪਤ ਦਾਮਨ ਕੁਰਰਾਵੈ ॥

kamal her chhab lajai dhipat dhaaman kuraraavai ||

ਹੋ ਬਨ ਬਨ ਭਰਮੈ ਬਿਹੰਗ ਆਜੁ ਲਗਿ ਅੰਤ ਨ ਪਾਵੈ ॥੫॥

ho ban ban bharamai biha(n)g aaj lag a(n)t na paavai ||5||

The Lotus-flower and the shine of the lightning looked humble before her.

ਜਨੁਕ ਪਖਰਿਆ ਤੁਰੈ ਜਨੁਕ ਜਮਧਰ ਸੀ ਸੋਹੈ ॥

januk pakhariaa turai januk jamadhar see sohai ||

ਖੜਗ ਬਾਢਿ ਜਨੁ ਧਰੇ ਪੁਹਪ ਨਰਗਿਸਿ ਤਟ ਕੋ ਹੈ ॥

khaRag baadd jan dhare puhap naragis taT ko hai ||

ਜਨੁਕ ਰੈਨਿ ਕੇ ਜਗੇ ਹੇਰਿ ਹਰ ਨਿਜ ਛਬਿ ਹਾਰੇ ॥

januk rain ke jage her har nij chhab haare ||

ਹੋ ਬਾਲਿ ਤਿਹਾਰੇ ਨੈਨ ਜਨੁਕ ਦੋਊ ਮਤਵਾਰੇ ॥੬॥

ho baal tihaare nain januk dhouoo matavaare ||6||

ਚੁੰਚਰੀਟ ਛਬਿ ਹੇਰਿ ਭਏ ਅਬ ਲਗੇ ਦਿਵਾਨੇ ॥

chu(n)chareeT chhab her bhe ab lage dhivaane ||

The pied wagtails had become mad on seeing her.

ਮ੍ਰਿਗ ਅਬ ਲੌ ਬਨ ਬਸਤ ਬਹੁਰਿ ਗ੍ਰਿਹ ਕੌ ਨ ਸਿਧਾਨੇ ॥

mirag ab lau ban basat bahur gireh kau na sidhaane ||

The deer kept on roaming around in the jungle for her sight.

ਤਪੀਸਨ ਦੁਤਿ ਕੌ ਹੇਰਿ ਜਟਨ ਕੋ ਜੂਟ ਛਕਾਯੋ ॥

tapeesan dhut kau her jaTan ko jooT chhakaayo ||

The ascetics turned into celibates, for not getting her to yield.

ਹੋ ਭ੍ਰਮਤ ਪੰਖੇਰੂ ਗਗਨ ਪ੍ਰਭਾ ਕੋ ਪਾਰ ਨ ਪਾਯੋ ॥੭॥

ho bhramat pa(n)kheroo gagan prabhaa ko paar na paayo ||7||

The birds were always looking for her.(7)

ਤਾ ਕੌ ਰੂਪ ਅਨੂਪ ਬਿਧਾਤੈ ਜੋ ਰਚਿਯੋ ॥

taa kau roop anoop bidhaatai jo rachiyo ||

ਰੂਪ ਚਤੁਰਦਸ ਲੋਗਨ ਕੌ ਯਾ ਮੈ ਗਚਿਯੋ ॥

roop chaturadhas logan kau yaa mai gachiyo ||

ਜੋ ਕੋਊ ਦੇਵ ਅਦੇਵ ਬਿਲੋਕੈ ਜਾਇ ਕੈ ॥

jo kouoo dhev adhev bilokai jai kai ||

ਹੋ ਗਿਰੈ ਮੂਰਛਨਾ ਖਾਇ ਧਰਨਿ ਪਰ ਆਇ ਕੈ ॥੮॥

ho girai moorachhanaa khai dharan par aai kai ||8||

ਦੋਹਰਾ ॥

dhoharaa ||

Dohira

ਸਹਸ੍ਰਬਾਹੁ ਤਾ ਕੋ ਪਿਤਾ ਜਾ ਕੋ ਬੀਰਜ ਅਪਾਰ ॥

sahasrabaahu taa ko pitaa jaa ko beeraj apaar ||

Sehas Bahu was her father,

ਬਾਹੁ ਸਹਸ ਆਯੁਧ ਧਰੇ ਜਨੁ ਦੂਜੋ ਕਰਤਾਰ ॥੯॥

baahu sahas aayudh dhare jan dhoojo karataar ||9||

And thousands of arms and weapons were under his command.(9)

ਛਿਤ ਕੇ ਜਿਤੇ ਛਿਤੇਸ ਸਭ ਬਡੇ ਛਤ੍ਰਿਯਨ ਘਾਇ ॥

chhit ke jite chhites sabh badde chhatirayan ghai ||

Annihilating many heroes, he had subdued many kings.

ਬਿਪ੍ਰਨ ਕੌ ਦਛਿਨਾ ਦਈ ਭੂਰਿ ਗਾਇ ਸੈ ਦਾਇ ॥੧੦॥

bipran kau dhachhinaa dhiee bhoor gai sai dhai ||10||

He had been benevolent to Brahmin priests and gave out many cows in charity.(10)

ਚੌਪਈ ॥

chauapiee ||

Chaupaee

ਜਾ ਕੌ ਖੰਡ ਡੰਡ ਨਿਤਿ ਭਰੈ ॥

jaa kau kha(n)dd dda(n)dd nit bharai ||

ਤੇ ਸਿਵ ਕੀ ਪੂਜਾ ਨਿਤਿ ਕਰੈ ॥

te siv kee poojaa nit karai ||

The Rajas of all the regions paid him taxes. He was the devotee of Shiva.

ਏਕ ਦਿਵਸ ਪਸੁਰਾਟ ਰਿਝਾਯੋ ॥

ek dhivas pasuraaT rijhaayo ||

ਤੁਮਲ ਜੁਧ ਮਾਗ੍ਯੋ ਮੁਖ ਪਾਯੋ ॥੧੧॥

tumal judh maagayo mukh paayo ||11||

He asked for a boon from Shiva, which could win him a big war.(11)

ਸਿਵ ਬਾਚ ॥

siv baach ||

Shiva Talk

ਦੋਹਰਾ ॥

dhoharaa ||

Dohira

ਜਬ ਤੇਰੇ ਗ੍ਰਿਹ ਤੇ ਧਰਨਿ ਧੁਜਾ ਪਰੈਗੀ ਆਨ ॥

jab tere gireh te dharan dhujaa paraigee aan ||

‘When flag falls down on ground in your house,

ਤੁਮਲ ਜੁਧ ਤਬ ਹੀ ਭਯੋ ਲੀਜੌ ਸਮਝਿ ਸੁਜਾਨਿ ॥੧੨॥

tumal judh tab hee bhayo leejau samajh sujaan ||12||

‘Then you take it that a fearful war is going to break,’(12)

ਚੌਪਈ ॥

chauapiee ||

Chaupaee

ਸੋਵਤ ਸੁਤਾ ਸੁਪਨ ਯੌਂ ਪਾਯੋ ॥

sovat sutaa supan yaua(n) paayo ||

ਜਾਨੁਕ ਮੈਨ ਰੂਪ ਧਰਿ ਆਯੋ ॥

jaanuk main roop dhar aayo ||

His sleeping daughter had such dream, which made her feel that the Cupid had come down,

ਤਾਹਿ ਛੋਰਿ ਤਾ ਕੋ ਸੁਤ ਬਰਿਯੋ ॥

taeh chhor taa ko sut bariyo ||

ਨਗਰ ਦ੍ਵਾਰਿਕਾ ਚਿਤਵਨ ਕਰਿਯੋ ॥੧੩॥

nagar dhavaiaarikaa chitavan kariyo ||13||

And by Ignoring the Cupid she had attained his son, who had been living in Dwarka.(13)

ਦੋਹਰਾ ॥

dhoharaa ||

Dohira

ਚਮਕ ਪਰੀ ਅਬਲਾ ਤਬੈ ਪ੍ਰੀਤਿ ਪਿਯਾ ਕੇ ਸੰਗ ॥

chamak paree abalaa tabai preet piyaa ke sa(n)g ||

Dreaming about her infatuation with her lover, she abruptly got up.

ਪੁਲਿਕ ਪਸੀਜਤ ਤਨ ਭਯੋ ਬਿਰਹ ਬਿਕਲ ਭਯੋ ਅੰਗ ॥੧੪॥

pulik paseejat tan bhayo bireh bikal bhayo a(n)g ||14||

With dream of love she sweated and all the parts of her body ached.(14)

ਚੌਪਈ ॥

chauapiee ||

Chaupaee

ਪਿਯ ਪਿਯ ਉਠ ਅਬਲਾਹਿ ਉਚਰੀ ॥

piy piy uTh abalaeh ucharee ||

ਛਿਤ ਗਿਰਿ ਗਈ ਦਾਤਨੀ ਪਰੀ ॥

chhit gir giee dhaatanee paree ||

Shouting, ‘My love, my love,’ she fell down and became unconscious.

ਤਬ ਸਖਿਯਨ ਤਿਹ ਲਯੋ ਉਚਾਈ ॥

tab sakhiyan teh layo uchaiee ||

ਰੇਖਾ ਚਿਤ੍ਰ ਕਥਾ ਸੁਨਿ ਪਾਈ ॥੧੫॥

rekhaa chitr kathaa sun paiee ||15||

Then her friends lifted her and Rekha Chi tar listened to all her story (dream).(15)

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

Savaiyya

ਘੂਮਤ ਨੈਨ ਖੁਮਾਰੀ ਸੀ ਮਾਨਹੁ ਗੂੜ ਅਗੂੜਨ ਭੇਦ ਬਤਾਵੈ ॥

ghoomat nain khumaaree see maanahu gooR agooRan bhedh bataavai ||

(Rekha Chitar to one of Ukha’s friend) ‘She is brimming with love and the secret in her, which she cannot describe.

ਤਾਪ ਚੜੀ ਤਿਹ ਕੋ ਤਨ ਕੌ ਸਖੀ ਹਾਰ ਸਿੰਗਾਰ ਕਿਯੋ ਨ ਸੁਹਾਵੈ ॥

taap chaRee teh ko tan kau sakhee haar si(n)gaar kiyo na suhaavai ||

‘She has got love-fever and detests the adornments.

ਬੇਗਿ ਚਲੋ ਸੁਨਿ ਬੈਨ ਬਲਾਇ ਲਿਉ ਤੇਰੀ ਦਸਾ ਕਹਿ ਮੁਹਿ ਨ ਆਵੈ ॥

beg chalo sun bain balai liau teree dhasaa keh muh na aavai ||

‘She told me to go away as she could not describe her condition.

ਪੀਯ ਕੀ ਪੀਰ ਕਿ ਪੀਰ ਕਛੂ ਨਿਰਖੋ ਪਲ ਮੈ ਕਿ ਮਰਿਯੋ ਬਚਿ ਆਵੈ ॥੧੬॥

peey kee peer k peer kachhoo nirakho pal mai k mariyo bach aavai ||16||

‘Either she is suffering due to lover’s separation, or some thing else. ‘I cannot say whether she will live or die.(16)

ਬੋਲਤ ਹੋ ਮਤਵਾਰੇ ਜ੍ਯੋ ਮਾਨਨਿ ਡਾਰਤ ਆਂਖਨਿ ਤੇ ਜਲ ਜੈਹੈ ॥

bolat ho matavaare jayo maanan ddaarat aa(n)khan te jal jaihai ||

‘She speaks like captivated person.

ਘੋਰਿ ਹਲਾਹਲ ਆਜੁ ਪਿਯੈ ਨਹਿ ਕਾਸੀ ਬਿਖੈ ਕਰਵਤ੍ਰਹਿ ਲੈਹੈ ॥

ghor halaahal aaj piyai neh kaasee bikhai karavatreh laihai ||

‘It appears she has taken poison or is under a saw in Kanshi over her head.

ਜਾਨਤ ਹੋ ਗ੍ਰਿਹ ਛਾਡਿ ਸਖੀ ਸਭ ਹੀ ਪਟ ਫਾਰਿ ਅਤੀਤਨਿ ਹ੍ਵੈਹੈ ॥

jaanat ho gireh chhaadd sakhee sabh hee paT faar ateetan havaihai ||

‘I think she will leave her home and become a nun.

ਲੇਹੁ ਬਿਲੋਕਿ ਪਿਯਾਰੀ ਕੋ ਆਨਨ ਊਖ ਕਲਾ ਮਰਿਗੇ ਦੁਖੁ ਪੈਹੈ ॥੧੭॥

leh bilok piyaaree ko aanan uookh kalaa marige dhukh paihai ||17||

‘Come and have a vision of your beloved otherwise Ukha Kala will die and you will be afflicted too.’(17)

ਦੋਹਰਾ ॥

dhoharaa ||

Dohira