Ang 822

ਚੌਪਈ ॥

chauapiee ||

Chaupaee

ਸੋਊ ਅਤੀਤ ਸੰਗ ਹੂੰ ਚਲੋ ॥

souoo ateet sa(n)g hoo(n) chalo ||

ਦੇਖੌ ਜੌਨ ਤਮਾਸੋ ਭਲੋ ॥

dhekhau jauan tamaaso bhalo ||

In eagerness, he thought over, and while walking along, he asked,

ਤਿਨ ਤਾ ਸੋ ਯੌ ਬਚਨ ਉਚਾਰੋ ॥

tin taa so yau bachan uchaaro ||

ਸੁਨੋ ਨਾਰਿ ਤੁਮ ਕਹਿਯੋ ਹਮਾਰੋ ॥੧੭॥

suno naar tum kahiyo hamaaro ||17||

‘Oh, Lady, you listen to me’(17)

ਦੋਹਰਾ ॥

dhoharaa ||

Dohira

ਵਹ ਕਾ ਕਿਯ ਵਹੁ ਕਾ ਕਿਯੋ ਇਹ ਕਾ ਕਿਯਸ ਕੁਕਾਇ ॥

veh kaa kiy vahu kaa kiyo ieh kaa kiyas kukai ||

(The Lady,) ‘You realise what a bad act I have committed. Had you

ਕਹਿਯੋ ਜੋ ਤੁਮ ਆਗੇ ਕਹਤ ਤੇਰਉ ਕਰਤ ਉਪਾਇ ॥੧੮॥

kahiyo jo tum aage kahat terau karat upai ||18||

Told me so earlier I would have done the same to you.’ (18)

ਸੁਤ ਘਾਯੋ ਮਿਤ ਘਾਯੋ ਅਰੁ ਨਿਜੁ ਕਰਿ ਪਤਿ ਘਾਇ ॥

sut ghaayo mit ghaayo ar nij kar pat ghai ||

She killed her son, the lover and the husband, and, with the beat of

ਤਿਹ ਪਾਛੈ ਆਪਨ ਜਰੀ ਢੋਲ ਮ੍ਰਿਦੰਗ ਬਜਾਇ ॥੧੯॥

teh paachhai aapan jaree ddol miradha(n)g bajai ||19||

The drums she immolated herself with her husband and became a Sati.(19)

ਅੜਿਲ ॥

aRil ||

Arril

ਨਿਜੁ ਮਨ ਕੀ ਕਛੁ ਬਾਤ ਨ ਤ੍ਰਿਯ ਕੋ ਦੀਜਿਯੈ ॥

nij man kee kachh baat na tiray ko dheejiyai ||

Never let a woman know what is in your mind.

ਤਾ ਕੋ ਚਿਤ ਚੁਰਾਇ ਸਦਾ ਹੀ ਲੀਜਿਯੈ ॥

taa ko chit churai sadhaa hee leejiyai ||

Rather learn what are her internal thoughts.

ਨਿਜੁ ਮਨ ਕੀ ਤਾ ਸੋ ਜੋ ਬਾਤ ਸੁਨਾਇਯੈ ॥

nij man kee taa so jo baat sunaiyai ||

Once she is in the know of the secret, that must become an open

ਹੋ ਬਾਹਰ ਪ੍ਰਗਟਤ ਜਾਇ ਆਪੁ ਪਛੁਤਾਇਯੈ ॥੨੦॥

ho baahar pragaTat jai aap pachhutaiyai ||20||

Secret otherwise you will have to repent thereafter.(20)(l)

ਇਤਿ ਸ੍ਰੀ ਚਰਿਤ੍ਰ ਪਖ੍ਯਾਨੇ ਤ੍ਰਿਯਾ ਚਰਿਤ੍ਰੇ ਮੰਤ੍ਰੀ ਭੂਪ ਸੰਬਾਦੇ ਗ੍ਯਾਰਵੇ ਚਰਿਤ੍ਰ ਸਮਾਪਤਮ ਸਤੁ ਸੁਭਮ ਸਤੁ ॥੧੧॥੨੦੪॥ਅਫਜੂੰ॥

eit sree charitr pakhayaane tirayaa charitre ma(n)tree bhoop sa(n)baadhe gayaarave charitr samaapatam sat subham sat ||11||204||afajoo(n)||

Eleventh Parable of Auspicious Chritars Conversation of the Raja and the Minister, Completed with Benediction. (11)(204)

ਦੋਹਰਾ ॥

dhoharaa ||

Dohira

ਬਿੰਦਾਬਨ ਬ੍ਰਿਖਭਾਨ ਕੀ ਸੁਤਾ ਰਾਧਿਕਾ ਨਾਮ ॥

bi(n)dhaaban birakhabhaan kee sutaa raadhikaa naam ||

In the city of Brindaban, what did Radhika, the daughter of Brikh Bhan, do?

ਹਰਿ ਸੋ ਕਿਯਾ ਚਰਿਤ੍ਰ ਤਿਹ ਦਿਨ ਕਹ ਦੇਖਤ ਬਾਮ ॥੧॥

har so kiyaa charitr teh dhin keh dhekhat baam ||1||

Now I am going to narrate the Chritar of that lady.(1)

ਕ੍ਰਿਸਨ ਰੂਪਿ ਲਖਿ ਬਸਿ ਭਈ ਨਿਸੁ ਦਿਨ ਹੇਰਤ ਤਾਹਿ ॥

kirasan roop lakh bas bhiee nis dhin herat taeh ||

She was obsessed with the love of Krishna and, day and night, searched for him,

ਬ੍ਯਾਸ ਪਰਾਸਰ ਅਸੁਰ ਸੁਰ ਭੇਦ ਨ ਪਾਵਤ ਜਾਹਿ ॥੨॥

bayaas paraasar asur sur bhedh na paavat jaeh ||2||

The one who could not be acquiesced by Vyas, Prasur, Sur, Asur and other Rishis, (the Vedic saints).(2)

ਲੋਕ ਲਾਜ ਜਿਹ ਹਿਤ ਤਜੀ ਔਰ ਤਜ੍ਯੋ ਧਨ ਧਾਮ ॥

lok laaj jeh hit tajee aauar tajayo dhan dhaam ||

(She thought,) ‘For whose sake I have abandoned all my modesty and wealth,

ਕਿਹ ਬਿਧਿ ਪ੍ਯਾਰੋ ਪਾਇਯੈ ਪੂਰਨ ਹੋਵਹਿ ਕਾਮ ॥੩॥

keh bidh payaaro paiyai pooran hoveh kaam ||3||

“How can I get my loved-one to satiate my passion?”(3)

ਮਿਲਨ ਹੇਤ ਇਕ ਸਹਚਰੀ ਪਠੀ ਚਤੁਰਿ ਜਿਯ ਜਾਨਿ ॥

milan het ik sahacharee paThee chatur jiy jaan ||

With her heart full of affection, she entrusted a confidant to device

ਕਵਨੈ ਛਲ ਮੋ ਕੌ ਸਖੀ ਮੀਤ ਮਿਲੈਯੈ ਕਾਨ੍ਰਹ ॥੪॥

kavanai chhal mo kau sakhee meet milaiyai kaanreh ||4||

Some pretext to enable her to meet Krishna.(4)

ਅੜਿਲ ॥

aRil ||

Arril

ਬ੍ਰਹਮ ਬ੍ਯਾਸ ਅਰੁ ਬੇਦ ਭੇਦ ਨਹਿ ਜਾਨਹੀ ॥

braham bayaas ar bedh bhedh neh jaanahee ||

‘Make me to meet the one whose enigma Braham, Vyas and Vedas, could not concede,

ਸਿਵ ਸਨਕਾਦਿਕ ਸੇਸ ਨੇਤਿ ਕਰਿ ਮਾਨਹੀ ॥

siv sanakaadhik ses net kar maanahee ||

‘Even Shiva, Sanik and Shesh-naag believed him beyond horizons,

ਜੋ ਸਭ ਭਾਤਿਨ ਸਦਾ ਜਗਤ ਮੈ ਗਾਇਯੈ ॥

jo sabh bhaatin sadhaa jagat mai gaiyai ||

‘And whose benevolence were chanted world over.’

ਹੋ ਤਵਨ ਪੁਰਖ ਸਜਨੀ ਮੁਹਿ ਆਨਿ ਮਿਲਾਇਯੈ ॥੫॥

ho tavan purakh sajanee muh aan milaiyai ||5||

Thus she pleaded to meet the eminent man.(5)

ਕਬਿਤੁ ॥

kabit ||

Kabit

ਸਿਤਤਾ ਬਿਭੂਤ ਅਤੇ ਮੇਖੁਲੀ ਨਿਮੇਖ ਸੰਦੀ ਅੰਜਨ ਦੀ ਸੇਲੀ ਦਾ ਸੁਭਾਵ ਸੁਭ ਭਾਖਣਾ ॥

sitataa bibhoot ate mekhulee nimekh sa(n)dhee a(n)jan dhee selee dhaa subhaav subh bhaakhanaa ||

‘I have been languishing in his remembrance, my body has turned into ashes (of passion), ‘Tell him about my wearing a patched coat and a cap of a renouncer in his memory.

ਭਗਵਾ ਸੁ ਭੇਸ ਸਾਡੇ ਨੈਣਾ ਦੀ ਲਲਾਈ ਸਈਯੋ ਯਾਰਾ ਦਾ ਧ੍ਯਾਨੁ ਏਹੋ ਕੰਦ ਮੂਲ ਚਾਖਣਾ ॥

bhagavaa su bhes saadde nainaa dhee lalaiee sieeyo yaaraa dhaa dhayaan eho ka(n)dh mool chaakhanaa ||

‘I have adorned saffron clothes (of an ascetic), my eyes have turned red in pain and I am living on the food of his thought.

ਰੌਦਨ ਦਾ ਮਜਨੁ ਸੁ ਪੁਤਰੀ ਪਤ੍ਰ ਗੀਤ ਗੀਤਾ ਦੇਖਣ ਦੀ ਭਿਛ੍ਰਯਾ ਧ੍ਯਾਨ ਧੂੰਆ ਬਾਲ ਰਾਖਣਾ ॥

rauadhan dhaa majanu su putaree patr geet geetaa dhekhan dhee bhichhrayaa dhayaan dhoo(n)aa baal raakhanaa ||

‘I take my bath in my tears, and, while craving for his vision, my eyes are producing smoky flames.

ਆਲੀ ਏਨਾ ਗੋਪੀਯਾ ਦੀਆਂ ਅਖੀਆਂ ਦਾ ਜੋਗੁ ਸਾਰਾ ਨੰਦ ਦੇ ਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਜਰੂਰ ਜਾਇ ਆਖਣਾ ॥੬॥

aalee enaa gopeeyaa dheeaa(n) akheeaa(n) dhaa jog saaraa na(n)dh dhe kumaar noo(n) jaroor jai aakhanaa ||6||

‘O, my friend! Go and do tell the son of Nand the story of the self modification of the eyes of the milk-maids.’(6)

ਬੈਠੀ ਹੁਤੀ ਸਾਜਿ ਕੈ ਸਿੰਗਾਰ ਸਭ ਸਖਿਯਨ ਮੈ ਯਾਹੀ ਬੀਚ ਕਾਨ੍ਰਹ ਜੂ ਦਿਖਾਈ ਆਨਿ ਦੈ ਗਏ ॥

baiThee hutee saaj kai si(n)gaar sabh sakhiyan mai yaahee beech kaanreh joo dhikhaiee aan dhai ge ||

She kept waiting in her full adornment when Krishna passed by endowing a glimpse.

ਤਬ ਹੀ ਤੇ ਲੀਨੋ ਹੈ ਚੁਰਾਇ ਚਿਤੁ ਮੇਰੋ ਮਾਈ ਚੇਟਕ ਚਲਾਇ ਮਾਨੋ ਚੇਰੀ ਮੋਹਿ ਕੈ ਗਏ ॥

tab hee te leeno hai churai chit mero maiee cheTak chalai maano cheree moh kai ge ||

‘O my mother! Where could I go to poison myself to death?

ਕਹਾ ਕਰੌ ਕਿਤੈ ਜਾਉ ਮਰੋ ਕਿਧੋ ਬਿਖੁ ਖਾਉ ਬੀਸ ਬਿਸ੍ਵੈ ਮੇਰੇ ਜਾਨ ਬਿਜੂ ਸੋ ਡਸੈ ਗਏ ॥

kahaa karau kitai jaau maro kidho bikh khaau bees bisavai mere jaan bijoo so ddasai ge ||

‘I feel like the scorpions have bitten me.

ਚਖਨ ਚਿਤੋਨ ਸੌ ਚੁਰਾਇ ਚਿਤੁ ਮੇਰੋ ਲੀਯੋ ਲਟਪਟੀ ਪਾਗ ਸੋ ਲਪੇਟਿ ਮਨੁ ਲੈ ਗਏ ॥੭॥

chakhan chiton sau churai chit mero leeyo laTapaTee paag so lapeT man lai ge ||7||

‘He has stolen my heart and taken it away wrapped up in his turban (mind).(7)

ਦੋਹਰਾ ॥

dhoharaa ||

Dohira

ਲਾਲ ਬਿਰਹ ਤੁਮਰੇ ਪਗੀ ਮੋ ਪੈ ਰਹਿਯੋ ਨ ਜਾਇ ॥

laal bireh tumare pagee mo pai rahiyo na jai ||

‘O my beloved! I am intoxicated in your separation, I cannot bear any more.

ਤਾ ਤੇ ਮੈ ਆਪਨ ਲਿਖੀ ਪਤਿਯਾ ਅਤਿ ਅਕੁਲਾਇ ॥੮॥

taa te mai aapan likhee patiyaa at akulai ||8||

‘In desperation I have written you this letter.(8)

ਕਬਿਤੁ ॥

kabit ||

Kabit

ਰੂਪ ਭਰੇ ਰਾਗੁ ਭਰੇ ਸੁੰਦਰ ਸੁਹਾਗ ਭਰੇ ਮ੍ਰਿਗ ਔ ਮਿਮੋਲਨ ਕੀ ਮਾਨੋ ਇਹ ਖਾਨਿ ਹੈ ॥

roop bhare raag bhare su(n)dhar suhaag bhare mirag aau mimolan kee maano ieh khaan hai ||

‘Your eyes are epitome of beauty and melody and are the treasure of the charm of the she-deer and the fish

ਮੀਨ ਹੀਨ ਕੀਨੇ ਛੀਨ ਲੀਨੈ ਹੈ ਬਿਧੂਪ ਰੂਪ ਚਿਤ ਕੇ ਚੁਰਾਇਬੋ ਕੌ ਚੋਰਨ ਸਮਾਨ ਹੈ ॥

meen heen keene chheen leenai hai bidhoop roop chit ke churaibo kau choran samaan hai ||

‘And thrive the heart, and are the paragons of benevolence.

ਲੋਗੋਂ ਕੇ ਉਜਾਗਰ ਹੈਂ ਗੁਨਨ ਕੇ ਨਾਗਰ ਹੈਂ ਸੂਰਤਿ ਕੇ ਸਾਗਰ ਹੈਂ ਸੋਭਾ ਕੇ ਨਿਧਾਨ ਹੈਂ ॥

logo(n) ke ujaagar hai(n) gunan ke naagar hai(n) soorat ke saagar hai(n) sobhaa ke nidhaan hai(n) ||

‘O, my friend! Your vision is as sweet as honey, and sharp, as well,

ਸਾਹਿਬ ਕੀ ਸੀਰੀ ਪੜੇ ਚੇਟਕ ਕੀ ਚੀਰੀ ਅਰੀ ਆਲੀ ਤੇਰੇ ਨੈਨ ਰਾਮਚੰਦ੍ਰ ਕੇ ਸੇ ਬਾਨ ਹੈ ॥੯॥

saahib kee seeree paRe cheTak kee cheeree aree aalee tere nain raamacha(n)dhr ke se baan hai ||9||

Like the arrows of Sri Ram Chander.’(9)

ਦੋਹਰਾ ॥

dhoharaa ||

Dohira

ਮੈਨਪ੍ਰਭਾ ਇਕ ਸਹਚਰੀ ਤਾ ਕੌ ਲਯੋ ਬੁਲਾਇ ॥

mainaprabhaa ik sahacharee taa kau layo bulai ||

Then, Radha called a friend of hers known as Prabha.

ਤਾਹਿ ਪਠਾਯੋ ਕ੍ਰਿਸਨ ਪ੍ਰਤਿ ਭੇਦ ਸਕਲ ਸਮਝਾਇ ॥੧੦॥

taeh paThaayo kirasan prat bhedh sakal samajhai ||10||

She revealed to her all her aspirations, and sent her to Sri Krishna,(10)

ਤਾ ਕੇ ਕਰ ਪਤਿਯਾ ਦਈ ਕਹੋ ਕ੍ਰਿਸਨ ਸੋ ਜਾਇ ॥

taa ke kar patiyaa dhiee kaho kirasan so jai ||

Through a letter she conveyed, ‘Your Radha has been pierced in Your

ਤੁਮਰੇ ਬਿਰਹ ਰਾਧਾ ਬਧੀ ਬੇਗਿ ਮਿਲੋ ਤਿਹ ਆਇ ॥੧੧॥

tumare bireh raadhaa badhee beg milo teh aai ||11||

Separation. Please come and meet her.(11)

ਬ੍ਰਿਜ ਬਾਲਾ ਬਿਰਹਿਣਿ ਭਈ ਬਿਰਹ ਤਿਹਾਰੇ ਸੰਗ ॥

biraj baalaa birahin bhiee bireh tihaare sa(n)g ||

‘Alienated by you, your maid is dying and you may narrate this during

ਤਹ ਤੁਮ ਕਥਾ ਚਲਾਇਯੋ ਕਵਨੋ ਪਾਇ ਪ੍ਰਸੰਗ ॥੧੨॥

teh tum kathaa chalaiyo kavano pai prasa(n)g ||12||

Any of your lessons.’(l2)

ਜਬ ਰਾਧਾ ਐਸੇ ਕਹਿਯੋ ਮੈਨਪ੍ਰਭਾ ਕੇ ਸਾਥ ॥

jab raadhaa aaise kahiyo mainaprabhaa ke saath ||

After the maid, Prabha, had discerned the whole situation,

ਮੈਨਪ੍ਰਭਾ ਚਲਿ ਤਹ ਗਈ ਜਹਾ ਹੁਤੇ ਬ੍ਰਿਜਨਾਥ ॥੧੩॥

mainaprabhaa chal teh giee jahaa hute birajanaath ||13||

She went to the place where Sri Krishna was sitting majestically.(l3)

ਚੌਪਈ ॥

chauapiee ||

Chaupaee

ਪਤਿਯਾ ਖੋਲਿ ਜਬੈ ਹਰਿ ਬਾਚੀ ॥

patiyaa khol jabai har baachee ||

ਲਖੀ ਪ੍ਰੀਤਿ ਤਾ ਕੀ ਮਨ ਸਾਚੀ ॥

lakhee preet taa kee man saachee ||

On reading the letter Sri Krishna perceived the true love she was in.

ਤਾ ਕੇ ਤਿਨ ਜੋ ਕਬਿਤੁ ਉਚਾਰੇ ॥

taa ke tin jo kabit uchaare ||

All the letters of epistle, studded with diamonds and pearls,

ਜਾਨੁਕ ਬਜ੍ਰ ਲਾਲ ਖਚਿ ਡਾਰੇ ॥੧੪॥

jaanuk bajr laal khach ddaare ||14||

Instilled a deep compassion in his heart.(14)

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

Savaiyya

ਰੀਝ ਭਰੇ ਰਸ ਰੀਤ ਭਰੇ ਅਤਿ ਰੂਪ ਭਰੇ ਸੁਖ ਪੈਯਤ ਹੇਰੇ ॥

reejh bhare ras reet bhare at roop bhare sukh paiyat here ||

ਚਾਰੋ ਚਕੋਰ ਸਰੋਰੁਹ ਸਾਰਸ ਮੀਨ ਕਰੇ ਮ੍ਰਿਗ ਖੰਜਨ ਚੇਰੇ ॥

chaaro chakor saroruh saaras meen kare mirag kha(n)jan chere ||

‘Full of charm you are an enchanting, and the partridge,

ਭਾਗ ਭਰੇ ਅਨੁਰਾਗ ਭਰੇ ਸੁ ਸੁਹਾਗ ਭਰੇ ਮਨ ਮੋਹਤ ਮੇਰੇ ॥

bhaag bhare anuraag bhare su suhaag bhare man mohat mere ||

Stork, lotus- flower, fish remain at your service.

ਮਾਨ ਭਰੇ ਸੁਖ ਖਾਨਿ ਜਹਾਨ ਕੇ ਲੋਚਨ ਸ੍ਰੀ ਨੰਦ ਨੰਦਨ ਤੇਰੇ ॥੧੫॥

maan bhare sukh khaan jahaan ke lochan sree na(n)dh na(n)dhan tere ||15||

‘You are the blessed one, and are conquering our hearts.(15)

ਸੋਹਤ ਸੁਧ ਸੁਧਾਰੇ ਸੇ ਸੁੰਦਰ ਜੋਬਨ ਜੋਤਿ ਸੁ ਢਾਰ ਢਰੇ ਹੈ ॥

sohat sudh sudhaare se su(n)dhar joban jot su ddaar ddare hai ||

ਸਾਰਸ ਸੋਮ ਸੁਰਾ ਸਿਤ ਸਾਇਕ ਕੰਜ ਕੁਰੰਗਨ ਕ੍ਰਾਤਿ ਹਰੇ ਹੈ ॥

saaras som suraa sit saik ka(n)j kura(n)gan kraat hare hai ||

‘O my passionless Sri Krishna, you are brimming with love.

ਖੰਜਨ ਔ ਮਕਰ ਧ੍ਵਜ ਮੀਨ ਨਿਹਾਰਿ ਸਭੈ ਛਬਿ ਲਾਜ ਮਰੇ ਹੈ ॥

kha(n)jan aau makar dhavaij meen nihaar sabhai chhab laaj mare hai ||

‘Your vision, which is full of (celestial) pride,

ਲੋਚਨ ਸ੍ਰੀ ਨੰਦ ਨੰਦਨ ਕੇ ਬਿਧਿ ਮਾਨਹੁ ਬਾਨ ਬਨਾਇ ਧਰੇ ਹੈ ॥੧੬॥

lochan sree na(n)dh na(n)dhan ke bidh maanahu baan banai dhare hai ||16||

Is the treasure of all the contentment.(l6)

ਕਬਿਤੁ ॥

kabit ||

Kabit

ਚਿੰਤਾ ਜੈਸੋ ਚੰਦਨ ਚਿਰਾਗ ਲਾਗੇ ਚਿਤਾ ਸਮ ਚੇਟਕ ਸੇ ਚਿਤ੍ਰ ਚਾਰੁ ਚੌਪਖਾ ਕੁਸੈਲ ਸੀ ॥

chi(n)taa jaiso cha(n)dhan chiraag laage chitaa sam cheTak se chitr chaar chauapakhaa kusail see ||

‘I perceive the sandalwood as the affliction, the oil-lamp as the kindling pyre, and the enchanting paintings look like the charisma of the magicians,