Ang 389

ਪ੍ਰੀਤਿ ਕੀ ਰੀਤਿ ਕਰੀ ਉਨ ਸੋ ਟਸਕ੍ਯੋ ਨ ਹੀਯੋ ਕਸਕ੍ਯੋ ਨ ਕਸਾਈ ॥੯੨੪॥

preet kee reet karee un so Tasakayo na heeyo kasakayo na kasaiee ||924||

That Krishna has extended his love to the residents of that city and in doing so, no pain has arisen in his heart.924.

ਫਾਗੁਨ ਫਾਗੁ ਬਢਿਯੋ ਅਨੁਰਾਗ ਸੁਹਾਗਨਿ ਭਾਗ ਸੁਹਾਗ ਸੁਹਾਈ ॥

faagun faag baddiyo anuraag suhaagan bhaag suhaag suhaiee ||

In the month of Phalgun, the love for playing Holi has increased in the mind of married women

ਕੇਸਰ ਚੀਰ ਬਨਾਇ ਸਰੀਰ ਗੁਲਾਬ ਅੰਬੀਰ ਗੁਲਾਲ ਉਡਾਈ ॥

kesar cheer banai sareer gulaab a(n)beer gulaal uddaiee ||

They have worn the red garments and have begun to bleach others with the colours

ਸੋ ਛਬਿ ਮੈ ਨ ਲਖੀ ਜਨੁ ਦ੍ਵਾਦਸ ਮਾਸ ਕੀ ਸੋਭਤ ਆਗਿ ਜਗਾਈ ॥

so chhab mai na lakhee jan dhavaiaadhas maas kee sobhat aag jagaiee ||

I have not seen the beautiful spectacle of these twelve months and my mind is burning to see that spectacle

ਆਸ ਕੋ ਤ੍ਯਾਗਿ ਨਿਰਾਸ ਭਈ ਟਸਕ੍ਯੋ ਨ ਹੀਯੋ ਕਸਕ੍ਯੋ ਨ ਕਸਾਈ ॥੯੨੫॥

aas ko tayaag niraas bhiee Tasakayo na heeyo kasakayo na kasaiee ||925||

I have abandoned all hopes and have become disappointed, but in the heart of that butcher, no pang or pain has arisen.925.

ਇਤਿ ਸ੍ਰੀ ਬਚਿਤ੍ਰ ਨਾਟਕੇ ਗ੍ਰੰਥੇ ਕ੍ਰਿਸਨਾਵਤਾਰੇ ਬ੍ਰਿਹ ਨਾਟਕ ਬਾਰਹਮਾਹ ਸੰਪੂਰਨਮ ਸਤੁ ॥

eit sree bachitr naaTake gra(n)the kirasanaavataare bireh naaTak baarahamaeh sa(n)pooranam sat ||

End of the description of the spectacle depicting pangs of separation in twelve months in Krishnavatara in Bachittar Natak.

ਗੋਪਿਨ ਬਾਚ ਆਪਸ ਮੈ ॥

gopin baach aapas mai ||

Speech of gopis with one another:

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਯਾ ਹੀ ਕੇ ਸੰਗਿ ਸੁਨੋ ਮਿਲ ਕੈ ਹਮ ਕੁੰਜ ਗਲੀਨ ਮੈ ਖੇਲ ਮਚਾਯੋ ॥

yaa hee ke sa(n)g suno mil kai ham ku(n)j galeen mai khel machaayo ||

O friend! listen, with the same Krishna we have been absorbed in the much-publicised amorous play in the alcoves

ਗਾਵਤ ਭਯੋ ਸੋਊ ਠਉਰ ਤਹਾ ਹਮ ਹੂੰ ਮਿਲ ਕੈ ਤਹ ਮੰਗਲ ਗਾਯੋ ॥

gaavat bhayo souoo Thaur tahaa ham hoo(n) mil kai teh ma(n)gal gaayo ||

Wherever he used to sing, we also sang songs of praise with him

ਸੋ ਬ੍ਰਿਜ ਤ੍ਯਾਗਿ ਗਯੋ ਮਥੁਰਾ ਇਨ ਗ੍ਵਾਰਨ ਤੇ ਮਨੂਆ ਉਚਟਾਯੋ ॥

so biraj tayaag gayo mathuraa in gavaiaaran te manooaa uchaTaayo ||

The mind of that Krishna has become inattentive towards these gopis and having relinquished Braja, he has gone to Matura

ਯੌ ਕਹਿ ਊਧਵ ਸੋ ਤਿਨ ਟੇਰਿ ਹਹਾ ਹਮਰੇ ਗ੍ਰਿਹਿ ਸ੍ਯਾਮ ਨ ਆਯੋ ॥੯੨੬॥

yau keh uoodhav so tin Ter hahaa hamare gireh sayaam na aayo ||926||

They said all these things, looking towards Udhava and also said regretting that Krishna had not come to their homes again.926.

ਗੋਪਿਨ ਬਾਚ ਊਧਵ ਸੋ ॥

gopin baach uoodhav so ||

Speech of gopis addressed to Udhava:

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਏਕ ਸਮੈ ਹਮ ਕੋ ਸੁਨਿ ਊਧਵ ਕੁੰਜਨ ਮੈ ਫਿਰੈ ਸੰਗਿ ਲੀਯੇ ॥

ek samai ham ko sun uoodhav ku(n)jan mai firai sa(n)g leeye ||

“O Udhava! there was a time when Krishna used to take us alongwith him and roamed in the alvoces

ਹਰਿ ਜੂ ਅਤਿ ਹੀ ਹਿਤ ਸਾਥ ਘਨੇ ਹਮ ਪੈ ਅਤਿ ਹੀ ਕਹਿਯੋ ਪ੍ਰੇਮ ਕੀਯੇ ॥

har joo at hee hit saath ghane ham pai at hee kahiyo prem keeye ||

He gave profound love to us

ਤਿਨ ਕੇ ਬਸਿ ਗਯੋ ਹਮਰੋ ਮਨ ਹ੍ਵੈ ਅਤਿ ਹੀ ਸੁਖੁ ਭਯੋ ਬ੍ਰਿਜ ਨਾਰਿ ਹੀਯੇ ॥

tin ke bas gayo hamaro man havai at hee sukh bhayo biraj naar heeye ||

“Our mind was under the control of that Krishna and all the women of Braja were in extreme comfort

ਅਬ ਸੋ ਤਜਿ ਕੈ ਮਥਰਾ ਕੋ ਗਯੋ ਤਿਹ ਕੇ ਬਿਛੁਰੇ ਫਲੁ ਕਵਨ ਜੀਯੇ ॥੯੨੭॥

ab so taj kai matharaa ko gayo teh ke bichhure fal kavan jeeye ||927||

Now the same Krishna has abandoned us and gone to Matura, how can we survive without that Krishna?”927.

ਕਬਿਯੋ ਬਾਚ ॥

kabiyo baach ||

Speech of the Poet:

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਗ੍ਵਾਰਨਿ ਪੈ ਜਿਤਨੀ ਫੁਨਿ ਊਧਵ ਸ੍ਯਾਮ ਕਹੈ ਹਰਿ ਬਾਤ ਬਖਾਨੀ ॥

gavaiaaran pai jitanee fun uoodhav sayaam kahai har baat bakhaanee ||

Udhava talked to the gopis all the things about Krishna

ਗ੍ਯਾਨ ਕੋ ਉਤਰ ਦੇਤ ਭਈ ਨਹਿ ਪ੍ਰੇਮ ਚਿਤਾਰ ਸਭੇ ਉਚਰਾਨੀ ॥

gayaan ko utar dhet bhiee neh prem chitaar sabhe ucharaanee ||

They did not say anything in respone to his words of wisdom and only uttered their language of love:

ਜਾਹੀ ਕੇ ਦੇਖਤ ਭੋਜਨ ਖਾਤ ਸਖੀ ਜਿਹ ਕੇ ਬਿਨੁ ਪੀਤ ਨ ਪਾਨੀ ॥

jaahee ke dhekhat bhojan khaat sakhee jeh ke bin peet na paanee ||

ਗ੍ਯਾਨ ਕੀ ਜੋ ਇਨ ਬਾਤ ਕਹੀ ਤਿਨ ਹੂੰ ਹਿਤ ਸੋ ਕਰਿ ਏਕ ਨ ਜਾਨੀ ॥੯੨੮॥

gayaan kee jo in baat kahee tin hoo(n) hit so kar ek na jaanee ||928||

Krishna, seeing whom, they used to take their meals and did not even drink water without him, whatever Udhava said to them about him in his wisdom, the gopis did not accept anything.928.