Ang 344

ਗੁਹਿ ਕੈ ਬਨ ਫੂਲਨ ਸੁੰਦਰ ਹਾਰ ਸੋ ਕੇਲ ਕਰੈ ਤਿਨ ਡਾਰਿ ਗਰੈ ॥

guh kai ban foolan su(n)dhar haar so kel karai tin ddaar garai ||

ਬਿਰਹਾ ਛੁਧ ਕੋ ਤਿਹ ਠਉਰ ਬਿਖੈ ਹਸ ਕੈ ਰਸ ਕੈ ਸੰਗਿ ਪੇਟ ਭਰੈ ॥੫੦੩॥

birahaa chhudh ko teh Thaur bikhai has kai ras kai sa(n)g peT bharai ||503||

We may absorb ourselves in amorous play, wearing beautiful garlands, we may end the anguish of separation by our sport.503.

ਆਇਸੁ ਮਾਨਿ ਤਬੈ ਹਰਿ ਕੋ ਸਭ ਧਾਇ ਚਲੀ ਗੁਪੀਆ ਤਿਹ ਠਉਰੈ ॥

aais maan tabai har ko sabh dhai chalee gupeeaa teh Thaurai ||

ਏਕ ਚਲੈ ਮੁਸਕਾਇ ਭਲੀ ਬਿਧਿ ਏਕ ਚਲੈ ਹਰੂਏ ਇਕ ਦਉਰੈ ॥

ek chalai musakai bhalee bidh ek chalai harooe ik dhaurai ||

Agreeing with Krishna, all the gopis moved towards that place, one is walking smilinglu, the other is walking slowly and someone is running’

ਸ੍ਯਾਮ ਕਹੈ ਉਪਮਾ ਤਿਹ ਕੀ ਜਲ ਮੈ ਜਮੁਨਾ ਕਹੁ ਗ੍ਵਾਰਿਨ ਹਉਰੈ ॥

sayaam kahai upamaa teh kee jal mai jamunaa kahu gavaiaarin haurai ||

ਰੀਝ ਰਹੈ ਬਨ ਕੇ ਮ੍ਰਿਗ ਦੇਖਿ ਸੁ ਅਉਰ ਪਿਖੈ ਗਜ ਗਾਮਨ ਸਉਰੈ ॥੫੦੪॥

reejh rahai ban ke mirag dhekh su aaur pikhai gaj gaaman saurai ||504||

The poet Shyam says that the gopis are swimming the Yamuna’ s water and seeing those women of the gait of the elephant acting according to the wishes of their hearts, the deer of the forest are also getting pleased.504.

ਸ੍ਯਾਮ ਸਮੇਤ ਸਭੈ ਗੁਪੀਆ ਜਮੁਨਾ ਜਲ ਕੋ ਤਰਿ ਪਾਰਿ ਪਰਈਯਾ ॥

sayaam samet sabhai gupeeaa jamunaa jal ko tar paar parieeyaa ||

ਪਾਰ ਭਈ ਜਬ ਹੀ ਹਿਤ ਸੋ ਗਿਰਦਾ ਕਰ ਕੈ ਤਿਹ ਕੋ ਤਿਸਟਈਯਾ ॥

paar bhiee jab hee hit so giradhaa kar kai teh ko tisaTieeyaa ||

All the gopis crossed Yamuna alongwith Krishna and went to the other side and gathering together stood in circle

ਤਾ ਛਬਿ ਕੀ ਅਤਿ ਹੀ ਉਪਮਾ ਕਬਿ ਨੈ ਮੁਖ ਤੇ ਇਹ ਭਾਤਿ ਸੁਨਈਯਾ ॥

taa chhab kee at hee upamaa kab nai mukh te ieh bhaat sunieeyaa ||

ਕਾਨ੍ਰਹ ਭਯੋ ਸਸਿ ਸੁਧ ਮਨੋ ਸਮ ਰਾਜਤ ਗ੍ਵਾਰਿਨ ਤੀਰ ਤਰਈਯਾ ॥੫੦੫॥

kaanreh bhayo sas sudh mano sam raajat gavaiaarin teer tarieeyaa ||505||

This spectacle appearead like this: that Krishna was like the moon and the gopis surrounding him looked like his family of stars.505.

ਬਾਤ ਲਗੀ ਕਹਨੇ ਮੁਖ ਤੇ ਕਵਿ ਸ੍ਯਾਮ ਕਹੈ ਮਿਲ ਕੈ ਸਭ ਗ੍ਵਾਰਿਨ ॥

baat lagee kahane mukh te kav sayaam kahai mil kai sabh gavaiaarin ||

ਚੰਦ੍ਰਮੁਖੀ ਮ੍ਰਿਗ ਸੇ ਦ੍ਰਿਗਨੀ ਲਖੀਯੈ ਤਿਨ ਭਾਨ ਅਨੰਤ ਅਪਾਰਨਿ ॥

cha(n)dhramukhee mirag se dhiraganee lakheeyai tin bhaan ana(n)t apaaran ||

All the gopis, who were moon-faced and doe-eyed, began to talk amongst themselves:

ਕਾਨ੍ਰਹ ਕੇ ਸਾਥ ਕਰੀ ਚਰਚਾ ਮਿਲਿ ਕੈ ਬ੍ਰਿਜ ਕੀ ਸਭ ਸੁੰਦਰ ਬਾਰਨਿ ॥

kaanreh ke saath karee charachaa mil kai biraj kee sabh su(n)dhar baaran ||

ਛੋਰਿ ਦਈ ਗ੍ਰਿਹ ਕੀ ਸਭ ਲਾਜ ਜੁ ਹੋਇ ਮਹਾ ਰਸ ਕੀ ਚਸਕਾਰਨਿ ॥੫੦੬॥

chhor dhiee gireh kee sabh laaj ju hoi mahaa ras kee chasakaaran ||506||

The wanton damsels of Braja held discussion with Krishna about love and absorbed in this great relish, they abandoned all their shyness.506.

ਕੈ ਰਸ ਕੇ ਹਰਿ ਕਾਰਨੁ ਕੈ ਕਰਿ ਕਸਟ ਬਡੋ ਕੋਊ ਮੰਤਰ ਸਾਧੋ ॥

kai ras ke har kaaran kai kar kasaT baddo kouoo ma(n)tar saadho ||

ਕੈ ਕੋਊ ਜੰਤ੍ਰ ਬਡੋਈ ਸਧਿਯੋ ਇਨ ਕੋ ਅਪਨੇ ਮਨ ਭੀਤਰ ਬਾਧੋ ॥

kai kouoo ja(n)tr baddoiee sadhiyo in ko apane man bheetar baadho ||

The mind of the gopis feels greatly agitated on account of the absorption in love or for Krishna or because of a mantra or a powerful Yantra,

ਕੈ ਕੇਹੂੰ ਤੰਤ੍ਰ ਕੇ ਸਾਥ ਕਿਧੋ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਕਹੈ ਅਤਿ ਹੀ ਕਰਿ ਧਾਧੋ ॥

kai kehoo(n) ta(n)tr ke saath kidho kab sayaam kahai at hee kar dhaadho ||

Or it is blazing in extreme dread on account of a Tantra

ਚੋਰਿ ਲਯੋ ਮਨੁ ਗ੍ਵਾਰਿਨ ਕੋ ਛਿਨ ਭੀਤਰ ਦੀਨ ਦਯਾਨਿਧਿ ਮਾਧੋ ॥੫੦੭॥

chor layo man gavaiaarin ko chhin bheetar dheen dhayaanidh maadho ||507||

Krishna, who is merciful to the lowly has stolen the mind of the gopis in an instant.507.

ਗੋਪੀ ਵਾਚ ॥

gopee vaach ||

Speech of the gopis:

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਕਾਨ੍ਰਹ ਕੇ ਗ੍ਵਾਰਿਨ ਸਾਥ ਕਹਿਯੋ ਹਮ ਕੋ ਤਜਿ ਕੈ ਕਿਹ ਓਰਿ ਗਏ ਥੇ ॥

kaanreh ke gavaiaarin saath kahiyo ham ko taj kai keh or ge the ||

ਪ੍ਰੀਤਿ ਬਢਾਇ ਮਹਾ ਹਮ ਸੋ ਜਮੁਨਾ ਤਟਿ ਪੈ ਰਸ ਕੇਲ ਕਏ ਥੇ ॥

preet baddai mahaa ham so jamunaa taT pai ras kel ke the ||

Gopis said to Krishna, “Where had you gone after leaving us? You had loved us and were absorbed in amorous play with us on the bank of Yamuna

ਯੌ ਤਜਿ ਗੇ ਜਿਮ ਰਾਹਿ ਮੁਸਾਫਿਰ ਸ੍ਯਾਮ ਕਹਿਯੋ ਤੁਮ ਨਾਹਿ ਨਏ ਥੇ ॥

yau taj ge jim raeh musaafir sayaam kahiyo tum naeh ne the ||

“You were not unacquainted with us, but you left us like traveler abandoning his companion

ਫੂਲ ਖਿਰੇ ਮੁਖ ਆਏ ਕਹਾ ਅਪਨੀ ਬਿਰੀਆ ਕਹੂੰ ਭਉਰ ਭਏ ਥੇ ॥੫੦੮॥

fool khire mukh aae kahaa apanee bireeaa kahoo(n) bhaur bhe the ||508||

Our faces had bloomed here like flowers, but you had gone away elsewhere like a black bee.”508.

ਅਥ ਚਤੁਰ ਪੁਰਖ ਭੇਦ ਕਥਨੰ ॥

ath chatur purakh bhedh kathana(n) ||

Now begins the description of the differentiation of Four Types of Purushas

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਨਰ ਏਕ ਅਕੀਨ ਹੀ ਪ੍ਰੀਤ ਕਰੈ ਇਕ ਕੀਨ ਕਰੈ ਇਕ ਕੀਨ ਜੁ ਜਾਨੈ ॥

nar ek akeen hee preet karai ik keen karai ik keen ju jaanai ||

There are some persons, who love without being loved

ਏਕ ਨ ਪ੍ਰੀਤਿ ਕੇ ਭੇਦ ਜਨੈ ਜੋਊ ਪ੍ਰੀਤਿ ਕਰੈ ਅਰਿ ਕੈ ਤਿਹ ਮਾਨੈ ॥

ek na preet ke bhedh janai jouoo preet karai ar kai teh maanai ||

There are others, who love only when loved and consider such love as beneficence, there are such others, who know differentiations in love and accept love in their mind

ਸੋ ਨਰ ਮੂੜ ਬਿਖੈ ਕਹੀਯੈ ਜਗਿ ਜੋ ਨਰ ਰੰਚ ਨ ਪ੍ਰੀਤਿ ਪਛਾਨੈ ॥

so nar mooR bikhai kaheeyai jag jo nar ra(n)ch na preet pachhaanai ||

The fourth type of persons are such in the world who can be called fools because they do not comprehend love even a little

ਸੋ ਚਰਚਾ ਰਸ ਕੀ ਇਹ ਭਾਤਿ ਸੁ ਗ੍ਵਾਰਿਨੀਆ ਸੰਗਿ ਕਾਨ੍ਰਹ ਬਖਾਨੈ ॥੫੦੯॥

so charachaa ras kee ieh bhaat su gavaiaarineeaa sa(n)g kaanreh bakhaanai ||509||

The gopis and Krishna are absorbed in such-like discussion.509.

ਗੋਪੀ ਬਾਚ ॥

gopee baach ||

Speech of the gopis:

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਗ੍ਵਾਰਿਨੀਆ ਇਹ ਭਾਤਿ ਕਹੈ ਕਰਿ ਨੇਹ ਕੋ ਅੰਤਿ ਦਗਾ ਕੋਊ ਦੈ ਹੈ ॥

gavaiaarineeaa ieh bhaat kahai kar neh ko a(n)t dhagaa kouoo dhai hai ||

ਦੋ ਜਨ ਛਾਡਿ ਪਰੋ ਹਰਿ ਗਯੋ ਜਨ ਜੋ ਛਲ ਸੋ ਤਿਹ ਕੋ ਹਰਿ ਲੈ ਹੈ ॥

dho jan chhaadd paro har gayo jan jo chhal so teh ko har lai hai ||

The gopis are saying, “Let us see, who deceives after ending the love? Krishna is such that he is always ready for the welfare of someone even leaving the enemy standing in front of him and is deceived himself on being defrauded

ਜੋ ਬਟਹਾ ਜਨ ਘਾਵਤ ਹੈ ਕੋਊ ਜਾਤ ਚਲਿਯੋ ਪਿਖ ਕੈ ਮਧਿਮੈ ਹੈ ॥

jo baTahaa jan ghaavat hai kouoo jaat chaliyo pikh kai madhimai hai ||

ਪੈ ਖਿਝ ਕੈ ਅਤਿ ਹੀ ਗੁਪੀਆ ਇਹ ਭਾਤਿ ਕਹਿਯੋ ਤਿਨ ਕੀ ਸਮ ਏ ਹੈ ॥੫੧੦॥

pai khijh kai at hee gupeeaa ieh bhaat kahiyo tin kee sam e hai ||510||

“He is such a one who accompanies someone in rainy season and assuning the form of a dacoit in ambush and kills his companion in the way,” the gopis said angrily that Krishna is such a person.510.

ਜਬ ਹੀ ਇਹ ਗ੍ਵਾਰਿਨ ਬਾਤ ਕਹੀ ਤਬ ਹੀ ਤਿਨ ਕੇ ਸੰਗ ਕਾਨ੍ਰਹ ਹਸੈ ॥

jab hee ieh gavaiaarin baat kahee tab hee tin ke sa(n)g kaanreh hasai ||

When gopis said this, Krishna laughed with them

ਜਿਹ ਨਾਮ ਕੇ ਲੇਤ ਜਰਾ ਮੁਖ ਤੇ ਤਜ ਕੈ ਗਨਕਾ ਸਭ ਪਾਪ ਨਸੇ ॥

jeh naam ke let jaraa mukh te taj kai ganakaa sabh paap nase ||

He, on uttering whose name, the sins of a sinner like Ganika were destroyed

ਨ ਜਪਿਯੋ ਜਿਹ ਜਾਪ ਸੋਊ ਉਜਰੇ ਜਿਹ ਜਾਪ ਜਪਿਯੋ ਸੋਊ ਧਾਮ ਬਸੇ ॥

n japiyo jeh jaap souoo ujare jeh jaap japiyo souoo dhaam base ||

Wherever his name was not remembered, that place became deserted

ਤਿਨ ਗੋਪਿਨ ਸੋ ਇਹ ਭਾਤਿ ਕਹਿਯੋ ਹਮਹੂੰ ਅਤਿ ਹੀ ਰਸ ਬੀਚ ਫਸੇ ॥੫੧੧॥

tin gopin so ieh bhaat kahiyo hamahoo(n) at hee ras beech fase ||511||

He, who remembered his name, his home prospered that Krishna said this to gopis, “I have been entrapped dreadfully in your amorous enjoyment.”511.

ਕਹਿ ਕੈ ਇਹ ਬਾਤ ਹਸੇ ਹਰਿ ਜੂ ਉਠ ਕੈ ਜਮੁਨਾ ਜਲ ਬੀਚ ਤਰੇ ॥

keh kai ieh baat hase har joo uTh kai jamunaa jal beech tare ||

Uttering these words, Krishna got up smilingly and jumped into Yamuna

ਛਿਨ ਏਕ ਲਗਿਯੋ ਨ ਤਬੈ ਤਿਹ ਕੋ ਲਖਿ ਕੈ ਜਮੁਨਾ ਕਹ ਪਾਰ ਪਰੇ ॥

chhin ek lagiyo na tabai teh ko lakh kai jamunaa keh paar pare ||

He crossed Yamuna in an instant

ਲਖਿ ਕੈ ਜਲ ਕੋ ਸੰਗ ਗੋਪਿਨ ਕੇ ਭਗਵਾਨ ਮਹਾ ਉਪਹਾਸ ਕਰੇ ॥

lakh kai jal ko sa(n)g gopin ke bhagavaan mahaa upahaas kare ||

On seeing the gopis and the water (of Yamuna), Krishna laughed heartily

ਬਹੁ ਹੋਰਨਿ ਤੈ ਅਰੁ ਬ੍ਰਯਾਹਨਿ ਤੈ ਕੁਰਮਾਤਨ ਤੈ ਅਤਿ ਸੋਊ ਖਰੇ ॥੫੧੨॥

bahu horan tai ar brayaahan tai kuramaatan tai at souoo khare ||512||

Though gopis are greatly restrained and are reminded of the family practice, they are enamoured of Krishna.512.

ਕਾਨ੍ਰਹ ਬਾਚ ॥

kaanreh baach ||

Speech of Krishna:

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਰਜਨੀ ਪਰ ਗੀ ਤਬ ਹੀ ਭਗਵਾਨ ਕਹਿਯੋ ਹਸਿ ਕੈ ਹਮ ਰਾਸ ਕਰੈ ॥

rajanee par gee tab hee bhagavaan kahiyo has kai ham raas karai ||

ਸਸਿ ਰਾਜਤ ਹੈ ਸਿਤ ਗੋਪਿਨ ਕੇ ਮੁਖ ਸੁੰਦਰ ਸੇਤ ਹੀ ਹਾਰ ਡਰੈ ॥

sas raajat hai sit gopin ke mukh su(n)dhar set hee haar ddarai ||

When the night fell, Lord Krishna said smilingly, “come, let us absorb ourselves in amorous play,” there is moonlike brightness on the faces of the gopis and they have worn garlands of which flowers around their necks