Ang 316

ਗਾਵਤ ਗੀਤ ਬਿਲਾਵਲ ਮੈ ਜੁਰਿ ਬਾਹਨਿ ਸ੍ਯਾਮ ਕਥਾ ਇਹ ਸਾਜੈ ॥

gaavat geet bilaaval mai jur baahan sayaam kathaa ieh saajai ||

Catching the arms of one another, they sing the songs in Bilawal Raga and relate the story of Krishna

ਅੰਗਿ ਅਨੰਗ ਬਢਿਓ ਤਿਨ ਕੇ ਪਿਖ ਕੈ ਜਿਹ ਲਾਜ ਕੋ ਭਾਜਨ ਭਾਜੈ ॥੨੪੦॥

a(n)g ana(n)g baddio tin ke pikh kai jeh laaj ko bhaajan bhaajai ||240||

The god of love is increasing its hold on their limbs and seeing all of them even modesty is feeling shy.240.

ਗਾਵਤ ਗੀਤ ਬਿਲਾਵਲ ਮੈ ਸਭ ਹੀ ਮਿਲਿ ਗੋਪਿਨ ਉਜਲ ਕਾਰੀ ॥

gaavat geet bilaaval mai sabh hee mil gopin ujal kaaree ||

ਕਾਨਰ ਕੋ ਭਰਤਾ ਕਰਬੇ ਕਹੁ ਬਾਛਤ ਹੈ ਪਤਲੀ ਅਰੁ ਭਾਰੀ ॥

kaanar ko bharataa karabe kahu baachhat hai patalee ar bhaaree ||

All the black and white gopis are singing songs and all the slim and heavy gopis are wishing for Krishna as their husband

ਸ੍ਯਾਮ ਕਰੈ ਤਿਨ ਕੇ ਮੁਖ ਕੌ ਪਿਖਿ ਜੋਤਿ ਕਲਾ ਸਸਿ ਕੀ ਫੁਨਿ ਹਾਰੀ ॥

sayaam karai tin ke mukh kau pikh jot kalaa sas kee fun haaree ||

ਨ੍ਰਹਾਵਤ ਹੈ ਜਮੁਨਾ ਜਲ ਮੈ ਜਨੁ ਫੂਲ ਰਹੀ ਗ੍ਰਿਹ ਮੈ ਫੁਲਵਾਰੀ ॥੨੪੧॥

nrahaavat hai jamunaa jal mai jan fool rahee gireh mai fulavaaree ||241||

Seeing their faces, the supernatural powers of the moon seem to have lost their brightness and taking their bath in Yamuna, they appear like a splendid garden in the house.241.

ਨ੍ਰਹਾਵਤ ਹੈ ਗੁਪੀਆ ਜਲ ਮੈ ਤਿਨ ਕੇ ਮਨ ਮੈ ਫੁਨਿ ਹਉਲ ਨ ਕੋ ॥

nrahaavat hai gupeeaa jal mai tin ke man mai fun haul na ko ||

All the gopis are bathing fearlessly

ਗੁਨ ਗਾਵਤ ਤਾਲ ਬਜਾਵਤ ਹੈ ਤਿਹ ਜਾਇ ਕਿਧੌ ਇਕ ਠਉਲਨ ਕੋ ॥

gun gaavat taal bajaavat hai teh jai kidhau ik Thaulan ko ||

They are singing songs of Krishna and playing the tunes and they are all gathered in a group

ਮੁਖਿ ਤੇ ਉਚਰੈ ਇਹ ਭਾਤਿ ਸਭੈ ਇਤਨੋ ਸੁਖ ਨ ਹਰਿ ਧਉਲਨ ਕੋ ॥

mukh te ucharai ieh bhaat sabhai itano sukh na har dhaulan ko ||

They are all saying that such comfort is even not in the palaces of Indra

ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਬਿਰਾਜਤ ਹੈ ਅਤਿ ਸਹੀ ਇਕ ਬਨਿਓ ਸਰ ਸੁੰਦਰ ਕਉਲਨ ਕੋ ॥੨੪੨॥

kab sayaam biraajat hai at sahee ik banio sar su(n)dhar kaulan ko ||242||

The poet says that they all look splendid like a tank full of lotus flowers.242.

ਗੋਪੀ ਬਾਚ ਦੇਵੀ ਜੂ ਸੋ ॥

gopee baach dhevee joo so ||

Speech of gopis addressed to the goddess:

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਲੈ ਅਪੁਨੇ ਕਰ ਜੋ ਮਿਟੀਆ ਤਿਹ ਥਾਪ ਕਹੈ ਮੁਖ ਤੇ ਜੁ ਭਵਾਨੀ ॥

lai apune kar jo miTeeaa teh thaap kahai mukh te ju bhavaanee ||

ਪਾਇ ਪਰੈ ਤਿਹ ਕੇ ਹਿਤ ਸੋ ਕਰਿ ਕੋਟਿ ਪ੍ਰਨਾਮੁ ਕਹੈ ਇਹ ਬਾਨੀ ॥

pai parai teh ke hit so kar koT pranaam kahai ieh baanee ||

Taking clay in their hands and installing the image of the goddess and bowing their heads at her feet, all of them are saying,

ਪੂਜਤ ਹੈ ਇਹ ਤੇ ਹਮ ਤੋ ਤੁਮ ਦੇਹੁ ਵਹੈ ਜੀਅ ਮੈ ਹਮ ਠਾਨੀ ॥

poojat hai ieh te ham to tum dheh vahai jeea mai ham Thaanee ||

ਹ੍ਵੈ ਹਮਰੋ ਭਰਤਾ ਹਰਿ ਜੀ ਮੁਖਿ ਸੁੰਦਰਿ ਹੈ ਜਿਹ ਕੋ ਸਸਿ ਸਾਨੀ ॥੨੪੩॥

havai hamaro bharataa har jee mukh su(n)dhar hai jeh ko sas saanee ||243||

“O goddess! we worship you for bestowing the boon according t our heart’s desire, so that our husband be of the moonlike face of Krishna.243.

ਭਾਲਿ ਲਗਾਵਤ ਕੇਸਰ ਅਛਤ ਚੰਦਨ ਲਾਵਤ ਹੈ ਸਿਤ ਕੈ ॥

bhaal lagaavat kesar achhat cha(n)dhan laavat hai sit kai ||

ਫੁਨਿ ਡਾਰਤ ਫੂਲ ਉਡਾਵਤ ਹੈ ਮਖੀਆ ਤਿਹ ਕੀ ਅਤਿ ਹੀ ਹਿਤ ਕੈ ॥

fun ddaarat fool uddaavat hai makheeaa teh kee at hee hit kai ||

They apply saffron, akshat and sandal on the forehead of the god of love, then showering flowers, they fan him affectionately

ਪਟ ਧੂਪ ਪਚਾਮ੍ਰਿਤ ਦਛਨਾ ਪਾਨ ਪ੍ਰਦਛਨਾ ਦੇਤ ਮਹਾ ਚਿਤ ਕੈ ॥

paT dhoop pachaamirat dhachhanaa paan pradhachhanaa dhet mahaa chit kai ||

ਬਰਬੇ ਕਹੁ ਕਾਨ੍ਰਹ ਉਪਾਉ ਕਰੈ ਮਿਤ ਹੋ ਸੋਊ ਤਾਤ ਕਿਧੌ ਕਿਤ ਕੈ ॥੨੪੪॥

barabe kahu kaanreh upaau karai mit ho souoo taat kidhau kit kai ||244||

They are offering garments, incense, Panchamrit, religious gifts and circumambulation and they, making effort to wed Krishna, say that there may be some friend, who may fulfill the wish of our mind.244.

ਗੋਪੀ ਬਾਚ ਦੇਵੀ ਜੂ ਸੋ ॥

gopee baach dhevee joo so ||

Speech of gopis addressed to the goddess:

ਕਬਿਤੁ ॥

kabit ||

KABIT

ਦੈਤਨ ਸੰਘਾਰਨੀ ਪਤਿਤ ਲੋਕ ਤਾਰਨੀ ਸੁ ਸੰਕਟ ਨਿਵਾਰਨੀ ਕਿ ਐਸੀ ਤੂੰ ਸਕਤਿ ਹੈ ॥

dhaitan sa(n)ghaaranee patit lok taaranee su sa(n)kaT nivaaranee k aaisee too(n) sakat hai ||

ਬੇਦਨ ਉਧਾਰਨੀ ਸੁਰੇਾਂਦ੍ਰ ਰਾਜ ਕਾਰਨੀ ਪੈ ਗਉਰਜਾ ਕੀ ਜਾਗੈ ਜੋਤਿ ਅਉਰ ਜਾਨ ਕਤ ਹੈ ॥

bedhan udhaaranee sureaa(n)dhr raaj kaaranee pai gaurajaa kee jaagai jot aaur jaan kat hai ||

“O goddess! Thou art the power, who destroys the demons, ferries across the sinners from this world and removes the sufferings, thou are the redeemer of the Vedas, Giver of the kingdom to Indra the shining light of Gauri

ਧੂਅ ਮੈ ਨ ਧਰਾ ਮੈ ਨ ਧਿਆਨ ਧਾਰੀ ਮੈ ਪੈ ਕਛੂ ਜੈਸੇ ਤੇਰੇ ਜੋਤਿ ਬੀਚ ਆਨਨ ਛਕਤਿ ਹੈ ॥

dhooa mai na dharaa mai na dhiaan dhaaree mai pai kachhoo jaise tere jot beech aanan chhakat hai ||

“There is no other light like Thee on the earth and in the sky

ਦਿਨਸ ਦਿਨੇਸ ਮੈ ਦਿਵਾਨ ਮੈ ਸੁਰੇਸ ਮੈ ਸੁਪਤ ਮਹੇਸ ਜੋਤਿ ਤੇਰੀ ਐ ਜਗਤਿ ਹੈ ॥੨੪੫॥

dhinas dhines mai dhivaan mai sures mai supat mahes jot teree aai jagat hai ||245||

Thou art in the sun, moon, stars, Indra and Shiva etc. glowing as light in all.”245.

ਬਿਨਤੀ ਕਰਤ ਸਭ ਗੋਪੀ ਕਰਿ ਜੋਰਿ ਜੋਰਿ ਸੁਨਿ ਲੇਹੁ ਬਿਨਤੀ ਹਮਾਰੀ ਇਹ ਚੰਡਿਕਾ ॥

binatee karat sabh gopee kar jor jor sun leh binatee hamaaree ieh cha(n)ddikaa ||

ਸੁਰ ਤੈ ਉਬਾਰੇ ਕੋਟਿ ਪਤਿਤ ਉਧਾਰੇ ਚੰਡ ਮੁੰਡ ਮੁੰਡ ਡਾਰੇ ਸੁੰਭ ਨਿਸੁੰਭ ਕੀ ਖੰਡਿਕਾ ॥

sur tai ubaare koT patit udhaare cha(n)dd mu(n)dd mu(n)dd ddaare su(n)bh nisu(n)bh kee kha(n)ddikaa ||

All the gopis are praying with folded hands, “O Chandi! Listen to our prayer, because you have redeemed also the gods, ferried across millions of sinners and destroyed Chand, Mund, Sumbh and Nisumbh

ਦੀਜੈ ਮਾਗਿਯੋ ਦਾਨ ਹ੍ਵੈ ਪ੍ਰਤਛ ਕਹੈ ਮੇਰੀ ਮਾਈ ਪੂਜੇ ਹਮ ਤੁਮੈ ਨਾਹੀ ਪੁਜੈ ਸੁਤ ਗੰਡਕਾ ॥

dheejai maagiyo dhaan havai pratachh kahai meree maiee pooje ham tumai naahee pujai sut ga(n)ddakaa ||

“O mother! Bestow on us the boon asked for

ਹ੍ਵੈ ਕਰਿ ਪ੍ਰਸੰਨ੍ਯ ਤਾ ਕੋ ਕਹਿਓ ਸੀਘ੍ਰ ਮਾਨ ਦੀਨੋ ਵਹੈ ਬਰ ਦਾਨ ਫੁਨਿ ਰਾਨਿਨ ਕੀ ਮੰਡਿਕਾ ॥੨੪੬॥

havai kar prasa(n)nay taa ko kahio seeghr maan dheeno vahai bar dhaan fun raanin kee ma(n)ddikaa ||246||

We are worshipping you and Shaligram, the son of Gandak river, because you had been pleased to accept his saying therefore bestow on us the boon.”246.

ਦੇਵੀ ਜੀ ਬਾਚ ਗੋਪਿਨ ਸੋ ॥

dhevee jee baach gopin so ||

Speech of the goddess addressed to the gopis:

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਹ੍ਵੈ ਭਰਤਾ ਅਬ ਸੋ ਤੁਮਰੋ ਹਰਿ ਦਾਨ ਇਹੇ ਦੁਰਗਾ ਤਿਨ ਦੀਨਾ ॥

havai bharataa ab so tumaro har dhaan ihe dhuragaa tin dheenaa ||

“Your husband will be Krishna.” Saying thus, Durga bestowed boon on them

ਸੋ ਧੁਨਿ ਸ੍ਰਉਨਨ ਮੈ ਸੁਨ ਕੈ ਤਿਨ ਕੋਟਿ ਪ੍ਰਨਾਮ ਤਬੈ ਉਠਿ ਕੀਨਾ ॥

so dhun sraunan mai sun kai tin koT pranaam tabai uTh keenaa ||

Hearing these words, all of them got up and bowed before the goddess millions of times

ਤਾ ਛਬਿ ਕੋ ਜਸੁ ਉਚ ਮਹਾ ਕਬਿ ਨੇ ਅਪਨੇ ਮਨ ਮੈ ਫੁਨਿ ਚੀਨਾ ॥

taa chhab ko jas uch mahaa kab ne apane man mai fun cheenaa ||

ਹੈ ਇਨ ਕੋ ਮਨੁ ਕਾਨਰ ਮੈ ਅਉ ਜੋ ਪੈ ਰਸ ਕਾਨਰ ਕੇ ਸੰਗਿ ਭੀਨਾ ॥੨੪੭॥

hai in ko man kaanar mai aau jo pai ras kaanar ke sa(n)g bheenaa ||247||

The poet has considered in his mind this spectacle in this way that they all have been dyed in the love of Krishna and absorbed in him.247.

ਪਾਇ ਪਰੀ ਤਿਹ ਕੇ ਤਬ ਹੀ ਸਭ ਭਾਤਿ ਕਰੀ ਬਹੁ ਤਾਹਿ ਬਡਾਈ ॥

pai paree teh ke tab hee sabh bhaat karee bahu taeh baddaiee ||

All the gopis falling at the feet of the goddess began to eulogise her in various ways

ਹੈ ਜਗ ਕੀ ਕਰਤਾ ਹਰਤਾ ਦੁਖ ਹੈ ਸਭ ਤੂ ਗਨ ਗੰਧ੍ਰਬ ਮਾਈ ॥

hai jag kee karataa harataa dhukh hai sabh too gan ga(n)dhrab maiee ||

“O the mother of the world! You are the remover of the suffering of all the world, you are the mother of ganas and gandharvas,”

ਤਾ ਛਬਿ ਕੀ ਅਤਿ ਹੀ ਉਪਮਾ ਕਬਿ ਨੇ ਮੁਖ ਤੇ ਇਮ ਭਾਖਿ ਸੁਨਾਈ ॥

taa chhab kee at hee upamaa kab ne mukh te im bhaakh sunaiee ||

ਲਾਲ ਭਈ ਤਬ ਹੀ ਗੁਪੀਆ ਫੁਨਿ ਬਾਤ ਜਬੈ ਮਨ ਬਾਛਤ ਪਾਈ ॥੨੪੮॥

laal bhiee tab hee gupeeaa fun baat jabai man baachhat paiee ||248||

The poet says that on realizing Krishna as their husband, the faces of all the gopis were filled with happiness and shyness and became red.248.

ਲੈ ਬਰਦਾਨ ਸਭੈ ਗੁਪੀਆ ਅਤਿ ਆਨੰਦ ਕੈ ਮਨਿ ਡੇਰਨ ਆਈ ॥

lai baradhaan sabhai gupeeaa at aana(n)dh kai man dderan aaiee ||

ਗਾਵਤ ਗੀਤ ਸਭੈ ਮਿਲ ਕੈ ਇਕ ਹ੍ਵੈ ਕੈ ਪ੍ਰਸੰਨ੍ਯ ਸੁ ਦੇਤ ਬਧਾਈ ॥

gaavat geet sabhai mil kai ik havai kai prasa(n)nay su dhet badhaiee ||

The gopis returned to their homes, being pleased, on receiving the desired boon and began to congratulate one another and exhibited their joy by singing songs

ਪਾਤਨ ਸਾਥ ਖਰੀ ਤਿਨ ਕੀ ਉਪਮਾ ਕਬਿ ਨੇ ਮੁਖ ਤੇ ਇਮ ਗਾਈ ॥

paatan saath kharee tin kee upamaa kab ne mukh te im gaiee ||

ਮਾਨਹੁ ਪਾਇ ਨਿਸਾਪਤਿ ਕੋ ਸਰ ਮਧਿ ਖਿਰੀ ਕਵੀਆ ਧੁਰ ਤਾਈ ॥੨੪੯॥

maanahu pai nisaapat ko sar madh khiree kaveeaa dhur taiee ||249||

They are standing in a queue in this way as if the blossoming lotus-buds are standing in the tank and viewing the moon.249.

ਪ੍ਰਾਤ ਭਏ ਜਮਨਾ ਜਲ ਮੈ ਮਿਲਿ ਧਾਇ ਗਈ ਸਭ ਹੀ ਗੁਪੀਆ ॥

praat bhe jamanaa jal mai mil dhai giee sabh hee gupeeaa ||

Early in the morning all the gopis went towards yamuna

ਮਿਲਿ ਗਾਵਤ ਗੀਤ ਚਲੀ ਤਿਹ ਜਾ ਕਰਿ ਆਨੰਦ ਭਾਮਿਨ ਮੈ ਕੁਪੀਆ ॥

mil gaavat geet chalee teh jaa kar aana(n)dh bhaamin mai kupeeaa ||

They were singing songs and seeing them in bliss, ‘the bliss’ also seemed to be in anger

ਤਬ ਹੀ ਫੁਨਿ ਕਾਨ੍ਰਹ ਚਲੇ ਤਿਹ ਜਾ ਜਮੁਨਾ ਜਲ ਕੋ ਫੁਨਿ ਜਾ ਜੁ ਪੀਆ ॥

tab hee fun kaanreh chale teh jaa jamunaa jal ko fun jaa ju peeaa ||

ਸੋਊ ਦੇਖਿ ਤਬੈ ਭਗਵਾਨ ਕਹੇ ਨਹਿ ਬੋਲਹੁ ਰੀ ਕਰਿ ਹੋ ਚੁਪੀਆ ॥੨੫੦॥

souoo dhekh tabai bhagavaan kahe neh bolahu ree kar ho chupeeaa ||250||

Then Krishna also went towards Yamuna and seeing the gopis, he said to them, “Why do you not speak? And why are you keeping silent?”250.