Ang 215

ਸਾਤ ਸਮੁੰਦ੍ਰਨ ਲੌ ਗਰਵੇ ਗਿਰ ਭੂਮਿ ਅਕਾਸ ਦੋਊ ਥਹਰਾਨੇ ॥

saat samu(n)dhran lau garave gir bhoom akaas dhouoo thaharaane ||

Visualising the serene posture of Ram, exhibiting the serenity of seven seas, the mountains, Sky and the whole world trembled.

ਜੱਛ ਭੁਜੰਗ ਦਿਸਾ ਬਿਦਿਸਾਨ ਕੇ ਦਾਨਵ ਦੇਵ ਦੁਹੂੰ ਡਰ ਮਾਨੇ ॥

ja'chh bhuja(n)g dhisaa bidhisaan ke dhaanav dhev dhuhoo(n) ddar maane ||

The Yakshas, Nagas, gods gods demons of all the four directions were frightened.

ਸ੍ਰੀ ਰਘੁਨਾਥ ਕਮਾਨ ਲੇ ਹਾਥ ਕਹੋ ਰਿਸ ਕੈ ਕਿਹ ਪੈ ਸਰ ਤਾਨੇ ॥੧੪੯॥

sree raghunaath kamaan le haath kaho ris kai keh pai sar taane ||149||

Getting hold of his bow in his hand, Ram said to Parashuram, “On whom you have stretched this arrow in anger?”149.

ਪਰਸੁ ਰਾਮ ਬਾਚ ਰਾਮ ਸੋ ॥

paras raam baach raam so ||

Speech of Parashuram addressed to Ram :

ਜੇਤਕ ਬੈਨ ਕਹੇ ਸੁ ਕਹੇ ਜੁ ਪੈ ਫੇਰਿ ਕਹੇ ਤੁ ਪੈ ਜੀਤ ਨ ਜੈਹੋ ॥

jetak bain kahe su kahe ju pai fer kahe ta pai jeet na jaiho ||

“O Ram! whatever you have said, you have said and now if you say anything further, then you will not remain alive

ਹਾਥਿ ਹਥਿਆਰ ਗਹੇ ਸੁ ਗਹੇ ਜੁ ਪੈ ਫੇਰਿ ਗਹੇ ਤੁ ਪੈ ਫੇਰਿ ਨ ਲੈਹੋ ॥

haath hathiaar gahe su gahe ju pai fer gahe ta pai fer na laiho ||

“The weapon that you had to wield, you have wielded and if you try to wield anything more, your effort will be of no avail.”

ਰਾਮ ਰਿਸੈ ਰਣ ਮੈ ਰਘੁਬੀਰ ਕਹੋ ਭਜਿ ਕੈ ਕਤ ਪ੍ਰਾਨ ਬਚੈਹੋ ॥

raam risai ran mai raghubeer kaho bhaj kai kat praan bachaiho ||

Then getting furious Parashuram said to Ram, “Say, where will you run away now from war and how will you save your life?

ਤੋਰ ਸਰਾਸਨ ਸੰਕਰ ਕੋ ਹਰਿ ਸੀਅ ਚਲੇ ਘਰਿ ਜਾਨ ਨ ਪੈਹੋ ॥੧੫੦॥

tor saraasan sa(n)kar ko har seea chale ghar jaan na paiho ||150||

“O Ram! breaking the bow of Shiva and now wedding Sita you will not be able to reach your home.”150.

ਰਾਮ ਬਾਚ ਪਰਸੁਰਾਮ ਸੋ ॥

raam baach parasuraam so ||

Speech of Ram addressed to Parashuram:

ਸ੍ਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਬੋਲ ਕਹੇ ਸੁ ਸਹੇ ਦਿਸ ਜੂ ਜੁ ਪੈ ਫੇਰਿ ਕਹੇ ਤੇ ਪੈ ਪ੍ਰਾਨ ਖ੍ਵੈਹੋ ॥

bol kahe su sahe dhis joo ju pai fer kahe te pai praan khavaiho ||

“O Brahmin! you have already said whatever you wanted to say and if you say anything more now, you will have to risk your life.

ਬੋਲਤ ਐਂਠ ਕਹਾ ਸਠ ਜਿਉ ਸਭ ਦਾਤ ਤੁਰਾਇ ਅਬੈ ਘਰਿ ਜੈਹੋ ॥

bolat aai(n)Th kahaa saTh jiau sabh dhaat turai abai ghar jaiho ||

“O fool! why do you speak with such pride, you will have to go now to your home after getting your teeth broken and after receiving good tharashin.

ਧੀਰ ਤਬੈ ਲਹਿਹੈ ਤੁਮ ਕੱਉ ਜਦ ਭੀਰ ਪਰੀ ਇਕ ਤੀਰ ਚਲੈਹੋ ॥

dheer tabai lahihai tum ka'au jadh bheer paree ik teer chalaiho ||

“I am seeing you with patience if I consider it necessary, then I shall have to discharge only one arrow.

ਬਾਤ ਸੰਭਾਰ ਕਹੋ ਮੁਖਿ ਤੇ ਇਨ ਬਾਤਨ ਕੋ ਅਬ ਹੀ ਫਲਿ ਪੈਹੋ ॥੧੫੧॥

baat sa(n)bhaar kaho mukh te in baatan ko ab hee fal paiho ||151||

“Therefore talk with restraint, otherwise you will receive the reward for such talk just now.”151.

ਪਰਸੁ ਰਾਮ ਬਾਚ ॥

paras raam baach ||

Speech of Parashuram :

ਸ੍ਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਤਉ ਤੁਮ ਸਾਚ ਲਖੋ ਮਨ ਮੈ ਪ੍ਰਭ ਜਉ ਤੁਮ ਰਾਮ ਵਤਾਰ ਕਹਾਓ ॥

tau tum saach lakho man mai prabh jau tum raam vataar kahaao ||

“You should then deem it true that if you are called Ramvtar,

ਰੁਦ੍ਰ ਕੁਵੰਡ ਬਿਹੰਡੀਯ ਜਿਉ ਕਰਿ ਤਿਉ ਅਪਨੋ ਬਲ ਮੋਹਿ ਦਿਖਾਓ ॥

rudhr kuva(n)dd biha(n)ddeey jiau kar tiau apano bal moh dhikhaao ||

“Then the way you have broken the bow of Shiva, show me your strength in the same way

ਤਉ ਹੀ ਗਦਾ ਕਰ ਸਾਰੰਗ ਚਕ੍ਰ ਲਤਾ ਭ੍ਰਿਗਾ ਕੀ ਉਰ ਮੱਧ ਸੁਹਾਓ ॥

tau hee gadhaa kar saara(n)g chakr lataa bhiragaa kee ur ma'dh suhaao ||

“Show me your mace, discus, bow and also the mark of the stroke of the foot of sage Bhrigu.

ਮੇਰੋ ਉਤਾਰ ਕੁਵੰਡ ਮਹਾਬਲ ਮੋਹੂ ਕੱਉ ਆਜ ਚੜਾਇ ਦਿਖਾਓ ॥੧੫੨॥

mero utaar kuva(n)dd mahaabal mohoo ka'au aaj chaRai dhikhaao ||152||

“Alongwith this dismount my mighty bow and pull its string.”152.

ਕਬਿ ਬਾਚ ॥

kab baach ||

Speech of the Poet :

ਸ੍ਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਸ੍ਰੀ ਰਘੁਬੀਰ ਸਿਰੋਮਨ ਸੂਰ ਕੁਵੰਡ ਲਯੋ ਕਰ ਮੈ ਹਸਿ ਕੈ ॥

sree raghubeer siroman soor kuva(n)dd layo kar mai has kai ||

Ram, the supreme hero took the bow in his hand smilingly

ਲੀਅ ਚਾਪ ਚਟਾਕ ਚੜਾਇ ਬਲੀ ਖਟ ਟੂਕ ਕਰਯੋ ਛਿਨ ਮੈ ਕਸਿ ਕੈ ॥

leea chaap chaTaak chaRai balee khaT Took karayo chhin mai kas kai ||

Pulled its string and tightening the arrow, broke it into two pieces.

ਨਭ ਕੀ ਗਤਿ ਤਾਹਿ ਹਤੀ ਸਰ ਸੋ ਅਧ ਬੀਚ ਹੀ ਬਾਤ ਰਹੀ ਬਸਿ ਕੈ ॥

nabh kee gat taeh hatee sar so adh beech hee baat rahee bas kai ||

On breaking, the bow produced such a dreadful sound as if the arrow had struck the chest of the sky which gad burst.

ਨ ਬਸਾਤ ਕਛੂ ਨਟ ਕੇ ਬਟ ਜਯੋਂ ਭਵ ਪਾਸ ਨਿਸੰਗਿ ਰਹੈ ਫਸਿ ਕੈ ॥੧੫੩॥

n basaat kachhoo naT ke baT jayo(n) bhav paas nisa(n)g rahai fas kai ||153||

The manner in which the dancer jumps on the rope, in the same way the whole universe shook on the breaking of the bow and remained entangled within the two pieces of the bow.153.

ਇਤਿ ਸ੍ਰੀ ਰਾਮ ਜੁੱਧ ਜਯਤ ॥੨॥

eit sree raam ju'dh jayat ||2||

End of the description of Ram’s victory in war.2.

ਅਥ ਅਉਧ ਪ੍ਰਵੇਸ ਕਥਨੰ ॥

ath aaudh praves kathana(n) ||

Now begins the description of the Entry in Oudh :

ਸ੍ਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਭੇਟ ਭੁਜਾ ਭਰਿ ਅੰਕਿ ਭਲੇ ਭਰਿ ਨੈਨ ਦੋਊ ਨਿਰਖੇ ਰਘੁਰਾਈ ॥

bheT bhujaa bhar a(n)k bhale bhar nain dhouoo nirakhe raghuraiee ||

With tears of joy in both his eyes and meeting affectionately with his people Ram entered Ayodhya.

ਗੁੰਜਤ ਭ੍ਰਿੰਗ ਕਪੋਲਨ ਊਪਰ ਨਾਗ ਲਵੰਗ ਰਹੇ ਲਿਵ ਲਾਈ ॥

gu(n)jat bhira(n)g kapolan uoopar naag lava(n)g rahe liv laiee ||

The black bees were humming on the cheeks and the braids of long hair of Sita were hanging like the Nagas looking towards her face.

ਕੰਜ ਕੁਰੰਗ ਕਲਾ ਨਿਧ ਕੇਹਰਿ ਕੋਕਿਲ ਹੇਰ ਹੀਏ ਹਹਰਾਈ ॥

ka(n)j kura(n)g kalaa nidh kehar kokil her he'ee haharaiee ||

The lotus, deer, moon, lioness and nightingale were perplexed in their minds and seeing her (eyes, agility, beauty, courage and sweet voice respectively).

ਬਾਲ ਲਖੈਂ ਛਬਿ ਖਾਟ ਪਰੈਂ ਨਹਿ ਬਾਟ ਚਲੈ ਨਿਰਖੇ ਅਧਿਕਾਈ ॥੧੫੪॥

baal lakhai(n) chhab khaaT parai(n) neh baaT chalai nirakhe adhikaiee ||154||

The children, seeing her beauty, also were falling unconscious and the travelers abandoning their path, were looking at her.154.

ਸੀਅ ਰਹੀ ਮੁਰਛਾਇ ਮਨੈ ਰਨਿ ਰਾਮ ਕਹਾ ਮਨ ਬਾਤ ਧਰੈਂਗੇ ॥

seea rahee murachhai manai ran raam kahaa man baat dharai(n)ge ||

Sita was getting worried on reflecting whether Ram will agree with her sayings or not

ਤੋਰਿ ਸਰਾਸਨਿ ਸੰਕਰ ਕੋ ਜਿਮ ਮੋਹਿ ਬਰਿਓ ਤਿਮ ਅਉਰ ਬਰੈਂਗੇ ॥

tor saraasan sa(n)kar ko jim moh bario tim aaur barai(n)ge ||

And also whether it can happen that Ram may wed another woman like wedding me on breaking the bow of Shiva.

ਦੂਸਰ ਬਯਾਹ ਬਧੂ ਅਬ ਹੀ ਮਨ ਤੇ ਮੁਹਿ ਨਾਥ ਬਿਸਾਰ ਡਰੈਂਗੇ ॥

dhoosar bayaeh badhoo ab hee man te muh naath bisaar ddarai(n)ge ||

If he thinks another marriage in his mind, then her Lord on forgetting her, will fill her life definitely with unrest.

ਦੇਖਤ ਹੌ ਨਿਜ ਭਾਗ ਭਲੇ ਬਿਧ ਆਜ ਕਹਾ ਇਹ ਠੌਰ ਕਰੈਂਗੇ ॥੧੫੫॥

dhekhat hau nij bhaag bhale bidh aaj kahaa ieh Thauar karai(n)ge ||155||

Let us see that is recorded in my fate and what he will do in future?155.

ਤਉ ਹੀ ਲਉ ਰਾਮ ਜਿਤੇ ਦਿਜ ਕਉ ਅਪਨੇ ਦਲ ਆਇ ਬਜਾਇ ਬਧਾਈ ॥

tau hee lau raam jite dhij kau apane dhal aai bajai badhaiee ||

At that same time, the groups of Brahmins came forward and began and thither in joy.

ਭੱਗੁਲ ਲੋਕ ਫਿਰੈ ਸਭ ਹੀ ਰਣ ਮੋ ਲਖਿ ਰਾਘਵ ਕੀ ਅਧਕਾਈ ॥

bha'gul lok firai sabh hee ran mo lakh raaghav kee adhakaiee ||

Hearing about the victory of Ram in the war, all the people ran hither and thither in joy.

ਸੀਅ ਰਹੀ ਰਨ ਰਾਮ ਜਿਤੇ ਅਵਧੇਸਰ ਬਾਤ ਜਬੈ ਸੁਨਿ ਪਾਈ ॥

seea rahee ran raam jite avadhesar baat jabai sun paiee ||

When Dasrath came to know that after conquering Sita, Ram has also conquered the war,

ਫੂਲਿ ਗ੍ਯੋ ਅਤਿ ਹੀ ਮਨ ਮੈ ਧਨ ਕੇ ਘਨ ਕੀ ਬਰਖਾ ਬਰਖਾਈ ॥੧੫੬॥

fool gayo at hee man mai dhan ke ghan kee barakhaa barakhaiee ||156||

Then his delight knew no bounds and he showered the wealth like the rain of clouds.156.

ਬੰਦਨਵਾਰ ਬਧੀ ਸਭ ਹੀ ਦਰ ਚੰਦਨ ਸੌ ਛਿਰਕੇ ਗ੍ਰਹ ਸਾਰੇ ॥

ba(n)dhanavaar badhee sabh hee dhar cha(n)dhan sau chhirake greh saare ||

The doors of all the subjects were bedecked with greetings and the sandalwood was sprinkled over all the houses.

ਕੇਸਰ ਡਾਰਿ ਬਰਾਤਨ ਪੈ ਸਭ ਹੀ ਜਨ ਹੁਇ ਪੁਰਹੂਤ ਪਧਾਰੇ ॥

kesar ddaar baraatan pai sabh hee jan hui purahoot padhaare ||

Saffron was sprinkled over all the companions (of Ram) and it seemed that Indra was entering his city.

ਬਾਜਤ ਤਾਲ ਮੁਚੰਗ ਪਖਾਵਜ ਨਾਚਤ ਕੋਟਨਿ ਕੋਟਿ ਅਖਾਰੇ ॥

baajat taal mucha(n)g pakhaavaj naachat koTan koT akhaare ||

The drums and other musical instruments resounded and the dances of various kinds were arranged.

ਆਨਿ ਮਿਲੇ ਸਭ ਹੀ ਅਗੂਆ ਸੁਤ ਕੱਉ ਪਿਤੁ ਲੈ ਪੁਰ ਅਉਧ ਸਿਧਾਰੇ ॥੧੫੭॥

aan mile sabh hee agooaa sut ka'au pit lai pur aaudh sidhaare ||157||

All the people advanced to meet Ram and the father Dasrath took his son with him and reached Oudhpuri (in his palaces).157.

ਚੌਪਈ ॥

chauapiee ||

CHAUPAI

ਸਭਹੂ ਮਿਲਿ ਗਿਲ ਕੀਯੋ ਉਛਾਹਾ ॥

sabhahoo mil gil keeyo uchhaahaa ||

ਪੂਤ ਤਿਹੂੰ ਕਉ ਰਚਯੋ ਬਿਯਾਹਾ ॥

poot tihoo(n) kau rachayo biyaahaa ||

With great enthusiasm the marriage of the three remaining sons was fixed.