Ang 204

ਨਰਾਜ ਛੰਦ ॥

naraaj chha(n)dh ||

NARAAJ STANZA

ਨਚਿੰਤ ਭੂਪ ਚਿੰਤ ਧਾਮ ਰਾਮ ਰਾਇ ਆਇ ਹੈਂ ॥

nachi(n)t bhoop chi(n)t dhaam raam rai aai hai(n) ||

“O king! Forsake all anxiety and go to your home, the king Ram will come to your home

ਦੁਰੰਤ ਦੁਸਟ ਜੀਤ ਕੈ ਸੁ ਜੈਤ ਪੱਤ੍ਰ ਪਾਇ ਹੈਂ ॥

dhura(n)t dhusaT jeet kai su jait pa'tr pai hai(n) ||

On conquering the tyrants he will botain the deed of victory from all

ਅਖਰਬ ਗਰਬ ਜੇ ਭਰੇ ਸੁ ਸਰਬ ਗਰਬ ਘਾਲ ਹੈਂ ॥

akharab garab je bhare su sarab garab ghaal hai(n) ||

“He will shatter the pride of egoists

ਫਿਰਾਇ ਛੱਤ੍ਰ ਸੀਸ ਪੈ ਛਤੀਸ ਛੋਣ ਪਾਲ ਹੈਂ ॥੩੯॥

firai chha'tr sees pai chhatees chhon paal hai(n) ||39||

Having royal canopy over his head, he will sustain all.39.

ਅਖੰਡ ਖੰਡ ਖੰਡ ਕੈ ਅਡੰਡ ਡੰਡ ਦੰਡ ਹੈਂ ॥

akha(n)dd kha(n)dd kha(n)dd kai adda(n)dd dda(n)dd dha(n)dd hai(n) ||

“He will repudiate the mighty ones and punish those, whom none has been able to punish upto this day

ਅਜੀਤ ਜੀਤ ਜੀਤ ਕੈ ਬਿਸੇਖ ਰਾਜ ਮੰਡ ਹੈਂ ॥

ajeet jeet jeet kai bisekh raaj ma(n)dd hai(n) ||

He will extend his domains by conquering the unconquerable and removing all the blemishes

ਕਲੰਕ ਦੂਰ ਕੈ ਸਭੈ ਨਿਸੰਕ ਲੰਕ ਘਾਇ ਹੈਂ ॥

kala(n)k dhoor kai sabhai nisa(n)k la(n)k ghai hai(n) ||

ਸੁ ਜੀਤ ਬਾਹ ਬੀਸ ਗਰਬ ਈਸ ਕੋ ਮਿਟਾਇ ਹੈਂ ॥੪੦॥

s jeet baeh bees garab iees ko miTai hai(n) ||40||

“He will definitely conquer Lanka and conquering Ravana, he will shatter his pride.40.

ਸਿਧਾਰ ਭੂਪ ਧਾਮ ਕੋ ਇਤੋ ਨ ਸੋਕ ਕੋ ਧਰੋ ॥

sidhaar bhoop dhaam ko ito na sok ko dharo ||

ਬੁਲਾਇ ਬਿੱਪ ਛੋਣ ਕੇ ਅਰੰਭ ਜੱਗ ਕੋ ਕਰੋ ॥

bulai bi'p chhon ke ara(n)bh ja'g ko karo ||

“O king! Go to your home forsaking the anxiety and begin the Yajna by calling the Brahmins.”

ਸੁਣੰਤ ਬੈਣ ਰਾਵ ਰਾਜਧਾਨੀਐ ਸਿਧਾਰੀਅੰ ॥

suna(n)t bain raav raajadhaaneeaai sidhaareea(n) ||

ਬੁਲਾਇ ਕੈ ਬਸਿਸਟ ਰਾਜਸੂਇ ਕੋ ਸੁਧਾਰੀਅੰ ॥੪੧॥

bulai kai basisaT raajasooi ko sudhaareea(n) ||41||

Hearing these words, the king came to his capital and calling the sage Vasishtha, he determined to perform the Rajsuya Yajna.41.

ਅਨੇਕ ਦੇਸ ਦੇਸ ਕੇ ਨਰੇਸ ਬੋਲ ਕੈ ਲਏ ॥

anek dhes dhes ke nares bol kai le ||

ਦਿਜੇਸ ਬੇਸ ਬੇਸ ਕੇ ਛਿਤੇਸ ਧਾਮ ਆ ਗਏ ॥

dhijes bes bes ke chhites dhaam aa ge ||

He invited the kings of many countries and also the Brahmin of different garbs reached there.

ਅਨੇਕ ਭਾਤ ਮਾਨ ਕੈ ਦਿਵਾਨ ਬੋਲ ਕੈ ਲਏ ॥

anek bhaat maan kai dhivaan bol kai le ||

ਸੁ ਜੱਗ ਰਾਜਸੂਇ ਕੋ ਅਰੰਭ ਤਾ ਦਿਨਾ ਭਏ ॥੪੨॥

s ja'g raajasooi ko ara(n)bh taa dhinaa bhe ||42||

The king honoured all in many ways and the Rajsuya Yajna began.42.

ਸੁ ਪਾਦਿ ਅਰਘ ਆਸਨੰ ਅਨੇਕ ਧੂਪ ਦੀਪ ਕੈ ॥

s paadh aragh aasana(n) anek dhoop dheep kai ||

ਪਖਾਰਿ ਪਾਇ ਬ੍ਰਹਮਣੰ ਪ੍ਰਦੱਛਣਾ ਬਿਸੇਖ ਦੈ ॥

pakhaar pai brahamana(n) pradha'chhanaa bisekh dhai ||

Washing the feet of Brahmins and giving them their seats and buring the incenses and earthen lampas, the king circumambulated the Brahmins in a special manner.

ਕਰੋਰ ਕੋਰ ਦੱਛਨਾ ਦਿਜੇਕ ਏਕ ਕਉ ਦਈ ॥

karor kor dha'chhanaa dhijek ek kau dhiee ||

ਸੁ ਜੱਗ ਰਾਜਸੂਇ ਕੀ ਅਰੰਭ ਤਾ ਦਿਨਾ ਭਈ ॥੪੩॥

s ja'g raajasooi kee ara(n)bh taa dhinaa bhiee ||43||

He gave millions of coins to each Brahmin as religious gift and in this way, the Rajsuya Yajna begin.43.

ਨਟੇਸ ਦੇਸ ਦੇਸ ਕੇ ਅਨੇਕ ਗੀਤ ਗਾਵਹੀ ॥

naTes dhes dhes ke anek geet gaavahee ||

ਅਨੰਤ ਦਾਨ ਮਾਨ ਲੈ ਬਿਸੇਖ ਸੋਭ ਪਾਵਹੀ ॥

ana(n)t dhaan maan lai bisekh sobh paavahee ||

The comedians and minstrels from various countries began to sing songs and obtaining various kinds of honours they were well-seated in a special manner.

ਪ੍ਰਸੰਨਿ ਲੋਗ ਜੇ ਭਏ ਸੁ ਜਾਤ ਕਉਨ ਤੇ ਕਹੇ ॥

prasa(n)n log je bhe su jaat kaun te kahe ||

ਬਿਮਾਨ ਆਸਮਾਨ ਕੇ ਪਛਾਨ ਮੋਨ ਹੁਐ ਰਹੇ ॥੪੪॥

bimaan aasamaan ke pachhaan mon huaai rahe ||44||

The pleasure of the people is indescribable and there were so many air-vehicles in the sky that they could not be recognized.44.

ਹੁਤੀ ਜਿਤੀ ਅਪੱਛਰਾ ਚਲੀ ਸੁਵਰਗ ਛੋਰ ਕੈ ॥

hutee jitee apa'chharaa chalee suvarag chhor kai ||

ਬਿਸੇਖ ਹਾਇ ਭਾਇ ਕੈ ਨਚੰਤ ਅੰਗ ਮੋਰ ਕੈ ॥

bisekh hai bhai kai nacha(n)t a(n)g mor kai ||

The heavenly damsels, leaving the heaven, were turning their limbs in special postures and dancing.

ਬਿਅੰਤ ਭੂਪ ਰੀਝਹੀ ਅਨੰਤ ਦਾਨ ਪਾਵਹੀਂ ॥

bia(n)t bhoop reejhahee ana(n)t dhaan paavahee(n) ||

ਬਿਲੋਕਿ ਅੱਛਰਾਨ ਕੋ ਅਪੱਛਰਾ ਲਜਾਵਹੀਂ ॥੪੫॥

bilok a'chharaan ko apa'chharaa lajaavahee(n) ||45||

Many kings, in their pleasure were giving charities and seeing their beautiful queens, the heavenly damsel were feeling shy.45.

ਅਨੰਤ ਦਾਨ ਮਾਨ ਦੈ ਬੁਲਾਇ ਸੂਰਮਾ ਲਏ ॥

ana(n)t dhaan maan dhai bulai sooramaa le ||

ਦੁਰੰਤ ਸੈਨ ਸੰਗ ਦੈ ਦਸੋ ਦਿਸਾ ਪਠੈ ਦਏ ॥

dhura(n)t sain sa(n)g dhai dhaso dhisaa paThai dhe ||

Bestowing various types of gifts and honours, the king called many mighty heroes and sent them in all the ten directions alongwith he tough forces.

ਨਰੇਸ ਦੇਸ ਦੇਸ ਕੇ ਨ੍ਰਿਪੇਸ ਪਾਇ ਪਾਰੀਅੰ ॥

nares dhes dhes ke nirapes pai paareea(n) ||

ਮਹੇਸ ਜੀਤ ਕੈ ਸਭੈ ਸੁ ਛਤ੍ਰਪਤ੍ਰ ਢਾਰੀਅੰ ॥੪੬॥

mahes jeet kai sabhai su chhatrapatr ddaareea(n) ||46||

They conquered the kings of many countries and made them subservient to Dasrath and in this why, conquering the kings of the whole world, brought them before the Sovereign Dasrath.46.

ਰੂਆਮਲ ਛੰਦ ॥

rooaamal chha(n)dh ||

ROOAAMAL STANZA

ਜੀਤ ਜੀਤ ਨ੍ਰਿਪੰ ਨਰੇਸੁਰ ਸੱਤ੍ਰ ਮਿੱਤ੍ਰ ਬੁਲਾਇ ॥

jeet jeet nirapa(n) naresur sa'tr mi'tr bulai ||

ਬਿਪ੍ਰ ਆਦਿ ਬਿਸਿਸਟ ਤੇ ਲੈ ਕੈ ਸਭੈ ਰਿਖਰਾਇ ॥

bipr aadh bisisaT te lai kai sabhai rikharai ||

After conquering the kinds, the king Dasrath called together the enemies as well as friends, the sages like Vashisht and the Brahmins.

ਕ੍ਰੁੱਧ ਜੁੱਧ ਕਰੇ ਘਨੇ ਅਵਗਾਹਿ ਗਾਹਿ ਸੁਦੇਸ ॥

kru'dh ju'dh kare ghane avagaeh gaeh sudhes ||

ਆਨ ਆਨ ਅਵਧੇਸ ਕੇ ਪਗ ਲਾਗੀਅੰ ਅਵਨੇਸ ॥੪੭॥

aan aan avadhes ke pag laageea(n) avanes ||47||

Those who did not accept his supremacy, in great fury, he destroyed them and in this way the kings of all the earth became subservient to the king of Oudh.47.

ਭਾਤਿ ਭਾਤਿਨ ਦੈ ਲਏ ਸਨਮਾਨ ਆਨ ਨ੍ਰਿਪਾਲ ॥

bhaat bhaatin dhai le sanamaan aan nirapaal ||

ਅਰਬ ਖਰਬਨ ਦਰਬ ਦੈ ਗਜ ਰਾਜ ਬਾਜ ਬਿਸਾਲ ॥

arab kharaban dharab dhai gaj raaj baaj bisaal ||

All the kings were honoured in various ways they were given the wealth, elephants and horses equivalent to millions and billions of gold coin.

ਹੀਰ ਚੀਰਨ ਕੋ ਸਕੈ ਗਨ ਜਟਤ ਜੀਨ ਜਰਾਇ ॥

heer cheeran ko sakai gan jaTat jeen jarai ||

ਭਾਉ ਭੂਖਨ ਕੋ ਕਹੈ ਬਿਧ ਤੇ ਨ ਜਾਤ ਬਤਾਇ ॥੪੮॥

bhaau bhookhan ko kahai bidh te na jaat batai ||48||

The garments studded with diamonds and the saddles of horses studded with gems cannot be enumerated and even Brahma cannot describe the grandeur of the ornaments.48.

ਪਸਮ ਬਸਤ੍ਰ ਪਟੰਬਰਾਦਿਕ ਦੀਏ ਭੂਪਨ ਭੂਪ ॥

pasam basatr paTa(n)baraadhik dhe'ee bhoopan bhoop ||

ਰੂਪ ਅਰੂਪ ਸਰੂਪ ਸੋਭਿਤ ਕਉਨ ਇੰਦ੍ਰ ਕਰੂਪੁ ॥

roop aroop saroop sobhit kaun i(n)dhr karoop ||

The woolen and silken garments were given by the king and seeing the beauty of all the people it seemed that even Indra was ugly before them.

ਦੁਸਟ ਪੁਸਟ ਤ੍ਰਸੈ ਸਭੈ ਥਰਹਰਯੋ ਸੁਨਿ ਗਿਰਰਾਇ ॥

dhusaT pusaT trasai sabhai tharaharayo sun girarai ||

ਕਾਟਿ ਕਾਟਿਨ ਦੈ ਮੁਝੈ ਨ੍ਰਿਪ ਬਾਟਿ ਬਾਟਿ ਲੁਟਾਇ ॥੪੯॥

kaaT kaaTin dhai mujhai nirap baaT baaT luTai ||49||

All the tyrants were frightened and even the Sumeru mountain trembled with fear that the king may not chop him and distribute his bits to the participants.49.

ਬੇਦ ਧੁਨਿ ਕਰਿ ਕੈ ਸਭੈ ਦਿਜ ਕੀਅਸ ਜੱਗ ਅਰੰਭ ॥

bedh dhun kar kai sabhai dhij keeas ja'g ara(n)bh ||

ਭਾਤਿ ਭਾਤਿ ਬੁਲਾਇ ਹੋਮਤ ਰਿੱਤ ਜਾਨ ਅਸੰਭ ॥

bhaat bhaat bulai homat ri't jaan asa(n)bh ||

All the Brahmins started the Yajna by reciting the Vedic performed the havan (fire-worship) in accordance with the mantras.