Ang 533

ਸ੍ਰੀ ਬ੍ਰਿਜਨਾਥ ਕਹੀ ਤਿਹ ਕੋ ਤੁਮ ਆਪਨੇ ਆਪਨੇ ਦੇਸ ਸਿਧਾਰੋ ॥੨੩੨੯॥

sree birajanaath kahee teh ko tum aapane aapane dhes sidhaaro ||2329||

“You may return to your own countries and take cognizance of your kingdom, society, wealth and homes.”2329.

ਬੰਧਨ ਛੋਰਿ ਕਹਿਯੋ ਹਰਿ ਯੌ ਸਭ ਭੂਪਨ ਤਉ ਇਹ ਭਾਤਿ ਉਚਾਰੀ ॥

ba(n)dhan chhor kahiyo har yau sabh bhoopan tau ieh bhaat uchaaree ||

After freeing them from the bondage, when Krishna said this, then all the king replied,

ਰਾਜ ਸਮਾਜ ਕਛੂ ਨਹੀ ਤੇਰੋ ਹੀ ਧਿਆਨ ਲਹੈ ਸੁ ਇਹੈ ਜੀਅ ਧਾਰੀ ॥

raaj samaaj kachhoo nahee tero hee dhiaan lahai su ihai jeea dhaaree ||

“We have no royal and social connections now we only remember you.”

ਰਾਜ ਕਰੋ ਰੁ ਇਹੈ ਲਹਿ ਹੋ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਕਹਿਯੋ ਇਹ ਭਾਤਿ ਮੁਰਾਰੀ ॥

raaj karo r ihai leh ho kab sayaam kahiyo ieh bhaat muraaree ||

Krishna said, “I shall make all of you kings here

ਸੋ ਉਨ ਮਾਨ ਕਹੀ ਹਰਿ ਇਉ ਸੁ ਸਦਾ ਰਹੀਯੋ ਸੁਧਿ ਲੇਤ ਹਮਾਰੀ ॥੨੩੩੦॥

so un maan kahee har iau su sadhaa raheeyo sudh let hamaaree ||2330||

” Agreeing to the words of Krishna, the kings requested him, “O Lord! kindly keep us under your care.”2330.

ਇਤਿ ਸ੍ਰੀ ਬਚਿਤ੍ਰ ਨਾਟਕ ਗ੍ਰੰਥੇ ਕ੍ਰਿਸਨਾਵਤਾਰੇ ਜਰਾਸੰਧਿ ਕੋ ਬਧ ਕਰਿ ਸਭ ਭੂਪਨਿ ਕੋ ਛੁਰਾਇ ਦਿਲੀ ਮੋ ਆਵਤ ਭਏ ਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤੰ ॥

eit sree bachitr naaTak gra(n)the kirasanaavataare jaraasa(n)dh ko badh kar sabh bhoopan ko chhurai dhilee mo aavat bhe dhiaai samaapata(n) ||

End of the description of reaching Delhi after killing Jarasandh and getting all the kings released in Krishnavatara in Bachittar Natak.

ਅਥ ਰਾਜਸੂ ਜਗ ਸਿਸੁਪਾਲ ਬਧ ਕਥਨੰ ॥

ath raajasoo jag sisupaal badh kathana(n) ||

Now begins the description of the Rajsui Yajna and the killing of Shishupal

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਉਤ ਸੀਸ ਨਿਵਾਇ ਗਏ ਨ੍ਰਿਪ ਧਾਮਿ ਇਤੈ ਜਦੁਰਾਇ ਦਿਲੀ ਮਹਿ ਆਯੋ ॥

aut sees nivai ge nirap dhaam itai jadhurai dhilee meh aayo ||

On that side, the kings went to their homes and on this side Krishna reached Delhi

ਭੀਮ ਕਹਿਓ ਸਭੁ ਭੇਦ ਸੁ ਮੈ ਬਲੁ ਯਾਹੀ ਤੇ ਪਾਇ ਕੈ ਸਤ੍ਰਹਿ ਘਾਯੋ ॥

bheem kahio sabh bhedh su mai bal yaahee te pai kai satreh ghaayo ||

Bhima told all that he got strength from Krishna and thus killed the enemy

ਬਿਪ੍ਰ ਬੁਲਾਇ ਭਲੀ ਬਿਧਿ ਸੋ ਫਿਰਿ ਰਾਜਸੂਓ ਇਕ ਜਗਿ ਮਚਾਯੋ ॥

bipr bulai bhalee bidh so fir raajasooo ik jag machaayo ||

ਆਰੰਭ ਜਗ ਕੋ ਭਯੋ ਤਬ ਹੀ ਜਸੁ ਦੁੰਦਭਿ ਜੋ ਬ੍ਰਿਜਨਾਥ ਬਜਾਯੋ ॥੨੩੩੧॥

aara(n)bh jag ko bhayo tab hee jas dhu(n)dhabh jo birajanaath bajaayo ||2331||

Then calling the Brahmins respectfully, the Rajsui Yajna was begun and this Yajna began with the playing of the drum of Krishna.2331.

ਜੁਧਿਸਟਰ ਬਾਚ ਸਭਾ ਪ੍ਰਤਿ ॥

judhisaTar baach sabhaa prat ||

Speech of Yudhishtar addressed to the Court:

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਜੋਰਿ ਸਭਾ ਦ੍ਵਿਜ ਛਤ੍ਰਿਨ ਕੀ ਪ੍ਰਿਥਮੈ ਨ੍ਰਿਪ ਯੌ ਕਹਿਯੋ ਕਉਨ ਮਨਇਯੈ ॥

jor sabhaa dhaviaij chhatiran kee pirathamai nirap yau kahiyo kaun maniyai ||

ਕੋ ਇਹ ਲਾਇਕ ਬੀਰ ਈਹਾ ਜਿਹ ਭਾਲ ਮੈ ਕੁੰਕਮ ਅਛਤ ਲਇਯੈ ॥

ko ieh laik beer ieehaa jeh bhaal mai ku(n)kam achhat liyai ||

In the court of Kshatriyas and Brahmins, the king said, “Who should primarily be worshipped? Who is the most deserving person here, on whose forehead the saffron and other ingredients be applied?

ਬੋਲਿ ਉਠਿਯੋ ਸਹਦੇਵ ਤਬੈ ਬ੍ਰਿਜ ਨਾਇਕ ਲਾਇਕ ਯਾਹਿ ਚੜਇਯੈ ॥

bol uThiyo sahadhev tabai biraj naik laik yaeh chaRiyai ||

Sahdev said, “Only Krishna is the most suitable

ਸ੍ਰੀ ਬ੍ਰਿਜਨਾਥ ਸਹੀ ਪ੍ਰਭੁ ਹੈ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਭਨੈ ਜਿਹ ਕੇ ਬਲਿ ਜਇਯੈ ॥੨੩੩੨॥

sree birajanaath sahee prabh hai kab sayaam bhanai jeh ke bal jiyai ||2332||

He is the real Lord and we all are a sacrifice to him.”2332.

ਸਹਦੇਵ ਬਾਚ ॥

sahadhev baach ||

Speech of Sahdev

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਜਾਹੀ ਕੀ ਸੇਵ ਸਦਾ ਕਰੀਐ ਮਨ ਅਉਰ ਨ ਕਾਜਨ ਮੈ ਉਰਝਇਯੈ ॥

jaahee kee sev sadhaa kareeaai man aaur na kaajan mai urajhiyai ||

“O mind! always serve him and do not entangle yourself in other matter

ਛੋਰਿ ਜੰਜਾਰ ਸਭੈ ਗ੍ਰਿਹ ਕੇ ਤਿਹ ਧਿਆਨ ਕੇ ਭੀਤਰ ਚਿਤ ਲਗਇਯੈ ॥

chhor ja(n)jaar sabhai gireh ke teh dhiaan ke bheetar chit lagiyai ||

Abandoning all the entanglements, absorb your mind only in Krishna

ਜਾਹਿ ਕੋ ਭੇਦੁ ਪੁਰਾਨਨ ਤੇ ਮਤਿ ਸਾਧਨ ਬੇਦਨ ਤੇ ਕਛੁ ਪਇਯੈ ॥

jaeh ko bhedh puraanan te mat saadhan bedhan te kachh piyai ||

His mystery is more or less, obtained by us in Vedas and Purana and in the company of the saints

ਤਾਹੀ ਕੋ ਸ੍ਯਾਮ ਭਨੈ ਪ੍ਰਥਮੈ ਉਠ ਕੈ ਕਿਉ ਨ ਕੁੰਕਮ ਭਾਲਿ ਲਗਇਯੈ ॥੨੩੩੩॥

taahee ko sayaam bhanai prathamai uTh kai kiau na ku(n)kam bhaal lagiyai ||2333||

Therefore primarily, the saffron and other ingredients be applied to the forehead of Krishna.”2333.

ਯੌ ਜਬ ਬੈਨ ਕਹੇ ਸਹਦੇਵ ਤੁ ਭੂਪਤਿ ਕੇ ਮਨ ਮੈ ਸਚੁ ਆਯੋ ॥

yau jab bain kahe sahadhev ta bhoopat ke man mai sach aayo ||

ਸ੍ਰੀ ਬ੍ਰਿਜ ਨਾਇਕ ਕੋ ਮਨ ਮੈ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਸਹੀ ਪ੍ਰਭੁ ਕੈ ਠਹਰਾਯੋ ॥

sree biraj naik ko man mai kab sayaam sahee prabh kai Thaharaayo ||

This speech of Sahdev was considered by all us true and in their minds they visualised him as Lord-god

ਕੁੰਕਮ ਅਛਤ ਭਾਤਿ ਭਲੀ ਕਰਿ ਬੇਦਨ ਕੀ ਧੁਨਿ ਭਾਲਿ ਚੜਾਯੋ ॥

ku(n)kam achhat bhaat bhalee kar bedhan kee dhun bhaal chaRaayo ||

ਬੈਠੋ ਹੁਤੇ ਸਿਸੁਪਾਲ ਤਹਾ ਅਤਿ ਸੋ ਅਪਨੇ ਮਨ ਬੀਚ ਰਿਸਾਯੋ ॥੨੩੩੪॥

baiTho hute sisupaal tahaa at so apane man beech risaayo ||2334||

Within the chanting of Vedic mantras, the saffron and other ingredients were applied on the forehead of Krihsna, seeing which, Shishupal sitting there, became extremely infuriated.2334.

ਸਿਸੁਪਾਲ ਬਾਚ ॥

sisupaal baach ||

Speech of the Shishupal:

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਬੀਰ ਬਡੋ ਹਮ ਸੋ ਤਜਿ ਕੈ ਇਹ ਕਾ ਜਿਹ ਕੁੰਕਮ ਭਾਲਿ ਚੜਾਯੋ ॥

beer baddo ham so taj kai ieh kaa jeh ku(n)kam bhaal chaRaayo ||

ਗੋਕੁਲ ਗਾਉ ਕੇ ਬੀਚ ਸਦਾ ਇਨਿ ਗੁਆਰਨ ਸੋ ਮਿਲਿ ਗੋਰਸੁ ਖਾਯੋ ॥

gokul gaau ke beech sadhaa in guaaran so mil goras khaayo ||

Who is he, on whose forehead the frontal mark of saffron has been applied, leaving aside a great warrior like me? He has, living in Gokul village only among the milkmaids, eaten and drunk their curd and milk

ਅਉਰ ਸੁਨੋ ਡਰੁ ਸਤ੍ਰਨ ਕੇ ਗਯੋ ਦੁਆਰਵਤੀ ਭਜਿ ਪ੍ਰਾਨ ਬਚਾਯੋ ॥

aaur suno ddar satran ke gayo dhuaaravatee bhaj praan bachaayo ||

He is the same, who had escaped because of the fear of the enemy and gone to Dwarka

ਐਸੇ ਸੁਨਾਇ ਕਹੀ ਬਤੀਯਾ ਅਰੁ ਕੋਪਹਿ ਸੋ ਅਤਿ ਹੀ ਭਰਿ ਆਯੋ ॥੨੩੩੫॥

aaise sunai kahee bateeyaa ar kopeh so at hee bhar aayo ||2335||

All this was uttered by Shishupal in great anger.2335.

ਬੋਲਤ ਭਯੋ ਸਿਸਪਾਲੁ ਤਬੈ ਸੁ ਸੁਨਾਇ ਸਭਾ ਸਭ ਕ੍ਰੋਧ ਬਢੈ ਕੈ ॥

bolat bhayo sisapaal tabai su sunai sabhaa sabh krodh baddai kai ||

In his fury, Shishupal said all this within the hearing of whole court and got up, taking in his hand a huge mace, getting enraged

ਕੋਪ ਭਰਿਯੋ ਉਠਿ ਠਾਢੋ ਭਯੋ ਸੁ ਗਰਿਸਟਿ ਗਦਾ ਕਰਿ ਭੀਤਰ ਲੈ ਕੈ ॥

kop bhariyo uTh Thaaddo bhayo su garisaT gadhaa kar bheetar lai kai ||

He, causing both his eyes to dance and calling bad names, said to Krishna

ਗੂਜਰ ਹੁਇ ਜਦੁਰਾਇ ਕਹਾਵਤ ਗਾਰੀ ਦਈ ਦੋਊ ਨੈਨ ਨਚੈ ਕੈ ॥

goojar hui jadhurai kahaavat gaaree dhiee dhouoo nain nachai kai ||

“Being only a Gujjar (milkman), on what basis you call yourself the king of Yadavas?

ਸੋ ਸੁਨਿ ਫੂਫੀ ਕੇ ਬੈਨ ਚਿਤਾਰਿ ਰਹਿਯੋ ਬ੍ਰਿਜ ਨਾਇਕ ਜੂ ਚੁਪ ਹ੍ਵੈ ਕੈ ॥੨੩੩੬॥

so sun foofee ke bain chitaar rahiyo biraj naik joo chup havai kai ||2336||

” Krishna saw all this and kept seated silently in view of the promise made to his aunt.2336.

ਚੌਪਈ ॥

chauapiee ||

CHAUPAI

ਫੂਫੀ ਬਚਨ ਚਿਤਿ ਹਰਿ ਧਰਿਯੋ ॥

foofee bachan chit har dhariyo ||

ਸਤ ਗਾਰਨਿ ਲੌ ਕ੍ਰੋਧ ਨ ਭਰਿਯੋ ॥

sat gaaran lau krodh na bhariyo ||

Remembering the promise made to his aunt, Krishna was not filled with anger after listening to one hundred bad named

ਸੋਬ ਠਾਢ ਬਰ ਤ੍ਰਾਸ ਨ ਕੀਨੋ ॥

sob Thaadd bar traas na keeno ||

ਤਬ ਜਦੁਬੀਰ ਚਕ੍ਰ ਕਰਿ ਲੀਨੋ ॥੨੩੩੭॥

tab jadhubeer chakr kar leeno ||2337||

Upto one hundred, he was not deterred in any way, but on reaching upto one hundred, Krishna caught his discus in his hand.2337.

ਕਾਨ੍ਰਹ ਜੂ ਬਾਚ ॥

kaanreh joo baach ||

Speech of Krishna:

ਸਵੈਯਾ ॥

savaiyaa ||

SWAYYA

ਲੈ ਕਰਿ ਚਕ੍ਰ ਭਯੋ ਉਠਿ ਠਾਢ ਸੁ ਯੌ ਤਿਹ ਸੋ ਰਿਸ ਬਾਤ ਕਹੀ ॥

lai kar chakr bhayo uTh Thaadd su yau teh so ris baat kahee ||

ਫੁਨਿ ਫੂਫੀ ਕੇ ਬੈਨ ਚਿਤੈ ਅਬ ਲਉ ਤੁਹਿ ਨਾਸ ਕੀਯੋ ਨਹੀ ਮੋਨ ਗਹੀ ॥

fun foofee ke bain chitai ab lau tuh naas keeyo nahee mon gahee ||

Krishna stood up, taking his discus in his hand and getting infuriated he said, “Remembering the words of my aunt, I have not killed you till now and kept silent

ਸਤਿ ਗਾਰਨਿ ਤੇ ਬਢ ਏਕ ਹੀ ਤੁਹਿ ਜਾਨਤ ਆਪਨੀ ਮ੍ਰਿਤ ਚਹੀ ॥

sat gaaran te badd ek hee tuh jaanat aapanee mirat chahee ||

“If you uttered any more bad name above one hundred, then think that you hve called your death yourself